* "Απέναντι στον αποκρουστικό εφιάλτη της Ακροδεξιάς και του νεοναζισμού οι προοδευτικές και αριστερές δυνάμεις της Ευρώπης, ο κόσμος της διανόησης και του πολιτισμού, οι κοινωνικοί φορείς, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις, η ριζοσπαστική Αριστερά, η πολιτική οικολογία, οφείλουμε να ορθώσουμε ένα κοινό μέτωπο, ένα δημοκρατικό ανάχωμα" τόνισε ο πρωθυπουργός
* Σκα Κέλερ: "Η Ευρώπη χρειάζεται απελπισμένα συμμαχίες και εμείς χρειαζόμαστε συμμαχίες για μια καλύτερη Ευρώπη"
* Ντ. Κέρνι: "Η Αριστερά πρέπει να ενισχυθεί με συμμαχίες και με αλληλεγγύη για να σπάσει την απομόνωση"
Ρεπορτάζ: Φοίβος Κλαυδιανός
Στην ανάγκη ανάσχεσης των νεοφιλελεύθερων και ξεονοφοβικών ιδεών και πολιτικών στην Ευρώπη, προκειμένου να αποφευχθεί η αποδόμησή της, εστίασαν οι συζητήσεις του τριήμερου διεθνούς συνεδρίου που συνδιοργάνωσαν ο ΣΥΡΙΖΑ, το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς, το Ινστιτούτο Νίκος Πουλαντζάς και το transform! Europe στην Αθήνα από την Παρασκευή έως την Κυριακή. Όπως προειδοποίησε ο Αλέξης Τσίπρας κατά την ομιλία του το Σάββατο, «η Ευρώπη ή θα επανιδρυθεί στη βάση των ιδρυτικών αρχών της -των αρχών του ανθρωπισμού, της δημοκρατίας, της αλληλεγγύης, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της συνοχής, αλλά και της πολιτικής ισοτιμίας των κρατών-μελών της Ε.Ε.- ή δεν θα προχωρήσει για πολύ ενωμένη". Μάλιστα, ο πρωθυπουργός επισήμανε ότι "αυτός ο κίνδυνος δεν αφορά μόνο την Ευρώπη", αλλά "το σύνολο του πλανήτη", διερωτώμενος "ποιος πίστευε πριν από λίγους μήνες ότι σήμερα στις ΗΠΑ, το φαβορί για το χρίσμα του υποψήφιου προέδρου από την πλευρά των Ρεπουμπλικάνων θα ήταν ο κύριος Τραμπ;". "Ελπίζω ότι δεν θα μας βρει και αυτό το κακό - της ηγεμονεύουσας δύναμης στον πλανήτη" πρόσθεσε δηκτικά.
Με στόχο, λοιπόν, την αλλαγή του συσχετισμού δυνάμεων στην Ευρώπη, ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο ζήτημα της διαμόρφωσης μιας συμμαχίας της "ευρύτερης" Αριστεράς με τη συμμετοχή των Πράσινων και κομματιών της σοσιαλδημοκρατίας που αποκόπτονται από το νεοφιλελεύθερο δόγμα, θέμα το οποίο απασχόλησε και την κεντρική συζήτηση του συνεδρίου.
Κατά τη διάρκεια αυτής της συζήτησης, ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι "η Ευρώπη σήμερα συνθλίβεται στις μυλόπετρες της λιτότητας και των κλειστών συνόρων" και ότι βρίσκεται "σε μια ιστορική καμπή" μπροστά στην οποία "οι προοδευτικές και αριστερές κοινωνικές και πολιτικές δυνάμεις της Ευρώπης, ο κόσμος της διανόησης και του πολιτισμού, αλλά και οι κοινωνικοί φορείς, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις, η ριζοσπαστική Αριστερά, η πολιτική οικολογία" οφείλουν "να ορθώσουν ένα κοινό μέτωπο, ένα δημοκρατικό ανάχωμα". "Να συνειδητοποιήσουμε πόσο κρίσιμο είναι να δώσουμε τη μάχη για την ανάκτηση της ηγεμονίας των ιδεών της Αριστεράς" συμπλήρωσε.
