Έκαναν την εμφάνισή τους με μια παράσταση που είχε έντονο το στοιχείο του πειραματισμού, ίσως και γι' αυτό αγαπήθηκε από το κοινό: Ο Ρωμαίος και Ιουλιέτα για 2 υπήρξε μια απόπειρα προσέγγισης του σαιξπηρικού αριστουργήματος από δύο ηθοποιούς κι έναν σκηνοθέτη - μουσικό. Μέσα από αυτήν τη διαδικασία αναδύθηκε και η... ιδέα της ομάδας «Ιδέα». Μια ανάγκη συλλογικής δουλειάς, που έφερε κοντά τον Κώστα Γάκη και τους ηθοποιούς Κωνσταντίνο Μπιμπή και Αθηνά Μουστάκα, ως συνδημιουργούς και συν-σκηνοθέτες. Σήμερα προχωρούν στο επόμενο βήμα, το ανέβασμα του έργου του Ευγένιου Τριβιζά Η τελευταία μαύρη γάτα, πάλι σε σκηνοθεσία από κοινού. Γι' αυτό το πείραμα συλλογικότητας και ομαδικής δουλειάς μιλήσαμε μαζί τους.
Συνέντευξη στον Σπύρο Κακουριώτη
* Παρουσιάζετε φέτος για δεύτερη χρονιά τον Ρωμαίο και Ιουλιέτα για 2, μια παράσταση που έχει αγαπηθεί και από το κοινό και από την κριτική. Θα λέγατε ότι είναι ένα πείραμα που αποδείχθηκε επιτυχημένο;
Κ. Μπιμπής: Η παράστασή μας, από το πρώτο της ανέβασμα, είχε όντως στοιχεία ενός πειράματος, σε σχέση με τα όρια της υποκριτικής τέχνης, με την εξάντληση των δυνατοτήτων του υποκριτή, μιας θεατρικής αφηγηματικής άσκησης. Πώς δύο ηθοποιοί και ένας μουσικός, με ελάχιστα αλλά λειτουργικά μέσα, αφηγούνται όσο πιο ανάγλυφα μπορούν όλη την κλασική ιστορία του Σαίξπηρ.
Ωστόσο εμείς ποτέ δεν δώσαμε έμφαση στο πείραμα και τις τεχνικές του προεκτάσεις παρ' όλο που εξαντλήσαμε τα περιθώριά του και εξελιχθήκαμε πολύ ως καλλιτέχνες. Το κύριο μέλημα μας από την αρχή ήταν να αφηγηθούμε αυτήν την υπέροχη ιστορία και να συνδέσουμε τις ψυχές μας μαζί της, με σκοπό να καταφέρουμε να κατεβάσουμε αυτές τις δικές μας συνδέσεις στην πλατεία και να μοιραστούμε με τον κόσμο αυτήν τη χαρά και τη συγκίνηση. Τολμάμε να πούμε μετά από δύο χρόνια πως το καταφέραμε και νομίζω πως αυτός είναι ο λόγος που συνεχίζει να αγαπιέται η παράστασή μας.
* Φέτος εμφανίζεστε πλέον ως «Ομάδα Ιδέα». Πώς προέκυψε η ιδέα και η ανάγκη της ομάδας;
Αθ. Μουστάκα: Η ανάγκη ήταν εξαρχής εμφανής. Από την πρώτη στιγμή που ξεκινήσαμε τις πρόβες του Ρωμαίου νιώσαμε ο ένας για τον άλλο μεγάλη καλλιτεχνική έλξη. Η κοινή πλατφόρμα δημιουργίας που είχαμε μας έδινε απόλυτη ελευθερία να ξεδιπλώσει ο καθένας από μας τις σκέψεις του, τα όνειρά του, τα θέλω του, τις ανάγκες του, τα ιδανικά του. Όσο περνούσε ο καιρός η ανάγκη να είμαστε μαζί σαν ομάδα όλο και φούντωνε, η ιδέα της ομάδας φάνταζε σωτήρια. Έτσι λοιπόν η σκέψη της ίδρυσης θα ήταν κάτι σαν όρκος, δηλαδή όταν τελειώσουν οι υποχρεώσεις μας να μπορούμε να είμαστε μαζί και μόνο μαζί για να αφοσιωθούμε εξ ολοκλήρου στο κοινό μας όραμα. Έτσι λοιπόν φέτος καταφέραμε να δημιουργήσουμε την ομάδα «Ιδέα». Μαζί παλεύουμε για τα όνειρά μας κι αυτό είναι ανεκτίμητο.
