Με δύο ακόμα πακέτα έκτακτης βοήθειας του 1 δισ. δολαρίων Ουάσιγκτον και Βρυξέλλες έσπευσαν χθες να ενισχύσουν τη φιλοδυτική κυβέρνηση του Κιέβου, ενώ η κρίση στην ανατολική Ουκρανία με τις συνεχιζόμενες καταλήψεις δημόσιων κτηρίων από ρωσόφωνους αυτονομιστές δεν έδειχνε σημάδια εκτόνωσης. Οι μεγάλες δυνάμεις της Ε.Ε. (Γαλλία, Γερμανία, Βρετανία) κλιμάκωσαν τις πιέσεις τους κατά της Μόσχας, ζητώντας της να άρει τη σιωπηρή υποστήριξή της προς τους αυτονομιστές, με την Ουάσιγκτον να καταφεύγει για πολλοστή φορά σε ευθείες απειλές για νέες κυρώσεις.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ κατηγόρησε τους ρωσόφωνους ότι προσπαθούν να αποσταθεροποιήσουν την Ουκρανία, ενώ το Κρεμλίνο, με τη σειρά του, ζήτησε εξηγήσεις για τη φημολογούμενη επίσκεψη του αρχηγού της CIA Τζον Μπρέναν στο Κίεβο. Για ευνόητους λόγους, η Ουάσιγκτον δεν επιβεβαιώνει αυτή την επίσκεψη, προαναγγέλλει όμως με τυμπανοκρουσίες την επικείμενη επίσκεψη του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζο Μπάιντεν στην ουκρανική πρωτεύουσα, στις 22 Απριλίου.
Στην επείγουσα συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας που έγινε την Κυριακή, η Ρωσία κάλεσε την ουκρανική κυβέρνηση να αρχίσει «γνήσιο διάλογο» με τη Μόσχα και να κηρύξει κατάπαυση του πυρός στον πόλεμο που -όπως χαρακτηριστικά είπε ο Ρώσος πρεσβευτής Βιτάλι Τσούρκιν- «έχει εξαπολύσει εναντίον του ίδιου του λαού της». Η Μόσχα προειδοποίησε ξεκάθαρα το Κίεβο να μην αποπειραθεί να αντιμετωπίσει με τη βία την εξέγερση των ρωσόφωνων στα ανατολικά.
«Ηρεμία και διάλογο» συνέστησε, από την πλευρά του, ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Μπαν Κι Μουν, ενώ και η Κίνα με διακριτική παρέμβασή της προς το Βερολίνο ζήτησε να επιλυθεί η κρίση στην Ουκρανία με πολιτικά μέσα.
Την ίδια ώρα η ηγετική ομάδα της μεταβατικής ουκρανικής κυβέρνησης έριχνε λάδι στη φωτιά κάνοντας λόγο για ανοιχτό πόλεμο της Μόσχας κατά του Κιέβου και ζητώντας τη «συμμετοχή» του ΟΗΕ σε ενδεχόμενη «αντιτρομοκρατική» επιχείρηση κατά των ρωσόφωνων της ανατολικής Ουκρανίας. Ωστόσο, δήλωνε ανοιχτή στην ιδέα διεξαγωγής «εθνικού δημοψηφίσματος» για το μέλλον της χώρας προσφέροντας πιθανή διέξοδο σε πολιτική διαπραγμάτευση.
Συνεχίζονται οι καταλήψεις
Η κατάσταση στο ανατολικό τμήμα της Ουκρανίας όχι μόνον δεν δείχνει σημάδια εκτόνωσης, αλλά επιδεινώνεται μέρα με τη μέρα, με τους φιλορώσους αυτονομιστές να εδραιώνουν τον έλεγχό τους στα υπό κατάληψη κτήρια, προχωρώντας μάλιστα σε νέες καταλήψεις το τελευταίο 24ωρο, ενώ είναι φανερή η απροθυμία και η διστακτικότητα των ουκρανικών αρχών να επέμβουν.
Ρωσόφωνοι ακτιβιστές επιτέθηκαν χθες και κατέλαβαν αστυνομικό τμήμα στην πόλη Χορλίβκα, κοντά στο Ντόνετσκ, την ίδια ώρα που άλλες ομάδες ενόπλων συνέχιζαν για τρίτη ημέρα την κατάληψη της διοικητικής έδρας της αστυνομίας και των μυστικών υπηρεσιών στο Σλαβιάνσκ, ενώ πουθενά στην πόλη δεν υπήρχαν δυνάμεις πιστές στο Κίεβο.