Επίσης, ο πρωθυπουργός επισήμανε ότι ακόμη και δυνάμεις στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο της σοσιαλδημοκρατίας "υποχωρούν μπροστά στην απειλή των δημοσκοπήσεων και των επερχόμενων εκλογικών αναμετρήσεων στην ακραία λαϊκιστική ρητορική των δυνάμεων της Ακροδεξιάς στις χώρες τους", ενώ ανέφερε ότι στη σύνοδο κορυφής της Πέμπτης μια σειρά από ηγέτες αντέδρασαν "αλλεργικά" στην πρόταση του Σουηδού πρωθυπουργού να συμπεριληφθεί στα συμπεράσματα ανάληψη πρωτοβουλίας από την Κομισιόν ώστε να υπάρξει συναίνεση στη δημιουργία ενός πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων για τη δίκαιη αγορά εργασίας και το κράτος πρόνοιας. "Ζήτησα τον λόγο όχι μόνο για να υποστηρίξω ανεπιφύλακτα την πρόταση, αλλά και για να τους επισημάνω ότι αντιδρούν αλλεργικά σε ό,τι ακριβώς συνιστά το ευρωπαϊκό κοινωνικό κεκτημένο: Τα κοινωνικά δικαιώματα, τη δίκαιη αγορά εργασίας, το κράτος πρόνοιας" επισήμανε ο Αλέξης Τσίπρας, υπογραμμίζοντας ότι "ευρύτερες κοινωνικές και πολιτικές δυνάμεις αναζητούν προοδευτική διέξοδο στην τριπλή κρίση της Ευρώπης" και ότι έρχονται αντιμέτωπες με το "υπαρξιακό ερώτημα για την ίδια την ευρωπαϊκή προοπτική, την προοπτική της ηπείρου μας που ανέδειξε σημαντικές κοινωνικές κατακτήσεις μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και αυτές τις κοινωνικές κατακτήσεις δεν πρέπει να τις αφήσουμε να πάνε χαμένες".
Την ανάγκη συμμαχιών για την "αλλαγή" της Ευρώπης τόνισε και ο πρόεδρος του Κόμματος Ευρωπαϊκής Αριστεράς Πιέρ Λοράν (από το Κομμουνιστικό Κόμμα Γαλλίας), κάνοντας την πρόταση να ιδρυθεί ένα ετήσιο φόρουμ με τη συμμετοχή "προοδευτικών πολιτικών δυνάμεων". Δήλωσε, δε, ότι το "νεοφιλελεύθερο καθεστώς άνοιξε τον δρόμο για τα άγρια θηρία (Ακροδεξιά)", αλλά και υπενθύμισε τις ευθύνες που έχει για το προσφυγικό η ίδια Ευρώπη, με την εμπλοκή της σε μια σειρά πολέμους στη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή.
Στη σημασία να αλλάξουν οι συσχετισμοί εξουσίας σε εθνική κλίμακα προτού γίνει η προσπάθεια να αλλάξουν τα πράγματα σ' ευρωπαϊκό επίπεδο επέμεινε η Μαρίζα Ματίζας, εκπρόσωπος του Μπλόκου της Αριστεράς που συμμετέχει στην κυβέρνηση συνεργασίας στην Πορτογαλία, η οποία αναφέρθηκε εκτενώς στις προσπάθειες της Πορτογαλικής κυβέρνησης με την πρόσφατη ψήφιση του προϋπολογισμού. "Αν πετύχουμε, δεν θα είναι πια μόνος του ο Αλέξης", ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι -όπως και στην Ελλάδα- την κυβέρνηση τη χώρας δεν την ήθελε κανείς (οι βιομήχανοι, οι τράπεζες, ο πρόεδρος της δημοκρατίας, τα ΜΜΕ), "αλλά την ήθελε ο λαός".
"Η λιτότητα δεν γίνεται για την ανάπτυξη, γίνεται για τον έλεγχο της πολιτικής ηγεμονίας" τόνισε από τη μεριά του ο πρόεδρος του Ιρλανδικού Σιν Φέιν Ντέκλαν Κέρνι, ο οποίος έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη ρεαλισμού εκ μέρους της Αριστεράς, αναφέροντας: "Οι επαναστάτες πρέπει να είναι ρεαλιστές. Η λίστα με τις επιθυμίες πρέπει να είναι για τα Χριστούγεννα". Επιπλέον, τόνισε ότι η πολιτική Αριστερά "πρέπει να ενισχυθεί με συμμαχίες και με αλληλεγγύη για να σπάσει την απομόνωση".
