Το Γερμανικό Πρακτορείο Ειδήσεων (DPA) αποκάλυψε αυτές τις ημέρες το στίγμα των προθέσεων των Ευρωπαίων δανειστών ως προς το τι μέλλει γενέσθαι με το ελληνικό χρέος και την κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού. Έκανε λόγο για "πολλές επιτυχημένες εκδόσεις από την αρχή του χρόνου" προκειμένου να προαναγγείλει την έκδοση ελληνικού κρατικού ομολόγου, πιθανότατα 7ετούς διάρκειας. Κι αυτό, παρ' ότι η πρώτη από τις δύο προσφυγές της χώρας στην αγορές τον Απρίλιο είχε ως αποτέλεσμα ένα επιτόκιο 4,95% για πενταετές ομόλογο (υψηλότατη απόδοση για τίτλο με διπλή εξασφάλιση, μία "πολιτική" από Ε.Ε. και μία νομική από Αγγλικό Δίκαιο) και η δεύτερη τον Ιούλιο δεν μάζεψε καν το ποσό που εζητείτο (το Ελληνικό Δημόσιο δανείστηκε μόλις τα μισά λεφτά από αυτά που ζητούσε, ήτοι 1,5 δισ. ευρώ αντί για 3 δισ. ευρώ που ήταν ο στόχος της κυβέρνησης) και με απόδοση 3,5%. Διαφαίνεται έτσι η πρόθεση των Γερμανών να διαχειριστούν το ζήτημα της βιωσιμότητας του χρέους με ημίμετρα. Αυτό δηλαδή που και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο χρεώνει σε Γερμανία και Ε.Ε., ότι με την ήσσονα εκ μέρους τους συνδρομή επιζητούν ένα δυνασάλογα μείζον αποτέλεσμα όπως είναι η βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους.
Τη γερμανική στάση όμως πως "όλα βαίνουν καλώς" με τα Μνημόνια και χωρίς κούρεμα συνεπικουρεί και η στάση της Αθήνας. Ούτε καν μήνας δεν πέρασε από το διήμερο 26ης και 27ης Αυγούστου, οπότε ο μεν αντιπρόεδρος του ΕΛΚ Μ. Βέμπερ παρότρυνε τον Γκ. Χαρδούβελη να διαφημίσει το Μνημόνιο σε Ιταλούς και Γάλλους, ο δε Β. Σόιμπλε χαρακτήρισε τα προγράμματα διάσωσης στην Ευρωζώνη «success story» και ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών συντονίστηκε σε τέτοιο βαθμό με τον σκληρό πυρήνα του μνημονιακού διευθυντηρίου ώστε και να δίνει συμβουλές στους Γάλλους για δημοσιονομική πειθαρχία αλλά και να εμφανίζεται βασιλικότερος του βασιλέως (και εν προκειμένω των Γερμανών) στο θέμα του κουρέματος του χρέους. Έτσι, μέσα σε 24 ώρες, έδωσε δύο συνεντεύξεις οι οποίες όχι μόνο απηχούν θέσεις Βερολίνου (κάτι που προφανώς δεν είναι άσχετο και με τη μεθαυριανή επίσκεψη Σαμαρά στη γερμανική πρωτεύουσα) αλλά -ακόμη χειρότερα- φαλκιδεύουν ό,τι διαπραγματευτικό "ατού" μπορεί να διαθέτει η χώρα, καθώς:
* Αφενός, σε μια περίοδο κατά την οποία ακόμη και συντηρητικοί Ευρωπαίοι πολιτικοί θέτουν ζήτημα χαλάρωσης της ασκούμενης πολιτικής, ο Έλληνας υπουργός δήλωσε την Πέμπτη στην Handelsblatt, "Θα ήταν λάθος να αγνοήσει η Γαλλία τον κανόνα του 30%. Δεν θα έπρεπε να επαναλάβουμε τα λάθη των ετών 2003 και 2004..." συντασσόμενος με τις σκληροπυρηνικές γερμανικές θέσεις.
