Του Στρατή ΑΓΓΕΛΗ
Ήταν ένας Ομπάμα από τα παλιά. Σαν να μιλούσε σε προεκλογική εκστρατεία στην Αμερική, ξεκίνησε σε προσωπικό τόνο θυμίζοντας ότι γεννήθηκε τη χρονιά της απόβασης στον Κόλπο των Χοίρων, το 1961. "Γνωρίζω την Ιστορία, αλλά αρνούμαι να εγκλωβιστώ σε αυτήν", είπε ο Αμερικανός πρόεδρος από τη σκηνή του Grand Theater της Αβάνας. Και διαβεβαίωσε τους Κουβανούς, που παρακολουθούσαν σε απευθείας σύνδεση από την κρατική τηλεόραση, ότι η Αμερική δεν τους απειλεί πλέον, αντίθετα στηρίζει τα βήματα για "αλλαγή".
Για τον Αμερικανό πρόεδρο αλλαγή σημαίνει «να αφήσουμε πίσω τις ιδεολογικές μάχες του παρελθόντος» και να θάψουμε τα τελευταία υπολείμματα του Ψυχρού Πολέμου. Από την πλευρά του ο πρόεδρος Ραούλ Κάστρο μίλησε για μια «πολιτισμένη συνύπαρξη» παρά τις διαφορές στα πολιτικά συστήματα, τα ανθρώπινα δικαιώματα, την κοινωνική δικαιοσύνη, την παγκόσμια ειρήνη και τη σταθερότητα.
Το χαλί για την πρώτη επίσκεψη Αμερικανού προέδρου στην Κούβα μετά από 88 χρόνια στρώθηκε με μπίζνες. Από τη μια τα φημισμένα κουβανέζικα πούρα, το ρούμι και τα φάρμακα. Από την άλλη ο τουρισμός, τα αεροπορικά ταξίδια και τα δολάρια. Η Western Union, η μεγαλύτερη εταιρεία μεταφοράς χρημάτων στον κόσμο, επεκτείνεται στην Κούβα καθώς η κυβέρνηση ετοιμάζεται να άρει τη φορολόγηση του συναλλάγματος σε δολάρια.
Η άρση του εμπάργκο που επέβαλε η Ουασιγκτον το 1962 θεωρείται ζήτημα χρόνου, παρά τις αντιδράσεις των Ρεπουμπλικανών που ελέγχουν το Κογκρέσο, το οποίο θα έχει τον τελευταίο λόγο.
Ο Μπάρακ και ο Φιντέλ
Οι κυβερνήσεις ΗΠΑ και Κούβας είχαν καθεμιά τους λόγους της για να μην περιληφθεί στο επίσημο πρόγραμμα μια συνάντηση του Μπάρακ Ομπάμα με τον Φιντέλ Κάστρο. Οι Αμερικανοί προκειμένου να περιορίσουν τις αντιδράσεις των Ρεπουμπλικανών, για τους οποίους αποτελεί κόκκινο πανί ο ιστορικός ηγέτης της κουβανικής επανάστασης. Και οι Κουβανοί για να μην φανεί ότι ο 89χρονος Φιντέλ ευλογεί ολόθερμα το άνοιγμα με τις ΗΠΑ πριν ολοκληρωθεί η άρση του αμερικανικού εμπάργκο από το Κογκρέσο.
Πάντως ο πρώτος μαύρος πρόεδρος των ΗΠΑ θα είχε λιγότερους ενδοιασμούς για μια συνάντηση με τον «κομμουνιστή σατανά». Ο Ομπάμα ολοκληρώνει φέτος τη δεύτερη και τελευταία προεδρική θητεία του, άρα μια χειραψία με τον Φιντέλ δεν θα ζημίωνε τον πρώτο, αντίθετα θα μεγάλωνε την υστεροφημία του. Με την προϋπόθεση βέβαια ότι θα το επέτρεπε αυτό η κατάσταση της υγείας του δεύτερου. Η ιστορία ίσως να κρύβει εκπλήξεις, αλλά, αν γινόταν μια τέτοια συνάντηση, πολύ δύσκολα θα ξέφευγε από τα λαγωνικά του αμερικανικού Τύπου.
Οι ανοιχτοί λογαριασμοί των μαφιόζων
Το ταξίδι Ομπάμα άνοιξε όμως την όρεξη κάποιων που έχουν ανοιχτούς λογαριασμούς με τον Φιντέλ Κάστρο. Πρόκειται για τους απογόνους των μαφιόζικων οικογενειών που έκαναν χρυσές δουλειές με το καθεστώς Μπατίστα. Ο δικτάτορας είχε εξαιρετικές σχέσεις με τους μαφιόζους, που μετέφεραν τις δουλειές τους απέναντι από τις αμερικανικές ακτές στην εξωτική Κούβα τη δεκαετία του 1950. Καζίνα, πορνεία, ναρκωτικά σε πολυτελή ξενοδοχεία. Με το αζημίωτο βέβαια για τον Μπατίστα και τους ισχυρούς του καθεστώτος, που ευνοούσαν τις «ξένες επενδύσεις»
Ένας από τους μαφιόζους της Νέας Υόρκης που πήγε για μπίζνες στην Αβάνα ήταν ο Μέγιερ Λάνσκι, φιλαράκι του διαβόητου Λάκι Λουτσιάνο. Ο Λάνσκι έχτισε πάνω από το λιμάνι το φημισμένο ξενοδοχείο Riviera το 1957 υπολογίζοντας ότι μέσα σε ένα χρόνο θα βγάλει τα έξοδα. Αλλά δεν πρόλαβε, για την ακρίβεια τον πρόλαβαν οι επαναστάτες που ανέτρεψαν τον Μπατίστα, έδιωξαν τους μαφιόζους, κατέστρεψαν τα καζίνα και εθνικοποίησαν τα ξενοδοχεία.
