H Ακαδημία Κινηματογράφου που κατοικοεδρεύει στο Λος Άντζελες είναι ένα πολυσυλλεκτικό και πλουραλιστικό σώμα ψηφοφόρων που υπηρετούν την τέχνη του κινηματογράφου - ή εργάζονται στη βιομηχανία του θεάματος, ανάλογα με την κριτική στάση του καθενός απέναντι στις προθέσεις του Χόλιγουντ. Οι φετινές υποψηφιότητες για τα Όσκαρ που προέκυψαν από τις προτιμήσεις τους είναι ενδεικτικές της ποιότητας της χρονιάς που πέρασε. Αυτή τη χρονιά οι ταινίες μεγάλου προϋπολογισμού και υψηλών εισπράξεων εκμεταλλεύτηκαν το πλεονέκτημα του μάρκετινγκ στον δρόμο προς τα βραβεία των ενώσεων. Με άλλα λόγια, ουρανοκατέβατα φαινόμενα ταινιών που συναντήσαμε τα περασμένα χρόνια, όπως οι «CODA» και «Nomadland», δεν βρήκαν πρόσφορο έδαφος.
Το αταίριαστο καλοκαιρινό δίπολο της πυκνής και βαριάς βιογραφικής ταινίας για τον «Οπενχάιμερ» και της παστέλ και ροζ φεμινιστικής τοποθέτησης προϊόντος της «Barbie», που αμφότερα έσπασαν το box office και αναζωογόνησαν τα ταμεία της ταλαιπωρημένης βιομηχανίας που έβγαινε λαβωμένη από τα χρόνια της πανδημίας, τιμήθηκαν με μια θέση στη δεκάδα ταινιών που διεκδικούν το Βραβείο Καλύτερης Ταινίας. Μέχρι στιγμής, το «Οπενχάιμερ» μοιάζει δύσκολο να νικηθεί έχοντας 13 υποψηφιότητες, καθώς μαζεύει όλα τα μεγάλα βραβεία στον δρόμο προς τη μεγάλη τελετή. Αν ωστόσο ηττηθεί η ταινία του Κρίστοφερ Νόλαν, τότε η μόνη που είναι ικανή να πετύχει μια τέτοια ανατροπή είναι «Οι δολοφόνοι του ανθισμένου φεγγαριού» του Μάρτιιν Σκορσέζε.
«Οι δολοφόνοι του ανθισμένου φεγγαριού»
Ισως η Ακαδημία να αντιμετωπίσει το «Οπενχάιμερ» σαν ένα προσωπικό έργο σκηνοθέτη (προσωπική ταύτιση με εμμονική ιδιοφυΐα), οπότε το αντίστοιχο Βραβείο Σκηνοθεσίας στον Κρ. Νόλαν να καλύψει αυτό το επίτευγμα και αντίστοιχα η ταινία του Μ. Σκορσέζε να αντιμετωπιστεί σαν έναν μεγάλο American Epic, όπως η «Αυτοκρατορία της Δύσης» ή το «Χορεύοντας με τους λύκους», και να βραβευθεί ως συλλογική δουλειά. Κατά τα άλλα, η αριστουργηματική «Ζώνη ενδιαφέροντος» μάλλον θα βραβευτεί διπλωματικά με το Όσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας (που πλέον αποκαλείται «Διεθνούς Ταινίας»), μιας και είναι δύσκολο να επαναλάβει τον θρίαμβο που είχαν κάνει τα «Παράσιτα».
Τα σίγουρα χαρτιά
Οι δύο πιο παραδοσιακές και κλασικά οσκαρικές στη φτιαξιά τους ταινίες, το χριστουγεννιάτικο φιλμ του Αλεξάντερ Πέιν «Τα παιδιά του χειμώνα» και η ελαφρώς συντηρητική μουσική βιογραφία για τον χαρισματικό συνθέτη Λέοναρντ Μπερνστάιν «Maestro», θα αρκεστούν στις πολλές υποψηφιότητες και ίσως να φύγουν με άδεια χέρια - αν και τα «Παιδιά του χειμώνα» διεκδικούν με αξιώσεις το Βραβείο Σεναρίου.
Επίσης, το εξαιρετικό δικαστικό ψυχόδραμα «Ανατομία μιας πτώσης» από τη Γαλλία και οι «Περασμένες ζωές» από την Κορέα, που αναφέρεται σε μια παντρεμένη συγγραφέα που ξανασυναντά τον παιδικό της έρωτα, ίσως ανοίξουν τον δρόμο για περισσότερες φεστιβαλικές ταινίες στις μελλοντικές δεκάδες. Πάντως, ας μην υποτιμάμε την εταιρεία A24, η οποία θα μπορούσε να έχει ξανά νικητή στα Όσκαρ μετά το «Everything everywhere all at once», καθώς το στούντιο προωθεί έντονα την ταινία της Αμερικανοκορεάτισσας Σελίν Σονγκ, που μάλιστα ξεπέρασε τα 10 εκατομμύρια δολάρια στο εγχώριο box office, ένα κατόρθωμα που είναι δύσκολο να επιτευχθεί στις μέρες μας.
