Στην καθιερωμένη πλέον εβδομαδιαία ενημέρωση του εκπροσώπου τύπου του ΣΥΡΙΖΑ, Π. Σκουρλέτη, προς τους εκπροσώπους των ΜΜΕ, συμμετείχε ο Κώστας Πουλάκης, μέλος της Πολιτικής Γραμματείας του ΣΥΡΙΖΑ και υπεύθυνος για τις δημοσκοπήσεις, προκειμένου να ενημερώσει τους δημοσιογράφους σχετικά με την εικόνα που προκύπτει από τα ευρήματα των πρόσφατων ερευνών.
Στην εισαγωγική του τοποθέτηση, ο Κ. Πουλάκης ανέφερε, μεταξύ άλλων :
«Ως ΣΥΡΙΖΑ έχουμε ένα αρχείο ερευνών είκοσι και πλέον ετών, γεγονός που μας δίνει τη δυνατότητα να προχωράμε σε έγκυρες προβλέψεις, βασιζόμενοι σε πληθώρα διαχρονικών στοιχείων.
Από τις ευρωεκλογές μέχρι σήμερα έχουν δει το φως της δημοσιότητας 56 έρευνες, ενώ μόνο μέσα στο Δεκέμβριο έχουν δημοσιευτεί 13 έρευνες. Σε όλες αυτές ανεξαιρέτως και ανεξάρτητα από την εταιρία και τις διαφορετικές κατά περίπτωση μεθόδους που ακολουθούνται, ο ΣΥΡΙΖΑ έρχεται σταθερά πρώτος και στην πρόθεση ψήφου και στην εκτίμηση ψήφου – σε όσες φυσικά εταιρίες υπολογίζουν και αυτό το δείκτη.
Υπάρχουν δύο στοιχεία με βάση τα οποία μπορούμε αν θέλετε να προχωρήσουμε σε πρόβλεψη του εκλογικού αποτελέσματος :
Το πρώτο, το πιο «μαθηματικό» αν θέλετε, είναι οι χρονοσειρές οι οποίες διαχρονικά καταγράφουν όλες τις μετρήσεις. Και όλες οι χρονοσειρές μας δίνουν την ίδια εικόνα : Σταθερά, ο ΣΥΡΙΖΑ έρχεται πρώτος.
Το δεύτερο στοιχείο, το περισσότερο «πολιτικό» ή αυτό που συνηθίζουμε να αποκαλούμε «ποιοτικά στοιχεία» των ερευνών, μας δίνει, από άλλη διαδρομή, τα ίδια συμπεράσματα. Ενδεικτικά θα σας αναφέρω ορισμένα μόνο στοιχεία :
Η πολιτική ατμόσφαιρα : Η απάντηση στην ερώτηση «πώς πάνε τα πράγματα» είναι σταθερά και όλο και περισσότερο αρνητική. Έχουμε πλέον ένα παγιωμένο 85-90% των ερωτώμενων που δηλώνουν ότι τα πράγματα πάνε άσχημα, ότι η οικονομική κατάσταση, τόσο σε γενικό όσο και σε προσωπικό/οικογενειακό επίπεδο, είναι άσχημη και χειροτερεύει.
Τα συναισθήματα : Υπάρχουν τρία συναισθήματα που μετρώνται διαχρονικά και είναι, κατά τη γνώμη μου, αποκαλυπτικά των διαθέσεων των πολιτών. Το πρώτο είναι η οργή, που καταγράφεται σε εξαιρετικά υψηλά ποσοστά, της τάξης του 50-55%. Το δεύτερο είναι ο φόβος, ο οποίος – και αυτό έχει ενδιαφέρον, ενόψει της στρατηγικής κινδυνολογίας που ξεδιπλώνεται τις τελευταίες μέρες, όπως είχε γίνει και το 2012 – μειώνεται και πλέον κινείται σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα, αφού μόνο ένα 30-35% των πολιτών αντιμετωπίζει με φόβο τα πράγματα, έναντι 50% που ήταν το προηγούμενο διάστημα. Το τρίτο, το οποίο σχετίζεται, αν θέλετε, και με το τεράστιο ζήτημα της εθνικής μας αξιοπρέπειας, ιδίως και μετά τις τελευταίες απαράδεκτες έξωθεν παρεμβάσεις, είναι το συναίσθημα της ντροπής, που ανεβαίνει σε ποσοστά 35-40%.