Ο κυβερνήτης της περιφέρειας του Ντονέτσκ, στην οποία ανήκει το Σλαβιάνσκ Σεργκέι Ταρούτα, ανήγγειλε χθες ότι "μια αντιτρομοκρατική επιχείρηση με τη συμμετοχή στρατιωτικών μονάδων" βρίσκεται σε εξέλιξη "για να αφοπλισθούν οι συμμορίτες και να απελευθερωθούν τα κτήρια που έχουν καταλάβει", ωστόσο κανένα ίχνος στρατιωτικής ή αστυνομικής επιχείρησης δεν ήταν ορατό στην πόλη ώς το μεσημέρι χθες. Είναι χαρακτηριστικό πως οι δυνάμεις του Κιέβου έχουν εξαφανιστεί ακόμη και από τις παρυφές της πόλης, με τους αυτονομιστές να έχουν τον πλήρη έλεγχο.
Κατά μήκος της περίπου 140 χλμ. οδού που οδηγεί από το Ντονέτσκ στο Σλαβιάνσκ, οι εξεγερμένοι έχουν υψώσει οδοφράγματα και ελέγχουν περιστασιακά τα διερχόμενα οχήματα.
Όπως μεταδίδει το Γαλλικό Πρακτορείο, στην είσοδο του Σλαβιάνσκ τα οδοφράγματα είναι περισσότερα και μπροστά απ' την έδρα των αυτοδιοικητικών αρχών οι ένοπλοι φορούν ομοιόμορφες στολές και έχουν πολύ πιο επαγγελματικό ύφος, διαφέροντας από τους ντόπιους φιλορώσους ακτιβιστές.
Στους γύρω δρόμους, περίπου 1.000 άνθρωποι παραμένουν συγκεντρωμένοι και δηλώνουν πως θα παραμείνουν εκεί μέχρι να διοργανωθεί δημοψήφισμα για την ένωσή τους με τη Ρωσία. "Θέλουμε δημοψήφισμα, όπως αυτό που επέτρεψε στην Κριμαία να ενωθεί με τη Ρωσία. Θα προτιμούσαμε αυτονομία στους κόλπους της Ουκρανίας, αλλά η σημερινή κατάσταση μας ωθεί να ζητήσουμε την ένωση με τη Ρωσία", δήλωσε ο 46χρονος δάσκαλος Αλεξάντρ Πλοχότσκι.
Σύμφωνα με τον ίδιο, δεν υπάρχει άλλη λύση για να αντιμετωπιστεί η κρίση στην Ουκρανία. "Θα συνεχίσουμε τη δράση μας μέχρι να μπορέσουμε να οργανώσουμε ένα δημοψήφισμα και μέχρι το Κίεβο να αναγνωρίσει τα αποτελέσματά του", τόνισε ο δάσκαλος.
Ζητούν βοήθεια
Ένας από τους αρχηγούς των φιλορώσων στο Σλαβιάνσκ ζήτησε βοήθεια απ΄τη Ρωσία και τον πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν για να αντιμετωπιστούν οι δυνάμεις του Κιέβου.
"Ζητούμε από τη Ρωσία να μας προστατεύσει και να μην επιτρέψει μια γενοκτονία του πληθυσμού του Ντονμπάς (ανατολική Ουκρανία). Ζητούμε από τον πρόεδρο Πούτιν να μας βοηθήσει", δήλωσε ο Βιατσεσλάβ Πονομαριόφ μέσα από το υπό κατάληψη δημαρχείο του Σλαβιάνσκ.
Στη Μόσχα, ο εκπρόσωπος της ρωσικής προεδίας Ντμίτρι Πεσκόφ επιβεβαίωσε ότι ο πρόεδρος Πούτιν λαμβάνει πολλές εκκλήσεις για βοήθεια από την ανατολική Ουκρανία και ότι παρακολουθεί με μεγάλη ανησυχία την εξέλιξη της κατάστασης.
"Δυστυχώς λαμβάνουμε πολλά αιτήματα που απευθύνονται προσωπικά στον Πούτιν, από τις περιοχές της ανατολικής Ουκρανίας, οι οποίες ζητούν να τις βοηθήσουμε, να επέμβουμε με τον έναν ή τον άλλον τρόπο", σημείωσε ο Πεσκόφ. "Ο Ρώσος πρόεδρος παρατηρεί με μεγάλη ανησυχία την εξέλιξη της κατάστασης στις περιοχές αυτές", τόνισε ο εκπρόσωπος.
Παρ' όλο που δεν φαίνεται να υπάρχουν στην περιοχή δυνάμεις πιστές στο Κίεβο, ο Πονομαριόφ υποστήριξε πως η ουκρανική κυβέρνηση έστειλε "1.000 μισθοφόρους και άρματα μάχης" για να ανακαταλάβουν το Σλαβιάνσκ. "Θα πολεμήσουμε εναντίον των ναζί", είπε ο Ρώσος αυτονομιστής καλώντας τον πληθυσμό "να μην πανικοβάλλεται".
