Ρεπορτάζ: Σπύρος Ραπανάκης
Πάνε πια τρεις εβδομάδες που το λιμάνι του Πειραιά φιλοξενεί σε καθημερινή βάση σχεδόν 3.000 πρόσφυγες και, παρά τις αγωνιώδεις προσπάθειες των τηλεοπτικών καναλιών να σκηνοθετήσουν εικόνες "χάους" και καταστροφής, η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Πίσω από τις κάμερες, τα "φιλανθρωπικά" σόου και την αναζήτηση του πιο σκληρού πλάνου για τα δελτία των 8, τις τελευταίες εβδομάδες στο λιμάνι ζούμε ένα πραγματικό εργαστήρι αλληλεγγύης και ανθρωπιάς.
Μπορεί σε κάθε επιβατικό σταθμό και στην Πέτρινη αποθήκη του ΟΛΠ να φιλοξενούνται χιλιάδες άνθρωποι, ωστόσο, πλέον, οι συνθήκες είναι αξιοπρεπείς, δεδομένων των συνθηκών που επικρατούν. Κάθε μέρα, εκατοντάδες άνθρωποι συνδράμουν την ηρωική προσπάθεια της Παμπειραϊκής Πρωτοβουλίας. Δίπλα, φορείς της πόλης, η Αυτοδιοίκηση, γιατροί, μουσικοί, παιδαγωγοί, καλλιτέχνες. Είναι χαρακτηριστικό ότι η αποθήκη στην Ε1 αλλά και τα κοντέινερ που δόθηκαν από την Περιφέρεια Αττικής έχουν γεμίσει ασφυκτικά.
Στόχος, η μεταφορά τους σε καταλληλότερες δομές
Βέβαια, δεδηλωμένη πρόθεση της κυβέρνησης είναι να μην μετατραπεί το λιμάνι σε χώρο μόνιμης φιλοξενίας, καθώς δεν πληροί τις προϋπόθεσης για κάτι τέτοιο, παρά τις όποιες βελτιωτικές κινήσεις έχουν γίνει, όπως η προσθήκη τουαλετών και βρυσών. Έτσι, στόχος είναι όσο το δυνατόν περισσότεροι να μεταφερθούν σε κέντρα και δομές φιλοξενίας που έχουν αρχίσει να δημιουργούνται. Πολλοί είναι εκείνοι που ελπίζουν μέχρι την τελευταία στιγμή να μεταβούν στα σύνορα, όμως τα μηνύματα για τις αποφάσεις της Ε.Ε. και το σφράγισμα των συνόρων έχουν αναγκάσει εκατοντάδες ανθρώπους να σκεφτούν ξανά τα επόμενα βήματά τους. Όλο και περισσότερους ακούει κανείς να συζητούν πλέον αυτό που μέχρι πρότινος απέκλειαν. Να αιτηθούν ασύλου στη χώρα μας.
"Χιλιάδες λόγοι που είμαι εδώ"
"Υπάρχουν χιλιάδες λόγοι που είμαι εδώ και κανένας για να μην είμαι", μας λέει η Νάντια Ρούμπου, εθελόντρια ή μάλλον αλληλέγγυα, όπως τονίζει η ίδια, στην Πέτρινη Αποθήκη τις τελευταίες εβδομάδες. "Βρέθηκα εδώ μετά από ένα κάλεσμα που διάβασα στο Διαδίκτυο πριν λίγο καιρό", μας εξηγεί.
"Αυτοί οι άνθρωποι έχουν περάσει απίστευτες δυσκολίες, οι περισσότεροι από αυτούς έχουν ζήσει έναν εμφύλιο, ξεριζωμό και απώλειες. Χρειάζονται κάποιους να τους βοηθήσουν σε αυτήν την τόσο δύσκολη στιγμή, οπότε προσπαθώ κι εγώ με την παρουσία μου να συμβάλω σε αυτό το κενό", σημειώνει, εξηγώντας μας τι την έφερε εδώ.
"Όχι λόγω εθελοντισμού, όπως θα πούνε πολλοί, αλλά λόγω αλληλεγγύης", διευκρινίζει και προσθέτει πως "σε αυτήν τη θέση θα μπορούσα να είμαι εγώ ή μπορεί και να υπάρξω, θα ήθελα να είναι κάποιος εκεί για εμένα αντίστοιχα. Αυτό, όσο περνούσαν οι μέρες, ένιωθα την ανάγκη να το κάνω και σε μεγαλύτερο βαθμό, καθώς γνωρίζοντας τους προσωπικά, μαθαίνοντας μια μια τις ιστορίες τους, έχοντας δει φωτογραφίες από τις οικογένειές τους δεν είχα πραγματικά άλλη επιλογή από το να βρίσκομαι κάθε μέρα εδώ".