* Ως ομάδα δίνετε έμφαση στην από κοινού σκηνοθεσία. Πώς αναδύθηκε αυτή η από κοινού προσέγγιση;
Κ. Γάκης: Από την αρχή, κατά τη διάρκεια των προβών, αντιληφθήκαμε ότι λειτουργούμε τελείως συμπληρωματικά στο σκηνοθετικό πεδίο, καθώς και σε όλες τις αισθητικές λεπτομέρειες. Για εμάς έχει μεγάλη σημασία η εναλλαγή ανάμεσα στον ρόλο του ηθοποιού και του σκηνοθέτη κατά τη διάρκεια της πρόβας. Εμπιστευόμαστε απολύτως ο ένας τον άλλον και προσπαθούμε να δικαιώσουμε με όλες μας τις δυνάμεις κάθε σκηνοθετική ιδέα που πέφτει στο σανίδι. Νιώθουμε σαν τρελοί τσαρλατάνοι όταν κάνουμε πρόβα: αναπαριστούμε, αφηγούμαστε, χορογραφούμε, γράφουμε τραγούδια και γενικά απολαμβάνουμε το ακαταλόγιστο και την ελευθερία ενός παιδιού ή ενός παλιάτσου.
Η παράστασή μας κάθε φορά αναβαπτίζεται και μεταβάλλεται ανάλογα με τον χώρο, το κοινό και τη συνθήκη. Καινούργια τραγούδια γράφονται, ατάκες αναπροσαρμόζονται, χορογραφίες και κινήσεις αποκτούν ακρίβεια ή μαλακώνουν. Είναι μια ολοζώντανη διαδικασία, ένα πλάσμα που ενηλικιώνεται διαρκώς.
* Η Τελευταία μαύρη γάτα είναι η δεύτερη παράσταση που υπογράφετε από κοινού, χωρίς μάλιστα να παίζει κανείς από τους τρεις σας. Μπορεί να λειτουργήσει όταν υπάρχει μια σχέση μαθητών και δάσκαλου;
Αθ. Μουστάκα: Αισθανόμαστε και οι τρεις ότι, εκτός από έναν πολύ δυνατό δεσμό, έχουμε αναπτύξει κοινούς κώδικες, που μας δίνουν την ελευθερία να δημιουργήσουμε με χαρά ό,τι σκεφτούμε. Ο σεβασμός που έχει ο ένας για τον άλλο είναι αδιαμφισβήτητος. Εκκινώντας από τη σχέση δασκάλου-μαθητή, η οποία όντως ήταν η κινητήρια δύναμη, αντιληφθήκαμε πως όλοι μαθαίνουμε από τον καθέναν ξεχωριστά και εντέλει από το σύνολο. Και οι τρεις προσπαθούμε να ξεπεράσουμε τους εαυτούς μας, για να γίνουμε καλύτεροι και για μας αλλά κι ο ένας για τον άλλον. Ο καθένας μας είναι η έμπνευση του άλλου. Σαφώς υπάρχουν διαφωνίες, αλλά αυτό είναι που θα κάνει το αποτέλεσμα λειτουργικό. Τρία ζευγάρια μάτια έχουν σαφώς μεγαλύτερη δυναμική από ένα.