Η εικόνα των πολιτικών κομμάτων : Ο ΣΥΡΙΖΑ προηγείται – και μάλιστα με διαφορά 6-7 μονάδων – σε όλα τα ερωτήματα που σχετίζονται με την κοινωνική πολιτική και τη διαφάνεια στη δημόσια ζωή, αλλά και την ικανότητα να διαχειριστεί καλύτερα τα προβλήματα της χώρας, τα κοινωνικά θέματα και την ανθρωπιστική κρίση, αλλά και να διεξάγει επιτυχημένα τη διαπραγμάτευση με τους εταίρους και τους δανειστές.
Η παράσταση νίκης : Πρόκειται για ένα μέγεθος το οποίο μεταφέρει – ανεξαρτήτως της πολιτικής και κομματικής τοποθέτησης του ερωτώμενου – την περιρρέουσα ατμόσφαιρα. Εδώ ο ΣΥΡΙΖΑ προηγείται πλέον με πολύ μεγάλο ποσοστό, της τάξης του 65%, γεγονός που σημαίνει ότι οι πολίτες όχι μόνο θεωρούν, αλλά και ευελπιστούν ότι θα αλλάξει η κυβέρνηση και η ασκούμενη πολιτική.
Κλείνοντας, θα ήθελα να σας πω – κάτι που έχω ήδη επισημάνει και στη συνάντηση που είχα, εκ μέρους του ΣΥΡΙΖΑ, με τον ΣΕΔΕΑ και στο οποίο συμφωνούν και τα θεσμικά όργανα των εταιριών δημοσκοπήσεων – ότι είμαστε υπέρ της άρσης της απαγόρευσης δημοσίευσης δημοσκοπήσεων που ισχύει το τελευταίο δεκαπενθήμερο πριν τις εκλογές.
Άλλωστε, η απαγόρευση αυτή δεν ίσχυσε – κατόπιν νομοθετικής ρύθμισης – στις τελευταίες ευρωεκλογές. Και έχει ενδιαφέρον να συγκρίνει κανείς τα αποτελέσματα που δημοσιεύτηκαν είκοσι μέρες πριν τις εκλογές και εκείνα που είδαν το φως της δημοσιότητας την τελευταία μέρα (Παρασκευή) πριν τις εκλογές, διότι προκύπτει σαφώς ότι το τελευταίο δεκαπενθήμερο μεσολάβησαν σημαντικές αλλαγές.
Εξάλλου, από τη στιγμή που οι δημοσκοπήσεις ούτως ή άλλως γίνονται και απαγορεύεται μόνο η επίσημη δημοσιοποίησή τους, είναι κατά τη γνώμη μας λάθος να χρησιμοποιηθούν για να δώσουν τροφή σε φημολογίες και να μετατραπούν οι διαρροές – όχι πάντοτε αληθείς – σχετικά με τις δημοσκοπήσεις στον πόλεμο προπαγάνδας της κυβέρνησης».