"Να κατέβει στο λιμάνι όποιος θέλει να βοηθήσει"
Πώς βοηθάει κάποιος εάν έρθει στο λιμάνι, ρωτάμε. "Αυτό που κάνουμε εδώ είναι επί της ουσίας τη διαμονή τους λίγο πιο εύκολη. Διανομή φαγητού, γάλα για τα παιδάκια, τσάι, μπισκότα κρουασάν και οτιδήποτε έχουν φέρει αλληλέγγυοι και οργανώσεις, Καταγράφουμε τις ανάγκες τους και προσπαθούμε να τις καλύψουμε με όποιον τρόπο μπορούμε".
"Αυτό που θα έλεγα σε κάποιον που θέλει να βοηθήσει είναι να μην περιμένει στιγμή και να κατέβει τώρα στο λιμάνι. Δουλειές υπάρχουν πάντα και η βοήθεια εννοείται ότι είναι ευπρόσδεκτη 24 ώρες το 24ωρο".
Οι εμπειρίες και τα συναισθήματα δίπλα σε αυτή την κρίση των ανθρώπων είναι έντονα και σε σημαδεύουν. "Η πιο έντονη στιγμή που έχω ζήσει είναι όταν σπάσανε τα νερά σε μια πρόσφυγα εδώ", σημειώνει η Νάντια. "Εκεί αντιλαμβάνεσαι και βλέπεις στην πράξη πως η ζωή είναι μεγαλύτερη από τις καταστάσεις της και τις περισσότερες φορές, όπως τη συγκεκριμένη, κερδίζει", καταλήγει...
Άλλωστε η γέννηση του μικρού από το Αφγανιστάν την περασμένη Τετάρτη τα ξημερώματα είναι μία από τις δεκάδες ιστορίες που δίνουν φως στο σκοτάδι της ανθρώπινης τραγωδίας της προσφυγιάς.
"Να κάνω τους ανθρώπους χαρούμενους"
Δίπλα δίπλα στους εθελοντές βλέπεις πρόσφυγες, νεαρούς συνήθως, αγόρια και κορίτσια να βοηθούν στο κουβάλημα, να μεταφράζουν, να τηρούν τις σειρές στις διανομές του φαγητού ή ακόμη και να εξηγούν στους γιατρούς τα προβλήματα που έχουν εντοπιστεί. Μια τέτοια περίπτωση είναι ο εικοσιτριάχρονος Ασέφ από το Αφγανιστάν. Φοιτητής Graphic Designer ο ίδιος, έφτασε μέσω της Χίου στη χώρα μας πριν μία εβδομάδα με την οικογένεια του ξάδερφου του. Από τη στιγμή που βρέθηκε στον Πειραιά, είναι ο καλύτερος συνεργάτης των εθελοντών στην Πέτρινη Αποθήκη.
"Η καλύτερη πράξη που μπορώ να κάνω είναι να δημιουργώ χαμόγελα και να κάνω τους ανθρώπους χαρούμενους. Όταν μπορώ να προσφέρω τη βοήθεια μου σε οποιονδήποτε, ανεξαρτήτως χώρας, θρησκείας, φύλου, γιατί πιστεύω ότι οι άνθρωποι μεταξύ μας δεν διαφέρουμε, εγώ είμαι διαθέσιμος", μας εξηγεί.
"Είμαστε περίπου μία βδομάδα στο λιμάνι και έχω δημιουργήσει πάρα πολλούς φίλους", λέει χαμογελώντας, τονίζοντας ότι "μέσω της συνεργασίας μας αντιλήφθηκα ότι τα κοινά στην κουλτούρα μας είνα περισσότερα απ΄ ό,τι οι διαφορές".
"Να έχω μια ήρεμη ζωή"
"Ποια είναι η εντύπωσή σου για την Ελλάδα και τους ανθρώπους της;" τον ρωτάμε. "Την πρώτη φορά που πλησιάζαμε σε κάποια παράλια, ήταν αυτά της Τουρκίας όπου μας επαναπροώθησαν ενώ στην Ελλάδα μάς βοήθησαν να φτάσουμε στη στεριά. Εκεί ήταν και η πρώτη φορά που ένιωσα ασφαλής μετά από πολλές ώρες. Οπότε η στάση της Ελλάδας και των ανθρώπων της μου φαίνεται καλή", απαντάει ο Ασέφ λέγοντας πως ο στόχος για το μέλλον είναι "η ασφάλεια της οικογένειάς μου και να έχω μια ήρεμη ζωή".
