ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΤΕΡΖΗ
Πρεμιέρα αυτή την εβδομάδα για τη βενετσιάνικη Μόστρα (2 έως 12 Σεπτεμβρίου), το πρώτο, ιστορικά, κινηματογραφικό φεστιβάλ στον κόσμο, με τη νεότερη γενιά του ελληνικού κινηματογράφου να εκπροσωπείται από τον Γιώργο Ζώη και την ταινία του "Interruption", σε παγκόσμια πρεμιέρα στο διαγωνιστικό τμήμα των Οριζόντων (πρόεδρος της κριτικής επιτροπής στο τμήμα αυτό είναι ο Αμερικανός σκηνοθέτης Τζόναθαν Ντέμι).
Είναι η τρίτη φορά μέσα σε πέντε χρόνια, που ο Γιώργος Ζώης είναι παρών στη Βενετία, καθώς και οι δύο προηγούμενες μικρού μήκους ταινίες του, "Casus Belli" (2010) και "Τίτλοι Τέλους" (2012), είχαν επίσης κάνει πρεμιέρα στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας.
Το "Interruption" είναι μια συμπαραγωγή Ελλάδας, Γαλλίας και Κροατίας, με την υποστήριξη του Ελληνικού, του Γαλλικού (CNC) και του Κροατικού (HAVC) Κέντρου Κινηματογράφου, ενώ στην παραγωγή συμμετέχουν ακόμη η Nova, οι εταιρείες Marni Films, Cinephase, Digital District, Post Faust Ltd, Prosenghisi Ltd, Homemade Films και SquaredSquare. Η υπόθεση της ταινίας; Σε μια θεατρική παράσταση της «Ορέστειας», μια ομάδα αγοριών και κοριτσιών, με όπλα στα χέρια, ανεβαίνουν στη σκηνή. Ζητούν συγγνώμη για τη διακοπή και προσκαλούν όσους θεατές επιθυμούν, να ανέβουν στη σκηνή μαζί τους. Η παράσταση συνεχίζεται κανονικά, με τη διαφορά ότι η ζωή μιμείται την τέχνη, και όχι το αντίστροφο. Ο ίδιος ο σκηνοθέτης, αναφέρει για την ταινία του:
"Η λέξη 'θέατρον' σημαίνει το μέρος όπου πάμε για να δούμε. Το 'Interruption' είναι μια ταινία για την ίδια την θέαση. Στις 23 Οκτώβρη 2002, πενήντα οπλισμένοι Τσετσένοι εισβάλλουν σε κεντρικό θέατρο της Μόσχας. Στα πρώτα λεπτά της εισβολής, το κοινό γοητευμένο από την απρόσμενη εξέλιξη, δεν καταλαβαίνει αν όλο αυτό είναι μέρος της παράστασης ή όχι. Σε αυτά τα κρίσιμα λεπτά, μυθοπλασία και πραγματικότητα, αλήθεια και ψέμα, λογική και παράλογο ταυτίστηκαν. Η ταινία είναι η διαστολή αυτών των πρώτων λεπτών αμφισημίας".
Τον πρωταγωνιστικό ρόλο στο φιλμ κρατάει ο Αλέξανδρος Βαρδαξόγλου και πλαισιώνεται από μια μεγάλη ομάδα ηθοποιών: Βασίλης Ανδρέου, Κωνσταντίνος Βουδούρης, Παύλος Ιορδανόπουλος, Δάφνη Ιωακειμίδου - Πατακιά, Μαρία Καλλιμάνη, Αλεξία Καλτσίκη, Χρήστος Καρτέρης, Σοφία Κόκκαλη, Ρομάνα Λόμπατς, Αγγελική Μαργέτη, Νατάσσα Μπρουζιώτη, Αρετή Σεϊνταρίδου, Σπύρος Σιδηράς, Χρήστος Σουγάρης, Χρήστος Στέργιογλου, Αλέξανδρος Σωτηρίου, Ελενα Τοπαλίδου, Μαρία Φιλίνη, Λάμπρος Φιλίππου, Νίκος Φλέσσας.
