ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΓΟΥΡΙΔΗΣ
"Φόρο παραμονής" της κυβέρνησης Σαμαρά θα κληθούν να πληρώσουν το επόμενο διάστημα οι πολίτες, καθώς ο σχεδιασμός της οικονομικής πολιτικής της κυβέρνησης, με βάση την ομιλία του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ, αναμένεται να διογκώσει το δημοσιονομικό κενό του 2015. Ο λόγος για τις περίφημες φοροελαφρύνσεις που ήδη έχει καταρτίσει το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης και θα διευρύνει στο προσχέδιο του προϋπολογισμού, το οποίο θα είναι έτοιμο στις 6 Οκτωβρίου. Βέβαια, την ίδια ώρα η κυβέρνηση Σαμαρά έδωσε ακόμη ένα "δώρο" στις τράπεζες, ύψους 2,5 δισ. ευρώ, διά του αναβαλλόμενου φόρου, παρ' ότι από την εποχή της υπουργίας Αλογοσκούφη οι εν λόγω έχουν λάβει συνολικά, υπό μορφή ενισχύσεων, γύρω στα 250 δισ. ευρώ.
Πώς "φουσκώνει" το κενό
Σχετικά με το Προσχέδιο, πέρα από τη «λείανση» του δημοσιονομικού κενού και των νέων «αγκαθιών» των ειδικών μισθολογίων και των ληξιπρόθεσμών οφειλών, επιθυμητό είναι να περιέχει και τις «λελογισμένες» φοροελαφρύνσεις: στο πετρέλαιο θέρμανσης (ήδη θεσπίστηκε), στην «κουρεμένη» επέκταση της έκτακτης εισφοράς, στη διατήρηση του ΦΠΑ εστίασης στο 13% και σε κάποιες πρόσθετες παρεμβάσεις στον ΦΠΑ που επιθυμούν σύμφωνα με πληροφορίες κυβερνητικά στελέχη (π.χ. τρόφιμα, οικοδομή).
Πάντως, δεδομένου ότι η τρόικα υπολογίζει το δημοσιονομικό κενό του 2015 στα 2 δισ. ευρώ, ενώ η κυβέρνηση στα 900 εκατ., συνεπάγεται ότι οι αλλαγές Σαμαρά θα το επιβαρύνουν. Με βάση σχετική έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους η μείωση στον ΕΦΚ καυσίμων θα φέρει απώλειες στα έσοδα του προϋπολογισμού του 2015 της τάξης των 133,8 εκατ. ευρώ. Όσο για την έκτακτη εισφορά, οι συνολικές εισπράξεις ανήλθαν το 2014 περίπου στα 1,4 δισεκατομμύρια ευρώ, οπότε η μείωση του ποσού αυτού κατά 30%, όπως έχει δεσμευτεί ο πρωθυπουργός, θα φέρει επιβάρυνση της τάξης των 400 εκατ. ευρώ. Επίσης δεν υπάρχει ελάφρυνση των πολιτών επί της ουσίας, καθώς ο αρχικός προγραμματισμός δεν περιλάμβανε την παραμονή του και του χρόνου. Την ίδια στιγμή, στόχος είναι η ένταξη στον προϋπολογισμό της μερικής αποκατάστασης του μισθολογίου των ενστόλων, η οποία, σύμφωνα με υπολογισμούς του υπουργείου Οικονομικών, θα επιβαρύνει τον προϋπολογισμό κατά περίπου 420 εκατ. ευρώ (160 οι αποδοχές και 260 τα αναδρομικά). Ακόμη προκρίνεται η διατήρηση του μειωμένου ΦΠΑ 13% στην εστίαση ενώ στο τραπέζι των συζητήσεων θα βρεθεί το θέμα της μείωσης του ΦΠΑ σε βασικά καταναλωτικά αγαθά όπως το ψωμί, το γάλα και το ελαιόλαδο.