Απαντώντας δε σε σχετικές ερωτήσεις των δημοσιογράφων, ο Κ. Πουλάκης ανέφερε:
Σε σχέση με το υποτιθέμενο «κλείσιμο της ψαλίδας» μεταξύ ΣΥΡΙΖΑ και ΝΔ : «Όπως είπα, έχουμε αρχεία σε βάθος χρόνου για όλες τις εταιρίες. Παρ' όλα αυτά, δεν θα προβώ σε αξιολόγηση της αξιοπιστίας τους σήμερα. Αυτό ωστόσο που θέλω να τονίσω και προκύπτει από τα αποτελέσματα που δημοσιεύτηκαν είναι ότι υπάρχει συνολικά μία αύξηση των ποσοστών και της ΝΔ και του ΣΥΡΙΖΑ, γεγονός που σχετίζεται πιθανότατα με το ότι πλέον βρισκόμαστε σε ένα όλο και πιο «προεκλογικό» πολιτικό κλίμα, επομένως οι απαντήσεις των πολιτών είναι λιγότερο «χαλαρές» και συσπειρώνονται περισσότερο γύρω από τα δύο κόμματα που διεκδικούν την κυβέρνηση. Όσο δε για την αύξηση των ποσοστών της ΝΔ, αυτή είναι της τάξης του 0,3-0,4% και σχετίζεται κυρίως με τη συσπείρωση πρώην ψηφοφόρων τους που το προηγούμενο διάστημα κινούνταν στο χώρο των αναποφάσιστων. Δεν θεωρώ ότι το στοιχείο αυτό πρέπει να αξιολογηθεί ως πολιτικά και δημοσκοπικά σημαντικό«.
Σε σχέση με την αυτοδυναμία : «Ο πανικός που επιχειρεί να καλλιεργήσει η κυβέρνηση είναι σαν το φαινόμενο της θραύσης που γνωρίζουμε από τη φυσική. Λυγίζει ένα σίδερο, μέχρι τη στιγμή που θα ξεπεράσουμε τα όρια της αντοχής του υλικού και θα σπάσει. Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι η προεκλογική περίοδος έχει τη δική της λογική και, από τη στιγμή που θα προκηρυχθούν επίσημα πλέον εκλογές, θα αλλάξει πολύ και η εκλογική συμπεριφορά των πολιτών. Θα έλεγα ότι με βάση όλα τα στοιχεία που έχουμε η αυτοδυναμία είναι πολιτικά εφικτή για τον ΣΥΡΙΖΑ. […] Η αυτοδυναμία, με βάση τον εκλογικό νόμο όπως διαμορφώθηκε από τους κ.κ. Σκανδαλίδη και Παυλόπουλο, εξαρτάται μόνο από το αθροιστικό ποσοστό των κομμάτων που μένουν εκτός βουλής, με βάση έναν απλό μαθηματικό τύπο, χωρίς να παίζει καθόλου ρόλο ούτε το ποσοστό του πρώτου κόμματος ούτε η διαφορά του από το δεύτερο. […] Από το σύνολο πάντως των 56 ερευνών που δημοσιεύτηκαν μετά τις ευρωεκλογές, 10 ή 12 – δεν θυμάμαι αυτή τη στιγμή ακριβώς – δίνουν με βάση την εκτίμηση των εδρών αυτοδυναμία στο ΣΥΡΙΖΑ. Αυτό που έχει όμως μεγαλύτερη, κατά τη γνώμη μου, αξία, είναι ότι με βάση αυτές τις ίδιες 56 έρευνες, το ελάχιστο των εδρών που φαίνεται να κερδίζει ο ΣΥΡΙΖΑ είναι 138 και το μέγιστο 155, όμως η μεγάλη πλειοψηφία των ερευνών δίνει στο ΣΥΡΙΖΑ 144-145 έδρες, πολύ κοντά δηλαδή στο όριο της αυτοδυναμίας«.