Στο επίσημο διαγωνιστικό πρόγραμμα του Φεστιβάλ, θα δούμε τη νέα ταινία του Αλεξάντρ Σοκούροφ "Francofonia", που αναφέρεται στο μουσείο του Λούβρου κατά την περίοδο της γερμανικής κατοχής -ένα σχόλιο του Ρώσου σκηνοθέτη για τη σχέση τέχνης και πολέμου, τη νέα ταινία του βετεράνου Πολωνού Γέρζι Σκολιμόφσκι "11 λεπτά", το "Ράμπιν, η τελευταία μέρα" του Άμος Γκιτάι, που αναφέρεται στη δολοφονία του Γιτζάκ Ράμπιν, το "Remember" του Ατομ Εγκογιάν, που βρίσκεται σε καθοδική πορεία, το «The Danish Girl» του Έντι Ρέντμεϊν, το "The Clan" του Αργεντινού Πάμπλο Τραπέρο... Η μεγάλη ελπίδα των Ιταλών για βραβείο είναι η νέα ταινία του Λούκα Γκουαντανίνο "A bigger Splash" ψυχολογικό δράμα, με τον Ματίας Σένερτς και την Τίλντα Σουίντον να υποδύονται αντίστοιχα έναν ροκ σταρ και μια κινηματογραφίστρια -ένα ζευγάρι σε κρίση. Το «Anomalisa», η νέα ταινία του Τσάρλι Κάουφμαν σε συν-σκηνοθεσία με τον Ντιουκ Τζόνσον, είναι ένα ανιμέισον για μεγάλους, ενώ με το «Heart of a Dog», κάνει το σκηνοθετικό της ντεμπούτο η τραγουδίστρια - περφόρμερ Λόρι Αντερσον.
Στην κριτική επιτροπή του διαγωνιστικού τμήματος θα προεδρεύσει ο 53χρονος Μεξικανός σκηνοθέτης, σεναριογράφος και μοντέρ Αλφόνσο Κουαρόν, ο οποίος έχει "σταθερή" σχέση με τη Βενετία από το 2001, όταν παρουσίασε την ταινία του «Θέλω και τη μαμά σου». Μαζί του στην κριτική επιτροπή η Αμερικανίδα ηθοποιός Ελίζαμπεθ Μπανκς, ο Τούρκος σκηνοθέτης Νουρί Μπιλγκέ Τσεϊλάν, βραβευμένος με τον Χρυσό Φοίνικα των Καννών το 2014, ο Πολωνός σκηνοθέτης Πάβελ Παβλικόφσκι, ο Ιταλός σκηνοθέτης Φραντσέσκο Μούνζι, η Γερμανίδα ηθοποιός Νταϊάν Κρούγκερ, ο σκηνοθέτης Χου Χσιάο Χσιέν από την Ταϊβάν, που εντυπωσίασε φέτος στις Κάννες με την "Δολοφόνο", ο Γάλλος σκηνοθέτης και σεναριογράφος Εμανουέλ Καρέρ και η Σκωτσέζα σκηνοθέτις και σεναριογράφος Λιν Ράμσεϊ.
Το επίσημο "άνοιγμα" στη φετινή βενετσιάνικη Μόστρα θα γίνει με την ταινία του Ισλανδού Μπαλτάζαρ Κορμακούρ «Έβερεστ», που βασίζεται σε πραγματικά γεγονότα και είναι γυρισμένη (και) σε τοποθεσίες στο Νεπάλ, με τις παράλληλες πορείες δύο ορειβατικών ομάδων. Η ταινία, στην οποία πρωταγωνιστούν ο Τζέισον Κλαρκ, ο Τζέικ Γκίλενχαλ, ο Τζος Μπρόλιν και η Ρόμπιν Ράιτ, έχει προγραμματιστεί να βγει στις ελληνικές αίθουσες μέσα στον Οκτώβριο.
