«Ναι, είμαι υποψήφιος» ανακοίνωσε σε συνέντευξή του στο κανάλι TF1 το βράδυ της περασμένης Κυριακής ο επικεφαλής της Ανυπότακτης Γαλλίας Ζαν Λικ Μελανσόν. «Απέχουμε λιγότερο από έναν χρόνο από τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών και οι εσωτερικές διαιρέσεις στα κόμματα οδηγούν σε πληθώρα υποψηφιοτήτων και αυτό συνεπάγεται σύγχυση. Αυτό είναι ανευθυνότητα. Σε ό,τι αφορά εμάς, τα πράγματα είναι σαφή. Υπάρχει μια ομάδα, ένα πρόγραμμα, ένας μόνον υποψήφιος» πρόσθεσε, αναδεικνύοντας ένα σοβαρό χαρακτηριστικό της γαλλικής πολιτικής σκηνής σήμερα, με τους υποψήφιους για τις προεδρικές εκλογές να πολλαπλασιάζονται σε όλους τους χώρους.
Συντριπτική υποστήριξη
Στα τέλη Απριλίου η Ανυπότακτη Γαλλία αποφάσισε με το συντριπτικό ποσοστό 96,6% να είναι ο Μελανσόν για τέταρτη συνεχόμενη φορά υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές της ερχόμενης άνοιξης. Αν και δεν ήταν έκπληξη, υπήρχαν κάποιες αμφιβολίες για την εξέλιξη αυτή στη βάση ορισμένων δηλώσεών του - αρχής γενομένης από εκείνη που είχε κάνει το βράδυ του πρώτου γύρου των προεδρικών στις 10 Απριλίου 2022: «Βέβαια, οι πιο νέοι θα μου πουν: λοιπόν τι γίνεται, δεν τα καταφέραμε ακόμη; Δεν είμαστε πάντως μακριά, ναι; Εσείς να τα καταφέρετε καλύτερα! Ευχαριστώ». Ωστόσο, η υπόθεση άλλου υποψηφίου δεν προχώρησε και σήμερα ο στόχος παραμένει ο ίδιος. Να περάσει στον δεύτερο γύρο - ό,τι δεν κατάφερε για λίγες χιλιάδες ψήφους το 2022 (21,95%) και το 2017 (19,58%). Πλέον ο μηχανισμός της Ανυπότακτης Γαλλίας αποσκοπεί σε διεύρυνση της εκλογικής βάσης του Μελανσόν, κεφαλαιοποιώντας το σχεδόν 22% των προηγούμενων προεδρικών.
Ο πόλεμος των ΜΜΕ
Το κρίσιμο θα είναι κατά πόσο τόσο ο ίδιος όσο και το κόμμα του θα αντιμετωπίσουν τον συντονισμένο «πόλεμο» που έχει ήδη ξεκινήσει να κάνει το πολιτικό σύστημα με τη συνδρομή των συστημικών ΜΜΕ, ιδιοκτησίας σε πολλές περιπτώσεις ολιγαρχών ακροδεξιών ή νεοφιλελεύθερων απόψεων (Μπολορέ, Αρνό κ.ά.), να εμφανίσει τον υποψήφιο Μελανσόν ως «επικίνδυνο», «ακροαριστερό», «αντισημίτη», «οπαδό της βίας» κ.λπ. Παράδειγμα: Στις τελευταίες δημοτικές εκλογές το υπουργείο Εσωτερικών αποφάσισε να αλλάξει τον πολιτικό χαρακτηρισμό της Ανυπότακτης Γαλλίας από κόμμα της «Αριστεράς» σε «ακροαριστερό» κόμμα. Μάλιστα, ο Μακρόν, ερωτηθείς σχετικά, δήλωσε ότι συμφωνεί με τον χαρακτηρισμό αυτόν. Ενώ με αφορμή τη δολοφονία ακροδεξιού ακτιβιστή στη Λυών έγινε προσπάθεια από ΜΜΕ και πολιτικά κόμματα να εμφανιστεί ως οπαδός της βίας. Ενώ εδώ και καιρό επιχειρείται να εμφανιστεί και ως... αντισημιτικό λόγω της καθαρής υποστήριξής του στον αγώνα των Παλαιστινίων και της καταγγελίας της γενοκτονίας που διαπράττει ο ισραηλινός στρατός στη Λωρίδα της Γάζας. Το επιτελείο του Μελανσόν πάντως δηλώνει την αισιοδοξία του ότι η τέταρτη φορά θα είναι και... η καλή και ότι ο JLM θα περάσει στον δεύτερο γύρο.