Δεύτερη υποψηφιότητα για τον Λάνθιμο
Τέλος, αν και έχει απειροελάχιστες πιθανότητες να βγει κερδισμένος ανάμεσα από τις συμπληγάδες του Μ. Σκορσέζε και του Κρ. Νόλαν, ο Γιώργος Λάνθιμος με το «Poor things» είναι σημαντικό ότι, πέντε χρόνια μετά την «Ευνοούμενη», γίνεται ο μοναδικός Έλληνας σκηνοθέτης με δύο υποψηφιότητες. Όσο για τον σταθερό συνεργάτη του, τον Γιώργο Μαυροψαρίδη, επιστρέφει κι αυτός για δεύτερη φορά στην πεντάδα των κορυφαίων μοντέρ. Το «Poor things» διεκδικεί με αξιώσεις τα Βραβεία Φωτογραφίας (Ρόμπι Ράιαν), Κουστουμιών (Χόλι Γουάντινγκτον), Σκηνογραφίας (Σόνα Χιθ, Τζέιμς Πράις) και Μακιγιάζ μόνο και μόνο για τη δουλειά στο πρόσωπο του Γουίλεμ Νταφό. Αλλά και να αρκεστεί σε ένα ή δύο από αυτά, η παρουσία και μόνο του Γ. Λάνθιμου στη χρυσή κατηγορία, αφήνοντας μάλιστα εκτός τον Μπράντλεϊ Κούπερ («Maestro») και την Γκρέτα Γκέργουιγκ («Barbie»), είναι ένα τεράστιο επίτευγμα, που τον τοποθετεί στη λίστα με τους δέκα πιο περιζήτητους σκηνοθέτες παγκοσμίως.
Η γκρίνια της Μπάρμπι
Ο κόσμος στα social media διαμαρτύρεται και δυσανασχετεί για την απουσία της Μάργκο Ρόμπι από τις ερμηνείες και της Γκρέτα Γκέργουιγκ από τη σκηνοθεσία. Μέχρι και ο Ράιαν Γκόσλινγκ εξέφρασε δημόσια τη λύπη του, χωρίς βέβαια κανείς να πει ποιον ή ποια ήθελαν εκτός πεντάδας για να χωρέσει η εκλεκτή της εταιρείας Mattel. Βέβαια, κανείς δεν επισημαίνει την καταγέλαστη και σχεδόν σκανδαλώδη παρουσία της Αμέρικα Φεράρα στις Υποστηρικτικές Ερμηνείες, που βρέθηκε εκεί γιατί έβγαλε ένα λογύδριο στην Μπάρμπι.
Το επίθετό της θα είναι… Στόουν
Προσπερνώντας τις αστειότητες, στους δεύτερους ανδρικούς δύσκολα θα χάσει ο Ρόμπερτ Ντάουνι Τζούνιορ, ενώ στους πρώτους ρόλους ο Κίλιαν Μέρφι και ο Πολ Τζιαμάτι θα κονταροχτυπηθούν. Αντίστοιχα, στους πρώτους γυναικείους το βέβαιο είναι ότι το επίθετο της νικήτριας θα περιέχει το «-στόουν» - Λίλι (Γκλάντστοουν) και Έμα (Στόουν )έχουν μικρή διαφορά.
Κινούμενο σχέδιο και ντοκιμαντέρ
Στις ταινίες κινουμένων σχεδίων δύσκολα θα χάσει το αριστοτεχνικό «Το αγόρι και ο ερωδιός» και όσον αφορά τα ντοκιμαντέρ, η Ακαδημία θα θέλει να δείξει τα αντιπολεμικά της αισθήματα, επομένως το «20 days in Mariupol» δεν έχει να φοβάται.
Αναπάντεχες απουσίες
Η απουσία του Λεονάρντο ντι Κάπριο από τις ανδρικές ερμηνείες ήταν αναπάντεχη για πολλούς, όπως και η απουσία της Τζούλιαν Μουρ για τον ρόλο της στο «May December». Αλλά ακόμα πιο αναπάντεχη ήταν η απουσία του «Φεράρι» από όλες τις κατηγορίες. Η ταινία του Μάικλ Μαν δεν κατάφερε τελικά να φτάσει ούτε μέχρι τον ήχο, όπου έμοιαζε φαβορί. Εκτός κατηγοριών, ευτυχώς, έμεινε και το μιούζικαλ «The color purple», που έσπρωχνε πολύ επικοινωνιακά η Όπρα Γουίνφρεϊ.
