Το βιβλίο «Η Άνοδος… Η Πτώση… Το Αύριο…» είναι το χρονικό της πορείας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία κατά τη δωδεκαετία 2012-2024 και συνιστά τη συνέχεια του προηγούμενου βιβλίου μου με τίτλο «20 χρόνια χρειάστηκαν», το οποίο κάλυπτε την περίοδο από την ίδρυση του Συνασπισμού το 1992 μέχρι την ανάδειξη του ΣΥΡΙΖΑ σε αξιωματική αντιπολίτευση το 2012.
Στα δύο αυτά βιβλία περιλαμβάνεται η ιστορία του κόμματός μας σε μια περίοδο 32 χρόνων. Δίνεται η δυνατότητα στον αναγνώστη να ανατρέξει σε γεγονότα που επηρέασαν ουσιαστικά την Αριστερά αλλά και την πορεία της χώρας γενικότερα. Από αυτή την άποψη νιώθω ικανοποίηση και συγκίνηση για την ολοκλήρωση και του δεύτερου βιβλίου.
Στο βιβλίο αυτό «Η Άνοδος…» καλύπτει την περίοδο 2012-2019. Ξεκινά από την τριετία 2012-2015, όταν ο ΣΥΡΙΖΑ, αφού αναδείχτηκε σε αξιωματική αντιπολίτευση, έπειτα από μια πρωτοφανή δημοσκοπική και πολιτική ενίσχυση, εξέφρασε την κοινωνική βούληση και ανέλαβε τη διακυβέρνηση της χώρας τον Ιανουάριο του 2015. «Η Άνοδος….» συνεχίζει με την περίοδο Ιανουάριος-Σεπτέμβριος 2015, μια ιδιαίτερα κρίσιμη περίοδο, με κύριο χαρακτηριστικό την αντιπαράθεση μεταξύ ελληνικής κυβέρνησης και Ευρωπαίων «εταίρων», οι οποίοι και είχαν την ολόπλευρη στήριξη του ελληνικού πολιτικού και κοινωνικού κατεστημένου. Η περίοδος αυτή κορυφώθηκε με το δημοψήφισμα, στο οποίο ο ελληνικός λαός στήριξε καθαρά το «Όχι» της κυβέρνησης απέναντι στις εκβιαστικές απαιτήσεις των δανειστών.
Παρά τον αναγκαστικό συμβιβασμό με τους δανειστές, οι Έλληνες πολίτες ανέδειξαν εκ νέου τον ΣΥΡΙΖΑ σε νικητή στις βουλευτικές εκλογές τον Σεπτέμβριο του 2015, κατανοώντας ότι ο συμβιβασμός ήταν μονόδρομος και ότι τα δείγματα γραφής του ΣΥΡΙΖΑ τους προηγούμενους μήνες ήταν θετικά. Στην ίδια περίοδο περιλαμβάνεται η κυβερνητική θητεία του ΣΥΡΙΖΑ 2015-2019, με την έξοδο από τα Μνημόνια το 2018 και με έναν συνολικά θετικό απολογισμό, από τον οποίο ασφαλώς δεν έλειψαν λάθη και ανεπάρκειες.
Ακολουθεί «Η Πτώση….», η οποία καλύπτει τις περιόδους 2019-2023 και 2023-2024. Στη διάρκεια αυτών των χρόνων υπήρξε συνεχής μείωση της επιρροής και των ποσοστών του ΣΥΡΙΖΑ -ως αποτέλεσμα συγκεκριμένων παραγόντων που απαιτούν περαιτέρω μελέτη-, η οποία οδήγησε στην ήττα στις βουλευτικές εκλογές του 2023, στην παραίτηση του Αλέξη Τσίπρα και στην ανάδειξη νέας ηγεσίας. Μετά την τραυματική εμπειρία της περιόδου 2023-2024 ο ΣΥΡΙΖΑ οδηγήθηκε στις εσωκομματικές εκλογές του Νοεμβρίου του 2024 και στο ξεκίνημα μιας νέας περιόδου.
Το «Αύριο….» δικαιολογεί μια συγκρατημένη αισιοδοξία για τον ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία. Τα συμπεράσματα από τη συνολική πορεία μπορούν να αξιοποιηθούν στη νέα φάση, στο νέο ξεκίνημα. Για να συμβάλει ουσιαστικά ο ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. με πολιτικές πρωτοβουλίες και με τις πιο πρόσφορες οργανωτικές μορφές ώστε να σταματήσει η παρακμή της χώρας, να οργανωθεί η προοδευτική ανατροπή, να ανοίξει ο δρόμος για μια κοινωνία δημοκρατίας, κοινωνικής δικαιοσύνης και αλληλεγγύης. Για να ανανεώσουμε, για ακόμη μια φορά, τη «μεγάλη υπόθεση» και τη «μεγάλη υπόσχεση».
* Ο Γιάννης Μπαλάφας είναι μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. και πρώην υφυπουργός
Ο πρόλογος του Αλέξη Τσίπρα*
Ενα ημερολόγιο καταστρώματος για τα χρόνια που το καράβι της χώρας υποχρεώθηκε να πλεύσει σε άγνωστα, φουρτουνιασμένα και επικίνδυνα νερά, με πλήρωμα τον ΣΥΡΙΖΑ και τους συμμάχους του είναι το βιβλίο του Γιάννη Μπαλάφα […]
Σε αυτές τις συνθήκες, η καθαρή ματιά στο χθες είναι αναγκαία προϋπόθεση για μια πορεία ασφάλειας και προόδου στο αύριο. Η αντικειμενική και ψύχραιμη προσέγγιση των γεγονότων, η αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας για όσα μας συγκλόνισαν την περίοδο της κρίσης και κυρίως για τις στιγμές της μεγάλης ανάτασης του λαού μας, τις νίκες και τις ήττες, αποτελεί μια πολύτιμη συνεισφορά. Όχι μόνο στις δυνάμεις της προόδου αλλά και σε όσους αντιλαμβάνονται πόσο επικίνδυνο για τον τόπο είναι την Ιστορία να επιχειρούν να την ξαναγράψουν οι νικητές. Πόσο επικίνδυνο αλλά και πόσο μάταιο, γιατί η Ιστορία διαρκεί πολύ περισσότερο από τον πολιτικό χρόνο στον οποίο εντάσσονται οι σκοπιμότητές τους. Και πολλές φορές, όσοι τη διαστρέφουν βάναυσα, σύντομα και συνήθως αιφνίδια συνειδητοποιούν πόσο ανώφελες είναι οι επιδιώξεις τους και πόσο εφήμερες οι δάφνες τους.
Αυτή λοιπόν η καθαρή ματιά στο χθες είναι εξαιρετικά πολύτιμη, κυρίως για να καταφέρουμε να ατενίσουμε ευκρινέστερα στον ορίζοντα του αύριο. Αυτό επιχειρεί το βιβλίο του Γιάννη Μπαλάφα. Και υπό αυτή την έννοια καθιστά ευδιάκριτη και την ανάγκη για έναν νέο βηματισμό από την Αριστερά και όλες τις δημοκρατικές και προοδευτικές δυνάμεις της χώρας. Έναν βηματισμό που απομακρύνει από τα χθεσινά στερεότυπα και πλησιάζει τις νέες ανάγκες με νέα μέσα οργάνωσης, δημοκρατίας, αποφασιστικότητας και ενότητας.

* Απόσπασμα από το βιβλίο «Η Άνοδος… Η Πτώση… Το Αύριο… ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., το χρονικό 2012-2024» από τις εκδόσεις Θεμέλιο