«Η συγκυρία και το επείγον των καταστάσεων καθόρισαν την απόφαση του κόμματος» παρατήρησε ο Μελανσόν την περασμένη Κυριακή. «Εισερχόμαστε σε μια περίοδο έντονων αναταράξεων της παγκόσμιας Ιστορίας, βρισκόμαστε αντιμέτωποι με έναν γενικευμένο πόλεμο, μας απειλεί η θεαματική αλλαγή του κλίματος...». Εκτίμησε ότι ο βασικός αντίπαλος είναι ο Εθνικός Συναγερμός, «καθώς φαίνεται ότι θα κερδίσουν». Ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι δεν πιστεύει σε αυτό το σενάριο: «Πιστεύω ότι θα τους συντρίψουμε».
Νέα δεδομένα
Πλέον, απέναντι σε μια κατακερματισμένη Αριστερά που ακόμη συζητά τη διοργάνωση εκλογής από τη βάση ενιαίου υποψηφίου τον ερχόμενο Οκτώβριο κι ενώ ακόμη και ο τέως Πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ «το σκέφτεται», η ανακοίνωση της υποψηφιότητας Μελανσόν δημιουργεί νέα δεδομένα, ενώ δίνει προβάδισμα στην υποψηφιότητά του από οργανωτικής πλευράς. Οι αντίπαλοι της υποψηφιότητας Μελανσόν έχουν ήδη ξεκινήσει να χρησιμοποιούν ένα γνωστό επιχείρημα: ότι ο υποψήφιος της Ανυπότακτης Γαλλίας είναι εκείνος που, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, χάνει με διαφορά στον δεύτερο γύρο από τον/την υποψήφιο/α του Εθνικού Συναγερμού. Ωστόσο, ειδικά οι δημοσκοπήσεις ειδικά του δεύτερου γύρου δεν μπορούν να θεωρηθούν αξιόπιστες. Κατ’ αρχάς εξαιτίας του γεγονότος ότι παρουσιάζουν πολλά υποθετικά ενδεχόμενα. Κατόπιν, και αυτό είναι ίσως και το πιο σημαντικό, δεν είναι σε θέση να λάβουν υπόψη τους τη δυναμική που αναπτύσσεται μεταξύ των δύο γύρων όταν όλη η χώρα αναζητά την επιλογή της μεταξύ δύο υποψηφίων, δύο δρόμων, δύο πολιτικών φιλοσοφιών. Ενόψει του Απριλίου/Μαΐου του 2027 καταγράφονται ούτε λίγο ούτε πολύ... 8 ενδεχόμενα δίδυμα, τα οποία «δοκιμάζουν» τα ινστιτούτα δημοσκοπήσεων.
Πάντως, η πρόσφατη Ιστορία προσφέρει παραδείγματα εκπλήξεων και ανατροπών. Οι τρεις τελευταίες προεδρικές εκλογές βρίθουν παραδειγμάτων. Το 2011 ο Ντομινίκ Στρος Καν ήταν το φαβορί του Σοσιαλιστικού Κόμματος, ο Φρανσουά Φιγιόν έκανε την έκπληξη κερδίζοντας την εσωκομματική εκλογή στη Δεξιά, ενώ το 2017 καταβαραθρώθηκε λόγω των προβλημάτων του με τη Δικαιοσύνη. Ενδεικτική και η περίπτωση Μακρόν, που στα τέλη της πρώτης θητείας του κι ενώ βρισκόταν δημοσκοπικά χαμηλά επωφελήθηκε του αντίκτυπου του πολέμου στην Ουκρανία, που ενίσχυσε τη δημοτικότητά του. Το επιχείρημα λοιπόν περί «τοξικής» υποψηφιότητας Μελανσόν είναι περισσότερο ιδεολογικό παρά πραγματικό. Πολλώ δε μάλλον όταν το πολιτικό σκηνικό είναι τόσο ρευστό όσο το σημερινό. «Έναν χρόνο πριν από τις εκλογές, η πρόθεση ψήφου στον πρώτο όπως και στον δεύτερο αποτελούν σενάρια πολιτικής μυθοπλασίας πολύ αβέβαια: η πολιτική προσφορά δεν είναι καν πλήρως γνωστή, οι συσχετισμοί δυνάμεων μπορούν να αλλάξουν ανά πάσα στιγμή» τόνιζε ο Γκαέλ Σλιμάν, επικεφαλής του Ινστιτούτου Odoxa, σχολιάζοντας δημοσκόπηση στο κανάλι της Γερουσίας. Σε ό,τι δε αφορά τον Μελανσόν, είναι γνωστό ότι κοινό χαρακτηριστικό και των τριών προηγούμενων υποψηφιοτήτων του, το 2012, το 2017 και το 2022, ήταν το ισχυρό τελικό «φίνις»... Το στοίχημα του 27 είναι η συνέχεια στον δεύτερο γύρο...