"Η Ευρώπη χρειάζεται απελπισμένα συμμαχίες και εμείς χρειαζόμαστε συμμαχίες για μια καλύτερη Ευρώπη, για μια διαφορετική Ευρώπη", τόνισε η Γερμανίδα ευρωβουλευτής των Πράσινων Σκα Κέλερ, σημειώνοντας ότι με τις συνεργασίες και τις συμμαχίες "δεν σημαίνει ότι ξεχνάμε τις διαφορές μας". Επίσης, υπογράμμισε ότι "για να πείσουμε τους ανθρώπους" και "να κερδίσουμε την πλειοψηφία", πρέπει "να έχουμε πιστευτές εναλλακτικές" και "πιστευτά μέσα" για την επίτευξή τους, σημειώνοντας όμως ότι "για να κάνεις συμβιβασμούς πρέπει και να ξέρεις πού οδεύεις".
Η ευρωβουλευτής των Ισπανών Ποδέμος Τάνια Γκονθάλεθ ευχαρίστησε τον Αλέξη Τσίπρα, ο οποίος συνέστησε στον ηγέτη του Σοσιαλιστικού Κόμματος της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ (ο οποίος του ζήτησε να μεσολαβήσει να πείσει τους Ποδέμος να μπουν σε κυβέρνηση με Σοσιαλιστές και Ciudadanos) να μην συμμαχήσει με το φιλελεύθερο κόμμα Ciudadanos γιατί σε αυτή την περίπτωση "δεν θα είχαμε ένα πρόγραμμα αλλαγής". Επισήμανε επίσης ότι πιο σημαντική από τις συμμαχίες είναι μια μεγάλη αλλαγή συσχετισμού δυνάμεων", σημειώνοντας ότι στην Ισπανία κάνουν ό,τι μπορούν "για να μην είναι η Ελλάδα μόνη της στις διαπραγματεύσεις στο Eurogroup".
Για το μέλλον της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης
Στη συζήτηση για "Το μέλλον της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης", ο Χάρης Γολέμης (διευθυντής του Ινστιτούτου Νίκος Πουλαντζάς και μέλος της Πολιτικής Γραμματείας του ΣΥΡΙΖΑ) επισήμανε ότι από τα μέσα της δεκαετίας 1980 η ελπίδα για τη συμβατότητα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και της κοινωνικής απελευθέρωσης αμφισβητείται και ότι υπάρχει η ανάγκη διαλόγου χωρίς ταμπού. Από τη μεριά του ο συντονιστής transform! Europe Βάλτερ Μπάιερ υποστήριξε ότι η ελπίδα πως η διάλυση της Ε.Ε. θα αυξήσει τον ζωτικό χώρο για μανούβρες προϋποθέτει ότι τα πράγματα θα ήταν καλύτερα χωρίς θεσμοποιημένη διεθνή συνεργασία, σημειώνοντας όμως ότι η έκθεση των 5 προέδρων είναι μια ακόμη ένδειξη της ανεπαρκούς δημοκρατίας στην Ε.Ε., ενώ ο ευρωβουλευτής του Σοσιαλιστικού Κόμματος Γαλλίας Γκιγιόμ Μπαλάς συμφώνησε ότι αποτελεί κοινή διαπίστωση ότι η ΕΕ των 28 έχει αποτύχει στην ειρήνη, την κοινωνική δικαιοσύνη κ.λπ. και ότι ως απάντηση η Αριστερά χρειάζεται και ένα πολιτικό εργαλείο, τη συμμαχία ριζοσπαστικής Αριστεράς και Σοσιαλδημοκρατίας. "Είναι αλήθεια ότι πολύ γρήγορα αυτό που ξεκίνησε να οικοδομείται το 1957 αποδείχθηκε τερατάκι" δήλωσε η Λουτσιάνα Καστελίνα, εκφράζοντας την απαισιοδοξία της για το μέλλον της Ευρώπης, επισημαίνοντας όμως ότι η Ευρώπη είναι ο μεγαλύτερος περιέκτης ιστορικού πλούτου και δημοκρατικών μαχών και ότι ακόμα και έτσι προσφέρει μεγαλύτερη δυνατότητα να οικοδομηθούν καλύτεροι συσχετισμοί. Παρότρυνε δε την Αριστερά να ξαναδιαβάσει Λένιν σχετικά με τη σημασία του συσχετισμού δυνάμεων, ενώ ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Κώστας Δουζίνας αναφέρθηκε στην ανάγκη να επανοικοδομηθεί η Ευρώπη "από τα κάτω προς τα πάνω" με "ισοδημοκρατία". Ο Φάμπιο Αμάτο από την Ιταλική Κομμουνιστική Επανίδρυση υποστήριξε ότι είναι απολύτως αναγκαίο να υπάρξει μια ένωση των δυνάμεων για να δοθεί η μεγάλη πολιτική μάχη για την αριστερή εναλλακτική στον νεοφιλελευθερισμό, αλλιώς η Δεξιά θα μείνει κυρίαρχη μέσω των συνεχών εκβιασμών τύπου ΤΙΝΑ. Τόνισε ότι η σοσιαλδημοκρατία δεν πρέπει να χάσει άλλη μία ιστορική ευκαιρία να δώσει τη μάχη για μια διαφορετική Ευρώπη με την κινητοποίηση των κοινωνικών κινημάτων.
