Την ημέρα που σημειώθηκε το πρώτο θερμό επεισόδιο στο λιμάνι της Μαριούπολης της νοτιοανατολικής Ουκρανίας, όπου έπεσαν νεκροί τρεις ρωσόφωνοι ακτιβιστές από πυρά Ουκρανών στρατιωτών, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν αναφέρθηκε πρώτη φορά δημόσια στο "δικαίωμα" της Ρωσίας να στείλει στρατεύματά της στην Ουκρανία. Την ίδια στιγμή, ενώ στη Γενεύη άρχιζε η τετραμερής διάσκεψη για το ουκρανικό με τη συμμετοχή των ΥΠΕΞ Ρωσίας, ΗΠΑ, Ε.Ε, και Ουκρανίας, ο Ομπάμα σε ψυχρό ύφος επαναλάμβανε την απειλή του να επιβάλει νέες κυρώσεις κατά της Μόσχας αν δεν αλλάξει τη στάση της.
Σε πλήρη ταύτιση με τη γραμμή της Ουάσιγκτον, ο Γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ απειλούσε με την σειρά του τη Ρωσία με "διευρυμένες ευρωπαϊκές κυρώσεις" αν δεν υπάρξει «λύση» κατά την τετραμερή σύνοδο της Γενεύης. Αντιστρέφοντας τις κατηγορίες της Ουάσιγκτον για ρωσική ανάμειξη στην ανατολική Ουκρανία, η Μόσχα κατηγόρησε με τη σειρά της τον Λευκό Οίκο πως έχει ανάψει πράσινο φως στην κυβέρνηση του Κιέβου "στον πόλεμο που έχει εξαπολύσει εναντίον του ίδιου του λαού της".
Συμπλοκή στη Μαριούπολη
Το χθεσινό αιματηρό περιστατικό στη Μαριούπολη, το μεγάλο αυτό λιμάνι της Αζοφικής Θάλασσας με τους σχεδόν μισό εκατομμύριο κατοίκους, ήρθε να επιβαρύνει την ήδη τεταμένη ατμόσφαιρα ρίχνοντας βαριά τη σκιά του στις όποιες προσπάθειες καταβάλλονται ακόμα ώστε να υπάρξει κάποιας μορφής πολιτική διευθέτηση στην ουκρανική κρίση.
Οι ακριβείς συνθήκες του περιστατικού παραμένουν αδιευκρίνιστες με την κυβέρνηση του Κιέβου να ισχυρίζεται ότι περίπου 300 φιλορώσοι αυτονομιστές προσπάθησαν τα ξημερώματα της Πέμπτης να εισβάλουν σε στρατόπεδο της ουκρανικής φρουράς στη Μαριούπολη πετώντας βόμβες μολότοφ.
Οι ουκρανικές δυνάμεις απάντησαν στην επίθεση ανοίγοντας πυρ κατά των αυτονομιστών με αποτέλεσμα να σκοτωθούν τρεις άνθρωποι, να τραυματιστούν άλλοι 13 και να συλληφθούν 63. Όλες αυτές οι πληροφορίες δόθηκαν στη δημοσιότητα από τον Ουκρανό υπουργό Άμυνας Αρσέν Αβάκοφ με ανάρτησή του στο προφίλ του στο Facebook. Δεν υπάρχουν πληροφορίες από άλλες ανεξάρτητες πηγές που να επιβεβαιώνουν την εκδοχή του περιστατικού που δίνει η ουκρανική κυβέρνηση. Ο Ουκρανός υπουργός ανέφερε ότι "η επιχείρηση κατά των αυτονομιστών συνεχίζεται" και πως στην περιοχή στάλθηκαν ενισχύσεις περιλαμβανομένων μαχητικών ελικοπτέρων.
Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πηγές, οι ρωσόφωνοι της Μαριούπολης καταγγέλλουν ότι στην πόλη έχουν σταλεί αποσπάσματα της ακροδεξιάς οργάνωσης Δεξιός Τομέας που πραγματοποιούν ένοπλες περιπολίες στους δρόμους. Το πρωί χθες χιλιάδες άνθρωποι διαδήλωσαν έξω από το δημαρχείο της Μαριούπολης εναντίον της κυβέρνησης του Κιέβου με αφορμή το αιματηρό επεισόδιο της νύχτας στο στρατόπεδο της ουκρανικής εθνικής φρουράς.