Πάμε πάλι για "κυρώσεις"...
Στο μεταξύ, οι ΗΠΑ δηλώνουν εκ νέου έτοιμες να εντείνουν τις κυρώσεις τους κατά της Ρωσίας καθώς, σύμφωνα με την Αμερικανίδα πρέσβειρα στα Ηνωμένα Έθνη Σαμάνθα Πάουερ, οι τελευταίες εξελίξεις στην Ουκρανία φέρουν "σημάδια ανάμειξης της Μόσχας". Είχε προηγηθεί παρέμβαση του ΝΑΤΟ, που έκανε λόγο για "σοβαρή εξέλιξη" στην ανατολική Ουκρανία με την παρουσία ενόπλων με ρωσικά όπλα και στολές παραλλαγής χωρίς διακριτικά.
Επίσης, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Λοράν Φαμπιούς προανήγγειλλε χθες νέα έκτακτη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε. την ερχόμενη εβδομάδα για να υιοθετήσουν νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας, εφόσον η κατάσταση στην Ουκρανία επιδεινωθεί μετά την τετραμερή σύνοδο που προβλέπεται να διεξαχθεί την Μ. Πέμπτη στη Γενεύη. "Αν κριθεί απαραίτητο, μπορεί να γίνει την ερχόμενη εβδομάδα σύνοδος των επικεφαλής κρατών και κυβερνήσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η οποία μπορεί να υιοθετήσει νέες κυρώσεις", δήλωσε ο Φαμπιούς σε δημοσιογράφους στο περιθώριο της συνόδου των υπουργών Εξωτερικών της Ε.Ε. που γίνεται στο Λουξεμβούργο για να συζητηθεί η κρίση στην Ουκρανία.
Κλυδωνισμοί στην οικονομία
Η συνεχιζόμενη κρίση και αναταραχή στην Ουκρανία αρχίζει πλέον να επηρεάζει τη ρωσική οικονομία, με τις τιμές των μετοχών στο χρηματιστήριο της Μόσχας να ακολουθούν καθοδική πορεία, ενώ πτώση καταγράφει και η ισοτιμία του ρουβλιού έναντι του ευρώ και του δολαρίου.
Κατά την έναρξη της χθεσινής συνεδρίασης, ο δείκτης MICEX (συναλλαγές σε ρούβλια) είχε υποχωρήσει κατά 1,29% και ο δείκτης RTS (συναλλαγές σε δολάρια) κατά 2,27%. Η μετοχή της Gazprom καταγράφει απώλειες 1,40% και η μετοχή της δημόσιας τράπεζας Sberbank κατά 2,17%.
Η ισοτιμία του ρωσικού νομίσματος καταγράφει σημαντική πτώση έναντι του ευρώ και του δολαρίου, προς 49,83 ρούβλια το ευρώ, προς 36,01 ρούβλια το δολάριο. Παραμένει ωστόσο πάνω από τα επίπεδα της πτώσης - ρεκόρ που κατέγραψε μετά την ένωση της Κριμαίας με τη ρωσική επικράτεια.
"Οι εξελίξεις στην ανατολική Ουκρανία θα προκαλέσουν δυσφορία στην αγορά. Η κατάσταση είναι σαφώς επικίνδυνη και απρόβλεπτη", δήλωσε ο οικονομολόγος Κρις Ουίφερ, της Macro Advisory. "Ωστόσο, παρά τη ρητορική που κλιμακώνεται και από τις δύο πλευρές, συνεχίζει να φαίνεται ότι η Ρωσία δεν θα εισβάλει" στο ουκρανικό έδαφος, πρόσθεσε.
Κατά τον οικονομολόγο, αυτό που φοβούνται κυρίως οι αγορές είναι μήπως οι Δυτικοί αποφασίσουν να επιβάλουν σοβαρές κυρώσεις κατά της Ρωσίας πλήττοντας την οικονομία και το εμπόριο.
Η απειλή των οικονομικών κυρώσεων από την Ε.Ε. και τις ΗΠΑ έχουν ήδη προκαλέσει μαζική φυγή κεφαλαίων από τη Ρωσία, πάνω από 50 δισεκατομμύρια δολάρια το πρώτο τρίμηνο, καθώς και σημαντικές αναλήψεις από τραπεζικές καταθέσεις του ρωσικού λαού.
Η κυβέρνηση μείωσε την περασμένη εβδομάδα τις προβλέψεις ανάπτυξης για το 2014 μεταξύ 0,5 % και 1,1 %, έναντι 2,5 % προηγουμένως και προειδοποίησε ότι η πρόβλεψη μπορεί να επιδεινωθεί περαιτέρω σε περίπτωση επιβολής σοβαρών κυρώσεων από τις χώρες της Δύσης.