* Ποια σκέφτεστε να είναι τα επόμενα βήματα της ομάδας; Θα συνεχίσετε τον δρόμο τής από κοινού σκηνοθεσίας;
Κ. Γάκης: Η ομάδα μας μόλις ολοκλήρωσε έναν κύκλο παραστάσεων του Ρωμαίου στην Πάτρα, όπου, εκτός από την ανοιχτόκαρδη υποδοχή του κόσμου, αισθανόμαστε ότι αποκτήσαμε έναν υπέροχο καλλιτεχνικό συγγενή, τον διευθυντή του θεάτρου Αct, Τηλέμαχο Τσαρδάκα. Από κοινού θα παρουσιάσουμε στο «Λουκούμι», στο Μοναστηράκι, τα ποιήματά του. Ο ίδιος θα διαβάζει κι εμείς θα ντύσουμε μουσικά και τραγουδιστικά τους στίχους από την ποιητική του συλλογή Σονέτα για τα χείλη σου. Επίσης βρισκόμαστε στο τελικό στάδιο του μοντάζ για το βίντεο κλιπ του τραγουδιού του Παντελή Κυραμαργιού «Για σένα άλλαξα θεό», που ερμηνεύει η Εύα Λάφκα και το οποίο από κοινού σκηνοθετούμε με την πολύτιμη βοήθεια του video artist Άρη Αγγέλου, σταθερού συνεργάτη της ομάδας. Μετά από μια απαραίτητη «αγρανάπαυση» θα επιστρέψουμε σε πρόβες για το επόμενο έργο μας, στο οποίο θα σκηνοθετήσουμε μαζί και, για πρώτη φορά, θα μοιραστούμε τη σκηνή και οι τρεις ως ηθοποιοί!
* Στον πυρήνα τόσο του Ρωμαίου... όσο και της Γάτας υπάρχει το ζήτημα της άρνησης αποδοχής του άλλου, του διαφορετικού. Πιστεύετε πως η εμπειρία μας τα τελευταία χρόνια φωτίζει αυτό το ζήτημα με ένα διαφορετικό, ίσως πιο δραματικό φως; Τελικά, η άρνηση του άλλου δεν μας λέει κάτι και για τον εαυτό; Δεν αναδεικνύει την αστάθεια της ταυτότητάς του;
Κ. Μπιμπής: Ενώ η κοινωνική και πολιτική μας εμπειρία θα έπρεπε να υπαγορεύει μια εξοικείωση με το διαφορετικό, θεωρώ πως συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Ζούμε αλλόκοτες μέρες. Το μανιώδες κυνήγι της ευμάρειας και του αμερικάνικου ονείρου που κυριαρχούσε τις προηγούμενες δεκαετίες έχει δώσει τη θέση του σε μια απελπισμένη αναζήτηση ταυτότητας, μια υπαρξιακή ανάγκη να καταλάβουμε ποιοι είμαστε και ποιος είναι ο ρόλος μας σ' αυτήν τη ζωή, σ' αυτήν την κοινωνική δομή. Κατά τη διάρκεια αυτής μας της αναζήτησης, πέφτουμε σε άλλη μια παγίδα, που επίσης υπαγορεύει η αλλόκοτη εποχή μας: στην απομόνωση. Και αυτός είναι και ο κοινός άξονας που συνδέει και τα δύο αυτά έργα: Η ρήξη αυτής της απομόνωσης. Η μόνη λύση για την αποδοχή του άλλου είναι η αποδοχή του εαυτού μας και αυτό μπορεί να γίνει μόνο αν πασχίσουμε, ενάντια σε κάθε εμπόδιο, να φτάσουμε στον άλλο άνθρωπο, να συνδεθούμε μαζί του βαθιά, να συνυπάρξουμε. Το «εγώ» να αγαπήσει τον εαυτό του και να γίνει «εμείς».
