"Η κατάσταση της Κύπρου με θλίβει, όμως και στην Τουρκία είχαμε μια μεγάλη κρίση πριν από δέκα χρόνια, και νά που σήμερα έχουμε βγει απ' αυτήν", έλεγε προχθές ο γνωστός Τούρκος συγγραφέας και συνθέτης Ζουλφί Λιβανελί, στον "Ιανό", συνομιλώντας με τον Ανταίο Χρυσοστομίδη για το καινούργιο του βιβλίο "Σερενάτα" (εκδ. Πατάκης), που τον έφερε κι αυτή τη φορά στην Ελλάδα. Παλιός φίλος της χώρας μας, θέλησε να μεταφέρει με τον λόγο του ένα αίσθημα ελπίδας, από την άλλη όμως διαπίστωσε ότι "η οικονομική πτυχή είναι ένα μέρος μόνο του προβλήματος". Για τον ίδιο ήταν λάθος το Όχι των Ελληνοκυπρίων στο σχέδιο Ανάν. Θεωρεί ότι θα ήταν διαφορετικά τα πράγματα σήμερα στην Κύπρο αν είχε εγκριθεί εκείνο σχέδιο, κατά τη γνώμη του θα είχε φύγει ο τουρκικός αποικιακός στρατός. "Όσο υπάρχει ο τουρκικός στρατός δύσκολα μπορούμε να μιλάμε για μια ενιαία κυπριακή δημοκρατία". Η επανένωση της Κύπρου "έμεινε σαν ένας μονόπλευρος έρωτας από την πλευρά των Τουρκοκυπρίων".
Παίρνοντας αφορμή από μια φράση που υπάρχει στο βιβλίο του επανατοποθετήθηκε στο θέμα των σχέσεων Ελλάδας - Τουρκίας, για τη σύσφιξη των οποίων ο ίδιος έχει δραστηριοποιηθεί εδώ και χρόνια. "Οι κυβερνήσεις των δύο χωρών με την κρίση στα Ίμια κόντεψαν να φτάσουν στον πόλεμο. Παρ' όλα αυτά, όταν, λίγους μήνες μετά, ο εγκέλαδος χτύπησε και τις δυο χώρες, οι λαοί τους έτρεξαν ο ένας να βοηθήσει τον άλλον" είπε εκφράζοντας την απορία του "πώς δυο λαοί που έχουν τόσα κοινά μπορεί να είναι εχθροί μεταξύ τους". Σ' αυτό το σημείο μετέφερε στους ακροατές του την εντύπωση που του προκάλεσε, μερικές ώρες πριν, όταν πάτησε το πόδι του στο Ελευθέριος Βενιζέλος, μια τηλεόραση που μετέδιδε το γνωστό τουρκικό σίριαλ "Σουλεϊμαν". "Θα φανταζόμουν κάπως αλλιώς τη σύσφιξη των σχέσεων ανάμεσα στις χώρες μας και όχι μέσω του Σουλεϊμάν. Όμως από το τίποτα, ας είναι κι έτσι" είπε χαμογελώντας. Ο ίδιος βέβαια, στο παρελθόν, γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο, για να έρθουν πιο κοντά οι δυο λαοί, έχει δώσει συναυλίες σε όλο τον κόσμο με τον Μίκη Θεοδωράκη και τη Μαρία Φαραντούρη. "Θα μου μείνουν αξέχαστες αυτές οι συναυλίες" είπε και κοιτώντας απέναντί του τη Μαρία Φαραντούρη, που έσπευσε κι αυτή στον "Ιανό" να τον ακούσει, έπλεξε το εγκώμιό της. "Είναι από τις μεγαλύτερες φωνές της εποχής μας, αισθάνομαι πολύ κολακευμένος που τραγούδησε τα τραγούδια μου", είπε, κι εκείνη φυσικά το ανταπόδωσε. Τραγούδησε πέντε δικά του τραγούδια στο τέλος της εκδήλωσης. Είναι πολλά αυτά που συνδέουν τους δύο καλλιτέχνες, όμως για τον Λιβανελί ξεχωρίζει ένα. "Από τις πιο αγαπημένες μου αναμνήσεις είναι η συναυλία που κάναμε πριν μερικά χρόνια με τη Μαρία στην Πράσινη Γραμμή της Λευκωσίας, κάτω από μια σημαία της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Πέρα από τις αναμνήσεις όμως, για τον Λιβανελί υπάρχει η ίδια η Ιστορία. "Δεν υπάρχει ποτέ μέλλον χωρίς παρελθόν. Αν δεν γνωρίζουμε την Ιστορία μας, κάνουμε συνέχεια τα ίδια λάθη" είπε. Αυτός ήταν εξάλλου και από τους βασικούς λόγους που έγραψε και το τελευταίο του βιβλίο. Να ξαναθυμίσει μια "τραγική, παράλογη και από καιρό ξεχασμένη ιστορία". Την ιστορία της βύθισης του πλοίου "Struma" στη Μαύρη Θάλασσα, το 1941, και τον θάνατο των 769 Εβραίων επιβατών του που προσπαθούσαν να ξεφύγουν από τη μανία των ναζί και να φτάσουν στην Παλαιστίνη. Ήρωές του είναι η τριανταεξάχρονη υπάλληλος του Πανεπιστημίου της Κωνσταντινούπολης Μάγια και ο γηραιός Αμερικανός γερμανικής καταγωγής καθηγητής Μαξιμίλιαν Βάγκνερ. Μέσα από τη συνάντησή τους η Μάγια Ντουράν θα ανακαλύψει μια συγκινητική ιστορία αγάπης και ταυτόχρονα θα γίνει κοινωνός μυστικών που αφορούν την οικογένειά της και την παγκόσμια Ιστορία. Η έκδοση της "Σερενάτας" πυροδότησε έναν ανοιχτό διάλογο στην Τουρκία σχετικά με την ευθύνη της Τουρκίας στη συγκεκριμένη τραγωδία.
Π.Κρ