Συναντήσεις του ΣΥΡΙΖΑ για ανατροπή της νεοφιλελεύθερης ηγεμονίας
Στο περιθώριο των εργασιών του συνεδρίου αντιπροσωπεία του ΣΥΡΙΖΑ, αποτελούμενη από τον γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής Πάνο Ρήγα, το μέλος της Πολιτικής Γραμματείας Γιάννη Μπουρνού και μέλη της Κεντρικής Επιτροπής Νατάσα Θεοδωρακοπούλου και Γιώργο Καρατσιουμπάνη, πραγματοποίησε συναντήσεις με εκπροσώπους της ευρωπαϊκής Αριστεράς.
Συγκεκριμένα, στη συνάντηση με τον Πιέρ Λοράν, πρόεδρο του Κόμματος της Ευρωπαϊκής Αριστεράς και Εθνικό Γραμματέα του Κομμουνιστικού Κόμματος Γαλλίας, και τη Μαϊτέ Μόλα, αντιπρόεδρο του ΚΕΑ και υπεύθυνη διεθνών σχέσεων της Ενωμένης Αριστεράς Ισπανίας, συζητήθηκαν οι εξελίξεις στο προσφυγικό και στην αξιολόγηση του ελληνικού προγράμματος, ενώ αναλύθηκε η αναβάθμιση της συνεργασίας Αριστεράς, Πρασίνων και σοσιαλιστών σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Στη συνάντηση με αντιπροσωπεία του γαλλικού Σοσιαλιστικού Κόμματος, αποτελούμενη από την ευρωβουλευτή και αντιπρόεδρο της ομάδας Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωκοινοβούλιο Ιζαμπέλ Τομά, τον ευρωβουλευτή Εμανουέλ Μορέλ και τον βουλευτή Πασκάλ Σερκί, η συζήτηση επικεντρώθηκε στα βήματα συγκρότησης ενός κοινού πανευρωπαϊκού μετώπου εναντίωσης στη λιτότητα και τον νεοφιλελευθερισμό βασισμένου στην κοινή δράση της αριστερής πτέρυγας της ευρωπαϊκής Σοσιαλδημοκρατίας, της Αριστεράς και των Πρασίνων στο ευρωπαϊκό αλλά και στα εθνικά κοινοβούλια. Οι Γάλλοι σοσιαλιστές διατύπωσαν για άλλη μια φορά την αμέριστη συμπαράστασή τους στον ΣΥΡΙΖΑ και στην ελληνική κυβέρνηση καθώς και την αφοσίωσή τους στον κοινό, δημοκρατικό αγώνα για ανατροπή της νεοφιλελεύθερης ηγεμονίας στην Ευρώπη.
Στελέχη της Κουμουνδούρου επισήμαναν στην "Αυγή", η προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Αριστεράς να έρθει πιο κοντά και να διαμορφώσει ένα συμμαχικό σχήμα με τους Πράσινους και με το αριστερό κομμάτι της Σοσιαλδημοκρατίας, το οποίο αποτελούσε έναν από τους στόχους του συνεδρίου, έχει ξεκινήσει πριν από περίπου δύο χρόνια με αντίστοιχα συνέδρια και άλλες πρωτοβουλίες. Ενδεικτική των ζυμώσεων που έγιναν στο συνέδριο ήταν η παρουσία 15μελούς αντιπροσωπείας του Γαλλικού Σοσιαλιστικού Κόμματος. Ωστόσο, επισήμαιναν τις δυσκολίες του εγχειρήματος, σημειώνοντας ότι η πλειοψηφία της Σοσιαλδημοκρατίας παραμένει σε δεξιά κατεύθυνση, αν και αυξάνονται διαφορετικά παραδείγματα, όπως των Πορτογάλων Σοσιαλιστών, των Εργατικών της Βρετανίας ή μέρους των Γάλλων Σοσιαλιστών. Ως επόμενος στόχος έχει τεθεί να υπάρξουν περισσότερες μορφές συνεργασίας, είτε αφορούν την Ευρωβουλή, είτε κοινές θεματικές καμπάνιες, είτε δίκτυα συνεργασίας για την ανταλλαγή πληροφοριών με οριζόντια επικοινωνία.