Στόχος της κυβέρνησης είναι να περάσει νέα ρύθμιση με την οποία θα παρέχεται σε φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις η δυνατότητα αποπληρωμής των ληξιπρόθεσμων χρεών τους σε 48 έως και 72 μηνιαίες δόσεις και με παράλληλη μείωση των προσαυξήσεων ανάλογα με τον αριθμό των δόσεων που θα επιλέγει ο οφειλέτης. Επί του παρόντος πάντως δεν φαίνεται να δέχονται το εν λόγω σχέδιο. Αν αθροίσει κανείς τα ανωτέρω, διαπιστώνει ότι το κενό φτάνει τα 2,953 δισ. ευρώ βάσει των εκτιμήσεων της τρόικας και στο 1,853 δισ. ευρώ σύμφωνα με τις αρχικές εκτιμήσεις του οικονομικού επιτελείου.
Οι κρίσιμες ημερομηνίες
Τα παραπάνω οδηγούν αβίαστα στο συμπέρασμα ότι θα υπάρξουν νέα "σκληρά" μέτρα ή, αν μη τι άλλο, επίσπευση των ήδη ψηφισμένων, ενώ οι πληροφορίες αναφέρουν ότι θα επιχειρηθεί αναβολή σε όσο το δυνατόν περισσότερα από τα μεγάλα «αγκάθια» των παρεμβάσεων σε ασφαλιστικό, εργασιακό, συνδικαλιστικό νόμο, Δημόσιο και άλλα πεδία που επιτάσσει το Μνημόνιο γι' αυτό το φθινόπωρο.
Πλέον οι κομβικές ημερομηνίες για την κυβέρνηση Σαμαρά είναι οι εξής:
* 6 Οκτωβρίου. Θα κατατεθεί στη Βουλή το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2015.
* 10-12 Οκτωβρίου. Σύνοδος του ΔΝΤ στην Ουάσιγκτον.
* 13 Οκτωβρίου. Eurogroup. Στην ατζέντα είναι δεύτερο θέμα η πέμπτη επικαιροποίηση του Μνημονίου της Ελλάδας με στόχο όμως τη "συζήτηση".
* 23 Οκτωβρίου. Σύνοδος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
* 26 Οκτωβρίου. Θα ανακοινωθούν τα αποτελέσματα των τεστ αντοχής των τραπεζών, τα οποία αναμένεται να αναδείξουν τραπεζικό κενό έως 6 δισ. ευρώ, σύμφωνα με την έκθεση του ΔΝΤ.
& 1η Νοεμβρίου. Ανάληψη καθηκόντων από τον Ζαν - Κλοντ Γιούνκερ και τους υπόλοιπους αξιωματούχους της νέας Κομισιόν.
* 6 Νοεμβρίου. Eurogroup. Και πάλι η Ελλάδα υπάρχει στην ατζέντα για την πέμπτη επικαιροποίηση του Μνημονίου.
* 21 Νοεμβρίου. Επόμενη ανακοίνωση πιστοληπτικής ικανότητας από τη Moodys.
* 28 Νοεμβρίου. Επόμενη ανακοίνωση πιστοληπτικής ικανότητας από τη Fitch.
* 8 Δεκεμβρίου. Eurogroup.
* 11 Δεκεμβρίου. Δεύτερη διοχέτευση ρευστότητας από την ΕΚΤ.
* 18 Δεκεμβρίου. Σύνοδος Κορυφής.
* Τέλος Δεκεμβρίου. Ψήφιση του προϋπολογισμού του 2015.