Το Φεστιβάλ της Βενετίας θα τιμήσει φέτος τον μεγάλο Μεξικανό σκηνοθέτη Αρτούρο Ριπστάιν (δυστυχώς ελάχιστα γνωστό στην Ελλάδα) που συμπληρώνει πενήντα χρόνια στον κινηματογράφο, καθώς και τον Αμερικανό σκηνοθέτη Μπράιαν ντε Πάλμα.
Η ιστορία του Φεστιβάλ
Το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βενετίας (Mostra Internazionale d'Arte Cinematografica di Venezia) ξεκίνησε την περίοδο του Μουσολίνι, τον Αύγουστο του 1932, ως Esposizione Internazionale d'Arte Cinematografica ("Διεθνής Έκθεση της Τέχνης του Κινηματογράφου") στο πλαίσιο της Μπιενάλε.
Εμπνευστές εκείνης της πρώτης "Έκθεσης" ήταν ο κόμης Τζιουζέπε Βόλπι Ντι Μισουράτα, τότε πρόεδρος της Μπιενάλε και ο γλύπτης Αντόνιο Μαριάνι, με την αμέριστη υποστήριξη φυσικά του μουσολινικού καθεστώτος, που έδινε ιδιαίτερη σημασία στην ανάπτυξη του κινηματογράφου, για λόγους προπαγάνδας. Βέβαια η πρώτη εκείνη διοργάνωση είχε περισσότερο τον χαρακτήρα κοσμικού γεγονότος και οι προβολές είχαν γίνει στη βεράντα του ξενοδοχείου Εξέλσιορ, παρουσία της Γκρέτα Γκάρμπο, της Τζόαν Κρόφορντ, του Βιτόριο Ντε Σίκα... Αν και η εκδήλωση δεν είχε διαγωνιστικό πρόγραμμα, στο κλείσιμο, με ψηφοφορία μεταξύ των θεατών αναδείχθηκε ως καλύτερος σκηνοθέτης ο εντελώς ξεχασμένος σήμερα Σοβιετικός Νικολάι Εκκ για την ταινία "Putjovka v zizn" ("O δρόμος προς τη ζωή") και καλύτερη ταινία το γαλλικό "À Nous la Liberté" ("Ελευθερία για μας") του Ρενέ Κλερ.
Ύστερα από τη μεγάλη επιτυχία που σημείωσε αυτή η πρώτη διοργάνωση, αποφασίστηκε να γίνει συστηματική προετοιμασία για την επόμενη, που πραγματοποιήθηκε δύο χρόνια μετά, τον Αύγουστο του 1934. Το 1937 οι διοργανωτές εγκαινίασαν το εντυπωσιακό "Παλάτι του Σινεμά" (Palazzo del Cinema), που σχεδιάστηκε από τον αρχιτέκτονα Λουίτζι Κουαλιάτα και εξακολουθεί μέχρι σήμερα να στεγάζει τη διοργάνωση.
Το φεστιβάλ της Βενετίας, όχι μόνο με την "πρωτιά" του αλλά και με το κύρος που απέκτησε διεθνώς, κατάφερε να εδραιωθεί και ξεπέρασε χωρίς μεγάλη δυσκολία τους κραδασμούς των νέων ισορροπιών στον μεταπολεμικό κόσμο, αναδεικνύοντας μάλιστα τις "νέες τάσεις", όπως για παράδειγμα το ισχυρό ρεύμα του ιαπωνικού κινηματογράφου, κατά τη δεκαετία του '50. Η δεκαετία του '60 ήταν ίσως η καλύτερη περίοδος της βενετσιάνικης Μόστρας, στα χρόνια που είχε καλλιτεχνικό διευθυντή τον σπουδαίο θεωρητικό του κινηματογράφου Λουίτζι Κιαρίνι.
Αργότερα, η παρακμή του ιταλικού κινηματογράφου επηρέασε αναπόφευκτα και το Φεστιβάλ Βενετίας. Σήμερα, υπό τη διεύθυνση του κριτικού κινηματογράφου Αλμπέρτο Μπαρμπέρα έχει επιστρέψει δυναμικά στο προσκήνιο.