Ο Λάνσκι γλίτωσε, επέστρεψε στις ΗΠΑ και πέθανε το 1983 χωρίς να ξαναπεράσει το κατώφλι του Riviera. Τώρα ο εγγονός του μαφιόζου, ο Γκάρι Ραποπόρτ, δήλωσε στο CNN ότι η οικογένεια πιστεύει πως ήλθε η ώρα να διεκδικήσει δικαστικά αποζημίωση. Χάσαμε πολλά, αλλά οι Λάνσκι δεν κλαίνε, είπε με θράσος.
Ο Αμερικανοκουβανός δικηγόρος Πέντρο Φρέιρε υπολογίζει σε 8 δισεκατομμύρια δολάρια το συνολικό ποσό των αποζημιώσεων που οφείλει η Κούβα σε φυσικά πρόσωπα και εταιρείες από τις ΗΠΑ. Οι μαφιόζοι δεν θα πάρουν ούτε δολάριο, απαντά η κυβέρνηση Κάστρο, ενώ επικαλείται τον νόμο για την κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων του καθεστώτος Μπατίστα και των συνεργατών του που αποκτήθηκαν με παράνομο τρόπο
Καλωσήλθε το δολάριο
Οι αμερικανικοί κολοσσοί του τουρισμού έχουν ήδη ανοιχτεί στην Κούβα και φιλοδοξούν να μεταφέρουν καθημερινά στο νησί μέχρι 10.000 Αμερικανούς τουρίστες από το ερχόμενο καλοκαίρι. Προηγούνται βέβαια κατά αρκετά χρόνια οι ευρωπαϊκές, ειδικά οι ισπανικές, ξενοδοχειακές επιχειρήσεις, αλλά οι Αμερικανοί σχεδιάζουν να «πλημμυρίσουν» την Κούβα με τουρίστες και δολάρια.
Η αλυσίδα ξενοδοχείων Starwood ανακοίνωσε επενδύσεις πολλών εκατομμυρίων δολαρίων ενώ η Priceline Group έγινε η πρώτη αμερικανική εταιρεία διαδικτυακών ταξιδιωτικών υπηρεσιών που έδωσε πρόσβαση στους Αμερικανούς πελάτες της σε κουβανέζικα ξενοδοχεία μέσω της θυγατρικής Booking.com. Οι εκτιμήσεις των ειδικών του κλάδου μιλούν για δύο έως τρία εκατομμύρια Αμερικανούς τουρίστες τον χρόνο στην Κούβα.
Η Google πάει Κούβα
Την παραμονή της επίσκεψής του ο Μπάρακ Ομπάμα ανακοίνωσε σε τηλεοπτική συνέντευξη ότι η Google θα δραστηριοποιηθεί στην Κούβα. Σήμερα υπάρχει διαδίκτυο στη νησιωτική χώρα, αλλά είναι πολύ αργό, υπό κρατικό έλεγχο και ακριβό για τον μέσο Κουβανό. Μόνο το 5% του πληθυσμού έχει πρόσβαση στο διαδίκτυο από το σπίτι του.
Η αληθινή πρόκληση για την Google θα είναι να προσφέρει καλύτερες και φθηνότερες υπηρεσίες, λένε παράγοντες της αγοράς, σημειώνοντας ότι θα πρέπει να αναπτύξει γρήγορα δίκτυο wi-fi σε πολλά σημεία, όχι μόνο στην Αβάνα, αλλά και στην επαρχία. Εφόσον η αμερικανική εταιρεία λάβει τις απαραίτητες άδειες, αυτό θα είναι παιχνιδάκι. Με το πέρασμα του χρόνου θα δούμε να μεγαλώνει η πρόσβαση στο Ίντερνετ, είναι αναγκαίο αυτό για να μπει η Κούβα στον 21ο αιώνα από οικονομικής πλευράς, είπε ο Ομπάμα, ώστε να αποκτήσει ο λαός μεγαλύτερη πληροφόρηση και λόγο στα πράγματα.
Η Αβάνα καταλαβαίνει πως έρχεται η αλλαγή. «Θα ήθελαν να ελέγξουν την ταχύτητα των αλλαγών. Εμείς νομίζουμε ότι, αντί να σου συμβεί η αλλαγή, είναι καλύτερο να προηγείσαι. Η κυβέρνηση έχει την ικανότητα να βλέπει το μέλλον και να προετοιμάζει το έδαφος» είπε χαρακτηριστικά ο Αμερικανός πρόεδρος. Το πνεύμα αυτής της «ευγενικής» προτροπής - προειδοποίησης χαρακτήρισε συνολικά την επίσκεψη του Ομπάμα στην Κούβα: Αλλάξτε πριν σας παρασύρει η αναπόφευκτη αλλαγή.