"Σκληρές" εκκρεμότητες σε ασφαλιστικό και εργασιακά
Δεδομένο είναι πως μεταξύ κυβέρνησης και τρόικας υπάρχει μια σειρά εκκρεμοτήτων. Πρόκειται για "σκληρά" μέτρα τα οποία βρίσκονται προ των πυλών. Συγκεκριμένα, προβλέπονται τα εξής:
1. Απολύσεις - νέο μισθολόγιο στο Δημόσιο: Η τρόικα απαιτεί τη θέσπιση νέου ποσοτικού στόχου για τις απολύσεις το 2015, πλέον των 5.500 που θα γίνουν ώς το τέλος του 2014. Επίσης από το 2015 θα τεθεί σε εφαρμογή το νέο μισθολόγιο στο Δημόσιο, που θα λαμβάνει υπόψη την απόδοση του προσωπικού. Προβλέπεται ακόμη διεξοδική εξέταση όλων των μη μισθολογικών παροχών, όπως έξοδα ταξιδίου, αποζημιώσεις κ.λπ., ώστε να ευθυγραμμιστούν με τα βέλτιστα πρότυπα των κρατών - μελών της Ε.Ε, ήτοι να οδηγηθούν σε νέες μειώσεις.
2. Αλλαγές στο ασφαλιστικό σύστημα: Αυτές θα στηριχθούν σε αναλογιστικές μελέτες, οι οποίες απαιτείται να ολοκληρωθούν μέχρι τον Σεπτέμβριο. Παράλληλα, προβλέπεται η κατάργηση των τελευταίων φόρων υπέρ τρίτων που χρηματοδοτούν κύρια ασφαλιστικά ταμεία με νόμο που θα ψηφιστεί τον Νοέμβριο, τα οποία αναμένεται να "ανοίξουν" νέα τρύπα στα ταμεία. Επίσης εξετάζεται η ενοποίηση όλων σε τρία ταμεία ή ακόμη και σε ένα. Από εκεί και πέρα, βάσει Μνημονίου, η ενιαιοποίηση παροχών - εισφορών, η οποία θα οδηγήσει βεβαιωμένα σε μείωση των συντάξεων, αλλά και η θέσπιση της ενιαίας σύνταξης των 360 ευρώ.
3. Ομαδικές απολύσεις: Νέα αξιολόγηση του πλαισίου για τις ομαδικές απολύσεις στον ιδιωτικό τομέα και των αλλαγών στον συνδικαλιστικό νόμο. Οι πληροφορίες αναφέρουν πως η κυβέρνηση σκοπεύει να "πλασάρει" το δεύτερο ώστε να καθυστερήσει η πλήρης απελευθέρωση των απολύσεων, η οποία είναι κοντά...
4. Κατάργηση κοινωνικών επιδομάτων: Από το 2015 προβλέπεται η κατάργηση των περισσότερων υφιστάμενων κοινωνικών επιδομάτων και παροχών και η ένταξή τους σε ένα ενιαίο επίδομα φτώχειας που θα ονομαστεί «ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα» και θα καταβάλλεται μόνο σε όσους έχουν ετήσιο πραγματικό ή τεκμαρτό εισόδημα μέχρι 4.800 ευρώ.
5. Πλειστηριασμοί: Σε εκκρεμότητα παραμένει και το θέμα των πλειστηριασμών των ακινήτων, με την τρόικα να επιμένει ότι αυτοί θα πρέπει να γίνονται στο 1/3 της αντικειμενικής αξίας τους, ενώ η κυβέρνηση αντιπρότεινε πλειστηριασμούς στα 2/3 της αντικειμενικής αξίας και νομοθετική ρύθμιση που θα επισπεύσει την εκδίκαση των φορολογικών υποθέσεων. Χιλιάδες νοικοκυριά αναμένεται να βρεθούν αντιμέτωπα με ένα "σκληρό" νομοθετικό πλαίσιο, ενώ αναμένεται να αντιμετωπίσουν μεγάλο κίνδυνο απώλειας των σπιτιών τους. Το ίδιο ισχύει και για επιχειρήσεις οι οποίες ενδέχεται να δίνουν πλήρες λογαριασμό στις τράπεζες, υπό τον φόβο να απολέσουν τη διοίκηση της επιχείρησής τους.