Η Νικολέτα Καπίλλα στο «Επτά συν μία ιστορίες για ένα κορίτσι» συστήνει στους αναγνώστες 15+ ετών τα πολλαπλά πρόσωπα της έμφυλης βίας. Οκτώ διαφορετικές φωνές κοριτσιών (κάποιες μαθήτριες, κάποιες φοιτήτριες) που αφηγούνται, σαν μία, το κοινό βίωμα: το τραύμα της κακοποίησης. Με τη σπονδυλωτή μορφή (καθώς κάθε ιστορία ολοκληρώνεται, συμπληρώνεται ή φωτίζεται σε επόμενη) αναδεικνύει δύο σημαντικές παραμέτρους του προβλήματος.
Η πρώτη αφορά τις ποικίλες εκδοχές της βίας - λεκτική, σωματική, ψυχολογική, σεξουαλική. Ειδικά για το ηλικιακό κοινό στο οποίο απευθύνεται είναι πολύ σημαντικό να είναι σαφές πως έμφυλη βία συνιστά κάθε μορφή εξαναγκασμού που εμπεριέχει τη χρήση υπαρκτής ή υποτιθέμενης δύναμης/εξουσίας και χρησιμοποιείται ως μέσο άσκησης κοινωνικού ελέγχου, τιμωρίας και «σωφρονισμού» των ατόμων που την υφίστανται.
Η δεύτερη, την υπόμνηση ότι οι έμφυλες νόρμες αποτελούν κοινωνικό κατασκεύασμα και είναι τόσο βαθιά ριζωμένες ώστε όχι μόνο διαιωνίζουν ανισότιμες ιεραρχίες εξουσίας (όπως το δίπολο άντρας-γυναίκα), αλλά είναι εμπεδωμένες και από τα ίδια θύματα, τα οποία αναπαράγουν τις κοινωνικές προσδοκίες γύρω από το φύλο και τον ρόλο που απορρέει από αυτό.
Με την πρωτοπρόσωπη αφήγηση -που εναλλάσσεται με την τριτοπρόσωπη- και την εσωτερική εστίαση πιάνει τον παλμό των νεαρών πρωταγωνιστριών της, δημιουργώντας χαρακτήρες αληθινούς και όχι αληθοφανείς. Και το υποστηρίζει όχι μόνο με τις γλωσσικές επιλογές, που διαθέτουν τη φρεσκάδα και την αμεσότητα του εφηβικού λόγου, αλλά και με τον τρόπο που διεισδύει στην ψυχολογία τους, καταφέρνοντας να μεταφέρει στον αναγνώστη τις εσωτερικές συγκρούσεις και τα αδιέξοδα που βιώνουν. Μέσα από τη φωνή τους ακούμε τον φόβο, την ντροπή αλλά και όλες εκείνες τις αμφιβολίες και τις ενοχές που ταλανίζουν τις επιζήσασες: «Τι γύρευε μόνη στο σκοτεινό σοκάκι; Έφταιγε η ώρα... ο δρόμος... έφταιγε το ντύσιμό της... Έφταιγε αυτή αλλά όχι εκείνος...».
Στις ιστορίες της εστιάζει σε μια πλειάδα κακοποιητικών συμπεριφορών. Στον πυρήνα όλων το γυναικείο σώμα και η πατριαρχική αντίληψη ότι μπορεί να το ελέγχει οποιοσδήποτε εκτός από αυτή στην οποία ανήκει. Στρέφει το βλέμμα της στους γονείς. Γιατί όσο κακοποιητικός είναι ο πατέρας που χτυπά την κόρη του χαρακτηρίζοντάς την «τσουλάκι», άλλο τόσο είναι και η μητέρα που, στο όνομα των δικών της ανεκπλήρωτων φιλοδοξιών, αδυνατεί να σεβαστεί τις αντοχές και τα όρια της κόρης της. Και όσο βεβηλωμένο νιώθει το σώμα της η Σάντρα εξαιτίας του βιασμού που υπέστη, άλλο τόσο βεβηλωμένη νιώθει την ψυχή της η Στέλλα από τη διαδικτυακή διαπόμπευση που υπέστη από το αγόρι της και την οδήγησε σε απόπειρα αυτοκτονίας. Η Καπίλλα μιλά για την κακοποίηση από «υπεράνω υποψίας άτομα», όπως ο καθηγητής, αλλά και την απροθυμία των γονιών να ακούσουν και να αποδεχτούν την αλήθεια των παιδιών τους. Θα θίξει το ζήτημα της κακοποίησης προς ένα κορίτσι με αναπηρία από τη φίλη(;) της που θεωρεί πως εξολοθρεύοντας την «αντίπαλο» θα κερδίσει το αγόρι που της αρέσει, αλλά και της κακοποιημένης γυναίκας που αρνείται να καταγγείλει την κακοποίηση που συμβαίνει στο διπλανό διαμέρισμα (είπαμε... οι πρώτες που εμπεδώνουν τις κυρίαρχες αντιλήψεις περί φύλου είναι οι ίδιες οι γυναίκες).
Το βιβλίο μιλά με ειλικρίνεια και ρεαλισμό για αυτή την αόρατη κλωστή του φόβου που κρατά δέσμιες τις γυναίκες στον φαύλο κύκλο της βίας ή για τη χαμηλή αυτοεκτίμηση που τις κάνει να επιτρέπουν την απαξίωση, τον χλευασμό, την κακοποίηση. Για τη συνενοχή όσων σιωπούν από τον φόβο τού «τι θα πει ο κόσμος». Αλλά μιλά και για κορίτσια που αγωνίζονται να αναπτύξουν την προσωπικότητά τους και να προσδιορίσουν την ταυτότητά τους. Κορίτσια δυναμικά, που ανακαλύπτουν τον εαυτό τους, δίνουν το μήνυμα της ενδυνάμωσης και της αλληλοϋποστήριξης, που παροτρύνουν τους αναγνώστες να αντιδρούν, να μιλούν και να καταγγέλλουν κάθε περιστατικό βίας, είτε αφορά τους ίδιους είτε κάποιο πρόσωπο της διπλανής πόρτας, πριν να είναι αργά. Και στον αντίποδα παρουσιάζει αγόρια που ξέρουν να σέβονται, που δεν βιάζουν, δεν εκβιάζουν, δεν κακοποιούν, ανατρέποντας τα στερεοτυπικά δίπολα άντρας=κακός / γυναίκα=καλή.
Μετά από επτά ιστορίες η συγγραφέας θα ξαφνιάσει με την όγδοη, που προσφέρεται ως bonus track. Σε ατμόσφαιρα gothic novel, με τα εξωλογικά στοιχεία να αναιρούν τον ρεαλισμό των προηγούμενων ιστοριών, οι επτά φωνές γίνονται μία. Το κυρίαρχο «έφταιγε αυτή» εδώ γίνεται «αυτός φταίει»... και παρακολουθούμε πώς δυνάμει το θύμα γίνεται θύτης, γειώνοντας τον αναγνώστη με τις πολλαπλές μορφές του προβλήματος.
Info:
«Επτά συν μία ιστορίες για ένα κορίτσι»
Συγγραφέας: Νικολέτα Καπίλλα
Εικόνα εξωφύλλου: Ξένια Τρύφων
Εκδόσεις Κέδρος
Ηλικία: από 15 ετών
Τιμή: 9,90 ευρώ