Οργή για το φιάσκο
Όπως επισημαίνει το BBC πρόκειται για το πλέον πολύνεκρο μεμονωμένο περιστατικό που σημειώνεται στην ανατολική Ουκρανία μετά το ξέσπασμα της εξέγερσης των ρωσόφωνων. Η συμπλοκή στη Μαριούπολη ακολουθεί το προχθεσινό φιάσκο της επέμβασης των Ουκρανών αλεξιπτωτιστών στο Σλαβιάνσκ -που ουσιαστικά τράπηκαν σε φυγή- και το οποίο προκάλεσε την οργή της κυβέρνησης του Κιέβου καθώς κατάφερε σημαντικό πλήγμα στο γόητρό της.
Ήδη χθες ο προσωρινός πρόεδρος Αλεξάντρ Τουρτσίνοφ ανακοίνωσε πως η μονάδα στην οποία ανήκει το απόσπασμα που αφοπλίστηκε από τους διαδηλωτές, η 25η Ταξιαρχία Αλεξιπτωτιστών, "θα διαλυθεί". Ο Τουρτσίνοφ ανακοίνωσε οργισμένος στο κοινοβούλιο πως αυτή η μονάδα, "οι στρατιωτικοί της οποίας επέδειξαν δειλία και κατέθεσαν τα όπλα, θα διαλυθεί, ενώ οι υπεύθυνοι αυτής της πράξης θα λογοδοτήσουν στη στρατιωτική δικαιοσύνη".
Την Τετάρτη, μια φάλαγγα της 25ης Ταξιαρχίας Αλεξιπτωτιστών του Δνειπεροπετρόφσκ, η οποία συμμετείχε στην "ειδική αντιτρομοκρατική επιχείρηση" του Κιέβου εναντίον των φιλορώσων εξεγερμένων, "αναχαιτίστηκε" από άοπλους διαδηλωτές καθώς προχωρούσε προς την πόλη Σλαβιάνσκ. Στη συνέχεια, ένοπλοι φιλορώσοι κατέλαβαν έξι από τα θωρακισμένα οχήματα της φάλαγγας και έπειτα από πολύωρες διαπραγματεύσεις με τους Ουκρανούς αξιωματικούς η υπόλοιπη φάλαγγα με τα 15 οχήματα αποχώρησε, αφού όμως πρώτα αφοπλίστηκε πλήρως από τους ρωσόφωνους.
Πούτιν: Θα βοηθήσουμε τους ρωσόφωνους
Λίγες ώρες μετά το αιματηρό επεισόδιο στη Μαριούπολη και τον θάνατο των τριών ρωσόφωνων ακτιβιστών, ο πρόεδρος της Ρωσίας στην προγραμματισμένη εφ' όλης της ύλης συνέντευξή του στη ρωσική τηλεόραση, παρουσία κοινού, κατακεραύνωσε την κυβέρνηση του Κιέβου χαρακτηρίζοντας "μεγάλο έγκλημα" την απόφασή της να καταστείλει με τη βία την εξέγερση των ρωσόφωνων και προειδοποιώντας ταυτόχρονα πως η Ρωσία έχει το "δικαίωμα" να στείλει στρατιωτικές δυνάμεις της στην Ουκρανία.
Στην καθιερωμένη τηλεοπτική συνέντευξη που δίνει κάθε χρόνο παρουσία κοινού, απαντώντας μεταξύ άλλων και σε ερωτήσεις πολιτών, ο Βλαντίμιρ Πούτιν κατέστησε σαφές πως η Ρωσία "θα κάνει ό,τι είναι δυνατόν" για να βοηθήσει τον ρωσόφωνο πληθυσμό στην ανατολική Ουκρανία. Ο Ρώσος πρόεδρος δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο ρωσικής στρατιωτικής επέμβασης στην περιοχή, εξέφρασε ωστόσο την ελπίδα ότι δεν θα χρειασθεί να γίνει κάτι τέτοιο και πως η κρίση στην Ουκρανία θα επιλυθεί με τη διπλωματία. Άλλωστε, όπως είπε, είναι ψευδαίσθηση να πιστεύει κανείς ότι με την στρατιωτική ισχύ και δια της επιβολής μπορούν να λυθούν όλα τα προβλήματα στις διεθνείς σχέσεις.