Ως προς το αν ο ΣΥΡΙΖΑ παίρνει υπόψη του το ότι το 50% περίπου των ερωτώμενων επιθυμεί να εκλεγεί Πρόεδρος της Δημοκρατίας από την παρούσα Βουλή : «Διαχρονικά, στο μέσο της κοινοβουλευτικής περιόδου – που είναι πάντα η χειρότερη, η πιο δύσκολη, αν θέλετε, περίοδος, για το εκάστοτε κόμμα που βρίσκεται στην κυβέρνηση – το ποσοστό εκείνων που τάσσονται υπέρ των πρόωρων εκλογών δεν ξεπέρασε ποτέ το 10-12%. Αντίθετα σήμερα το ποσοστό αυτό είναι εξαιρετικά μεγάλο και κινείται στο 40-47%, γεγονός που στέλνει σαφές πολιτικό μήνυμα. Σαφέστατα, μέσα στο πλήθος των ερωτημάτων που περιλαμβάνει μία έρευνα, βγαίνουν και αντιφατικά μεταξύ τους ευρήματα, γι' αυτό και είναι λάθος να τα διαβάζουμε μεμονωμένα, αλλά θα πρέπει να προσπαθούμε να τα ερμηνεύσουμε ως σύνολο. Είναι, λόγου χάρη, θέμα του πού θα βάλει κανείς τον τονισμό, προσπαθώντας να ερμηνεύσει τις διαθέσεις των πολιτών : Στο 50% που θέλει να εκλεγεί ΠτΔ από την παρούσα Βουλή ή στο 93% που λέει ότι δεν επιθυμεί νέα μέτρα και τη συνέχιση της κυβερνητικής πολιτικής;«.
Σε σχέση με τις συσπειρώσεις και τις μετακινήσεις : «Αυτή τη στιγμή, ο ΣΥΡΙΖΑ καταγράφει μία συσπείρωση της τάξης του 80%, επί της εκλογικής του βάσης του 2012. Αυτό το στοιχείο – για ένα κόμμα που βρέθηκε απότομα πριν 2,5 χρόνια από το 4% στο 27% – έχει τεράστια πολιτική σημασία γιατί καταρρίπτει το επιχείρημα ότι δήθεν η ψήφος προς το ΣΥΡΙΖΑ ήταν «δανεική». Ο ΣΥΡΙΖΑ – και αυτό επιβεβαιώθηκε και από το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών – έχει κατορθώσει να κερδίσει και να πείσει με το πρόγραμμα και την πολιτική του μία πολύ μεγάλη μερίδα της κοινωνίας και να παγιώσει τους πολιτικούς του δεσμούς με αυτή. Ως προς τις μετακινήσεις, και κυρίως αυτή μεταξύ ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ, που παρουσιάζεί και το μεγαλύτερο δημοσιογραφικό ενδιαφέρον, πρέπει να σημειωθεί ότι η μετακίνηση ψηφοφόρων από τη ΝΔ προς το ΣΥΡΙΖΑ είναι τριπλάσια από την αντίστροφη, δηλαδή από τον ΣΥΡΙΖΑ προς τη ΝΔ«.
Ως προς το «κόμμα Παπανδρέου» και το πως μπορεί να επηρεάσει τις εκλογικές τάσεις : «Καταρχάς είναι επιστημονικό λάθος να περιλαμβάνονται σε έρευνες – πολλώ δε μάλλον στην ερώτηση περί της πρόθεσης ψήφου – ανύπαρκτα κόμματα, κόμματα που δεν έχουν ιδρυθεί και δεν είναι γνωστή στους πολίτες η φυσιογωνμία τους. Ούτως ή άλλως, βέβαια, το υποτιθέμενο «κόμμα Παπανδρέου» έχει καταγράψει μικρά ποσοστά αποδοχής, που κατά τη γνώμη μου δεν έχουν καμία ουσιαστική αξία. Πάντως, και για να επανέλθω με συγκεκριμένα στοιχεία στο θέμα της μέτρησης ανύπαρκτων κομμάτων, ομολογώ ότι εξεπλάγην και εγώ και φαντάζομαι και πολύ άλλοι εντός και εκτός ΣΥΡΙΖΑ, όταν είδα δημοσκόπηση που περιελάμβανε στη μέτρηση της πρόθεσης ψήφου και κάποιο «κόμμα Λυκούδη», δίνοντάς του μάλιστα και 2,2%».