* Αφετέρου, με προχθεσινή συνέντευξή του από το Λονδίνο στην τηλεόραση του Bloomberg, είπε ότι δεν αποτελεί επιλογή η διαγραφή του ελληνικού χρέους. Και όχι μόνο αυτό, αλλά από την ίδια συνέντευξη προκύπτει το συμπέρασμα ότι ΔΝΤ και Ευρωπαίοι ετοιμάζουν νέο δάνειο, με νέο Μνημόνιο έως το 2016, κάτι που αποκλείει κούρεμα χρέους, άρα και βιωσιμότητά του, πολλαπλασιάζοντας ως εκ τούτου τις πιθανότητες νέας δανειακής σύμβασης. Ερωτηθείς αν θα μπορούσε η Ελλάδα "να αφήσει τα χρήματα που υπάρχουν τώρα στο τραπέζι και να βγει νωρίτερα από την ομπρέλα που παρέχει η τρόικα" ο Γκ. Χαρδούβελης απάντησε: "Το πρόγραμμα της Ε.Ε. λήγει στο τέλος του έτους. Το πρόγραμμα του ΔΝΤ λήγει το 2016. Υπάρχει λοιπόν ένα κενό μεταξύ των δύο προγραμμάτων. Από πλευράς δανειστών, και οι δύο νιώθουν άβολα όσον αφορά το 2015, σχετικά με το τι θα μπορούσε να συμβεί. Το ΔΝΤ δεν επιθυμεί να συνεχίσει μόνο του και η Ε.Ε. δεν θέλει να μείνει εκτός. Πρέπει επομένως να βρούμε μια λύση σε αυτό".
Στην ερώτηση τι είδους λύση εννοεί, απάντησε: "Αυτό είναι υπό συζήτηση. Είναι πολύ δύσκολο να πω κάτι τώρα. Αλλά θα βρεθεί μια λύση". Προσπαθώντας πάντως να διασκεδάσει τις εντυπώσεις που δημιουργήθηκαν από τη συνέντευξη στην οποία άφηνε ανοικτό το ενδεχόμενο νέου δανείου και Μνημονίου, ο Γκ. Χαρδούβελης έκανε αργότερα νεώτερες δηλώσεις, πως η Ελλάδα δεν χρειάζεται τρίτο πακέτο. Βέβαια, αυτό καθόλου δεν αποκλείει τη μετονομασία του νέου Μνημονίου "παράταση" ή "ανανέωση σύμβασης" ή όπως αλλιώς...
Με δεδομένο ότι η ελληνική οικονομία δεν χαίρει εκτιμήσεως στις ξένες αγορές, όπως δείχνει άλλωστε και το γεγονός ότι η S&P Dow Jones υποβάθμισε το ελληνικό χρηματιστήριο από ανεπτυγμένη αγορά σε αναδυόμενη (και ενώ έχει μεσολαβήσει και η υποβάθμιση σε αναδυόμενη από τη Morgan Stanley) είναι αμφίβολο αν η χώρα μπορεί να επιστρέψει με ομαλές συνθήκες στις αγορές για δανεισμό. Άλλωστε, το spread του ελληνικού 10ετούς κυμαίνεται στις 474 μονάδες βάσης, σε επίπεδα υπερδιπλάσια του πορτογαλικού (213 μ.β.) υπετριπλάσια του ιταλικού (133 μ.β.) και υπερτετραπλάσια του ισπανικού (116 μ.β.). Υπ' αυτές τις συνθήκες αγορών, το να συγκεντρώσει τα 12 δισ. ευρώ του χρηματοδοτικού κενού που βλέπει ώς το 2016 το ΔΝΤ με λελογισμένο κόστος μέσα από 7ετές ομόλογο και swaps βραχυπρόθεσμων εντόκων γραμματίων με μεσοπρόθεσμα ή ομόλογα φαντάζει μάλλον δύσκολο εγχείρημα. Εκτός αν η κυβέρνηση κάνει αυτό ακριβώς που κατηγορούσε στις θέσεις του ΣΥΡΙΖΑ και διαθέσει το "μαξιλάρι" των 11 δισ. ευρώ του ΤΧΣ. Αυτό όμως, το να "πειράξει" το σύνολο ή έστω το μεγαλύτερο μέρος του ποσού αυτού, προϋποθέτει αλλαγή συμπεριφοράς προς τους δανειστές και όχι τη συνήθη, "βασιλικότερη του βασιλέως" στάση.