Ο Μάρτιν Σκορσέζε κυνηγά το ρεκόρ του Γουίλιαμ Γουάιλερ
Με την 10η υποψηφιότητά του ο Μάρτιν Σκορσέζε ξεπέρασε τον Στίβεν Σπίλμπεργκ (9 υποψηφιότητες) και υπολείπεται μόνο του Γουίλιαμ Γουάιλερ, που πέθανε το 1981. Ο Τζον Γουίλιαμς έφτασε τις 54 υποψηφιότητες για τις κινηματογραφικές μουσικές του
Αξίζει να αναφερθεί ότι στην κατηγορία της Καλύτερης Ταινίας για πρώτη φορά στην ιστορία βρίσκονται υποψήφιες τρεις ταινίες σκηνοθετημένες από γυναίκες. Πρόκειται για την «Barbie» της Γκρέτα Γκέργουιγκ, τις «Περασμένες ζωές» της Σελίν Σονγκ και την «Ανατομία μιας πτώσης» της Ζιστίν Τριέ. Αποτελεί παράδοξο το ότι η τελευταία, αν και πήρε Χρυσό Φοίνικα στο Φεστιβάλ Καννών και βρέθηκε στη δεκάδα ταινιών, δεν αποτελεί επίσημη πρόταση της Γαλλίας για τα Όσκαρ.
Επίσης, η γερμανόφωνη «Ζώνη ενδιαφέροντος» αποτελεί πρόταση του Ηνωμένου Βασιλείου για το Όσκαρ Διεθνούς Ταινίας. Σε κάθε περίπτωση, οι ολοένα και περισσότεροι διεθνείς ψηφοφόροι της Ακαδημίας φαίνεται πως κάνουν αισθητή την παρουσία τους, όπως έγινε τις πρόσφατες χρονιές με το «Ουδέν νεότερον από το δυτικό μέτωπο» ή το «Drive my car».
Στην κατηγορία της Μουσικής, ο Τζον Γουίλιαμς έφτασε τις 54 υποψηφιότητες. Όχι για ταινία του Στίβεν Σπίλμπεργκ αυτή τη φορά, αλλά για τον περσινό «Ιντιάνα Τζόουνς» - δηλαδή για ταινία του… Στ. Σπίλμπεργκ. Έχει ενδιαφέρον το ότι τον Στ. Σπίλμπεργκ ξεπέρασε σε υποψηφιότητες σκηνοθεσίας ο παλιός του φίλος Μάρτιν Σκορσέζε, καθώς είχαν και οι δύο από 9 μέχρι πρότινος. Οι «Δολοφόνοι του ανθισμένου φεγγαριού» έφεραν τη 10η λοιπόν υποψηφιότητα στον Μ. Σκορσέζε, που έγινε επίσημα ο εν ζωή σκηνοθέτης με τις περισσότερες υποψηφιότητες για χρυσό αγαλματίδιο. Πλέον, τον περνάει μόνο ο Γουίλιαμ Γουάιλερ, που έχει 12 υποψηφιότητες, αλλά έχει πεθάνει από το 1981.
Οσκαρ… μεγαλύτερης διάρκειας
Να σημειώσουμε ότι και η Θέλμα Σκουνμέικερ, η μόνιμη μοντέζ του Μ. Σκορσέζε, αλλά και ο Ρόμπερτ ντε Νίρο είχαν ξαναβρεθεί υποψήφιοι το 1980 για ταινία στην οποία συμμετείχαν και οι δύο, και συγκεκριμένα για τη δουλειά τους στο «Οργισμένο είδωλο». Ο Ντε Νίρο με τη φετινή υποψηφιότητα κατακτά το ρεκόρ για τη μεγαλύτερη χρονική απόσταση ανάμεσα στην πρώτη και στην τελευταία υποψηφιότητα: έχουν περάσει 49 χρόνια από τον «Νονό 2». Αν δε το κερδίσει, κατακτά και το ρεκόρ για τη μεγαλύτερη χρονική απόσταση ανάμεσα στο πρώτο και στο τελευταίο Όσκαρ (43 χρόνια από το «Οργισμένο είδωλο»), σπάζοντας έτσι το ρεκόρ της Όντρεϊ Χέπμπορν.
Για την ίδια ταινία είναι συγκινητική η μεταθανάτια υποψηφιότητα του Ρόμπι Ρόμπερτσον. Ο αείμνηστος ροκ τραγουδοποιός, γνωστός για τη συνεργασία του με τους Band και τον Μπομπ Ντίλαν, προτάθηκε για τη συμβολή του στην ταινία του Μ. Σκορσέζε, όμως δεν πρόλαβε να ζήσει αυτή τη διάκριση ύστερα από δεκαετίες δουλειάς σε κινηματογραφικές ταινίες.
Δέκα υποψηφιότητες για πρώτη φορά
Ο «Οπενχάιμερ» άνοιξε τον δρόμο για τον Κίλιαν Μέρφι και την Έμιλι Μπλαντ να γευτούν μια υποψηφιότητα. Συνολικά στις κατηγορίες της υποκριτικής δέκα είναι οι υποψήφιοι που είδαν τα ονόματά τους να ανακοινώνονται για πρώτη φορά στην καριέρα τους και πλέον θα μπορούν να ανανεώσουν ανάλογα τη σελίδα τους στη Wikipedia.
Netflix vs Apple
Οσο για τον ανελέητο ανταγωνισμό γοήτρου ανάμεσα στα στούντιο, οι streamers έχουν ξανά τη μερίδα του λέοντος. Κερδισμένο για άλλη μια χρονιά βγήκε το Netflix με συνολικά 18 υποψηφιότητες σε όλες τις κατηγορίες, αφήνοντας στη δεύτερη θέση την Apple, που συγκέντρωσε 13.