"Το Ομοσπονδιακό Συμβούλιο (η Άνω Βουλή του ρωσικού κοινοβουλίου) έδωσε στον πρόεδρο το δικαίωμα να χρησιμοποιεί στρατιωτική ισχύ στην Ουκρανία. Πραγματικά πιστεύω ότι δεν θα πρέπει να ασκήσω αυτό το δικαίωμα και ότι θα μπορέσουμε να λύσουμε όλα τα σημερινά πιεστικά ζητήματα μέσω πολιτικών και διπλωματικών μέσων" δήλωσε ο Πούτιν.
"Πρέπει να κάνουμε τα πάντα για να βοηθήσουμε αυτούς τους ανθρώπους (στην ανατολική Ουκρανία) να υπερασπιστούν τα δικαιώματά τους και να καθορίσουν ανεξάρτητα τη μοίρα τους. Θα ασκήσουμε πίεση προς την κατεύθυνση αυτή", συμπλήρωσε.
Χαρακτηρίζοντας "μεγάλο έγκλημα που οδηγεί τη χώρα στον γκρεμό" την απόφαση της ουκρανικής κυβέρνησης να καταστείλει με τη βία την εξέγερση των ρωσόφωνων, ο Πούτιν υπογράμμισε πως "μόνον μέσω του διαλόγου και σύμφωνα με τις δημοκρατικές διαδικασίες, κι όχι χρησιμοποιώντας στρατό, τανκς και αεροπορία, είναι δυνατόν να υπάρξει τάξη στην Ουκρανία". Ο Ρώσος πρόεδρος δήλωσε ακόμη πως η έκβαση της ουκρανικής κρίσης εξαρτάται από τις "εγγυήσεις" που θα δοθούν για τα δικαιώματα και τα νόμιμα συμφέροντα των ρωσόφωνων.
"Είμαι βέβαιος ότι θα έλθουμε σε αμοιβαία συνεννόηση με την Ουκρανία. Δεν μπορούμε να κάνουμε ο ένας χωρίς τον άλλον", τόνισε χαρακτηριστικά ο Ρώσος ηγέτης.
"Όχι στον μονοπολικό κόσμο"
Στην ίδια συνέντευξη ο Πούτιν επανέλαβε για άλλη μια φορά την αντίθεσή του σ' έναν μονοπολικό κόσμο με επικεφαλής τις ΗΠΑ, όπου, όπως είπε, κυριαρχεί η βία, και κάλεσε τις παγκόσμιες δυνάμεις να επεξεργασθούν την ιδέα σύστασης ενός νέου διεθνούς μηχανισμού για την επίλυση των παγκόσμιων προβλημάτων και διενέξεων.
Στο πλαίσιο αυτό, ο Ρώσος πρόεδρος έφερε ως παράδειγμα τις σχέσεις μεταξύ Ρωσίας και Κίνας, που έχουν αναπτυχθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε να μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στη διεθνή πολιτική σκηνή στο άμεσο μέλλον.
Στο μεταξύ, επιστρέφοντας τις κατηγορίες του Λευκού Οίκου για άμεση ρωσική ανάμειξη στην Ουκρανία, το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών κατηγόρησε χθες ευθέως τις ΗΠΑ ότι έχουν δώσει την έγκρισή τους «στον πόλεμο που έχει κηρύξει το Κίεβο εναντίον του ίδιου του λαού του».
Δικαιολογώντας τη στρατιωτική επέμβαση που διέταξε η ουκρανική κυβέρνηση εναντίον των φιλορώσων αυτονομιστών, "οι ΗΠΑ υποστηρίζουν έναν πόλεμο εναντίον του ουκρανικού λαού επισημαίνεται σε ανακοίνωση του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών. Εξάλλου η Μόσχα προειδοποίησε την Ουάσιγκτον να προσέξει «τις καταστροφικές συνέπειες αυτής της ριψοκίνδυνης υποστήριξης των προστατευόμενών της στο Κίεβο». Καταγγέλλοντας τις ΗΠΑ ότι ασκούν μια πολιτική δύο μέτρων και δύο σταθμών, η Ρωσία κατηγόρησε την Ουάσιγκτον ότι υπερασπίστηκε την ανατροπή της νόμιμης κυβέρνησης του Κιέβου ως μια "λαϊκή εξέγερση", ενώ την ίδια ώρα επικρίνει τις διαδηλώσεις στην ανατολική Ουκρανία ως "τρομοκρατία".