Η πρώτη φάση του παζαριού για την παράταση του Μνημονίου μεταξύ Αθήνας και Βρυξελλών φαίνεται ότι τελείωσε -ή μάλλον θα τελειώσει αύριο, Τετάρτη, σε συνεδρίαση των προέδρων των οικονομικών εμπειρογνωμόνων των υπουργών Οικονομικών της Ευρωζώνης (EuroWorking Group). Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ «το συμβούλιο βλέπει ευνοϊκά ένα αίτημα για τεχνική παράσταση δύο μηνών», κατά το οποίο η Ελλάδα θα χρησιμοποιεί τα «κεφάλαια ασφαλείας» για την ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών. Συνεπώς, μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου η χρηματοδότηση της χώρας είναι δεδομένη.
Βέβαια, για να οριστικοποιηθεί το δίμηνο και να μην ανοίξει ξανά το ίδιο παζάρι, θα πρέπει να ολοκληρωθεί η τρέχουσα αξιολόγηση της τρόικας στις αρχές του 2015. Και για να γίνει αυτό φτάνουν σήμερα στην Αθήνα τα τεχνικά κλιμάκιά της για να ελέγξουν τα στοιχεία, στα οποία βασίζονται οι εκτιμήσεις της ελληνικής κυβέρνησης για την κάλυψη του δημοσιονομικού κενού στον προϋπολογισμού του 2015. Η άφιξη αυτή είναι «ένα πρώτο θετικό βήμα», σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Το επόμενο απαραίτητο βήμα θα είναι να πειστούν από αυτά τα στοιχεία, καθώς το ΔΝΤ, μέχρι χθες τουλάχιστον, επέμενε ότι το δημοσιονομικό κενό είναι 2,6 δισεκατομμύρια ευρώ.
Συνεπώς, το παζάρι συνεχίζεται για το τι θα ακολουθήσει την παράταση. Για το ποια, δηλαδή, θα είναι η προληπτική γραμμή πίστωσης που θα δοθεί στην Ελλάδα άμα τη λήξει του παρατεινόμενου Μνημονίου και ποιοι θα είναι οι όροι της ενισχυμένης επιτήρησης που θα τη διέπουν. Σύμφωνα με τον Ντάισελμπλουμ, «η πιστωτική γραμμή θα εξαρτηθεί από την ολοκλήρωση των μεταρρυθμίσεων και από τις σχετικές εγκρίσεις από τα κοινοβούλια». Εφόσον, βεβαίως, «ολοκληρωθεί επιτυχώς το τρέχον πρόγραμμα». Όσο για το δέον γενέσθαι με το χρέος, ραντεβού το νωρίτερο τον Μάρτιο, αφού, όπως είπε ο επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων Πιερ Μοσκοβισί, «περιμένουμε την έκθεση βιωσιμότητας», η οποία μετατίθεται για ένα δίμηνο.
Και παράταση και ΔΝΤ
Το σκηνικό για το παζάρι του χθεσινού Eurogroup είχε στηθεί από το πρωί, με έναν καταιγισμό δηλώσεων των υπουργών Οικονομικών πριν προσέλθουν στη συνεδρίαση στις Βρυξέλλες, καθώς και με μια σειρά συνεντεύξεις στον διεθνή Τύπο. Το μήνυμα που έστελναν στην Αθήνα ήταν «κλείστε το θέμα με την τρόικα εδώ και τώρα», αλλιώς η παράταση του Μνημονίου είναι αναπόφευκτη - και δη όχι «για λίγες μέρες».
Τον χορό έσυρε από τις σελίδες της Sueddeutsche Zeitung ο Γάλλος επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων Πιερ Μοσκοβισί, υπογραμμίζοντας ότι το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο ήρθε για να μείνει: «Το ΔΝΤ πρέπει να παραμείνει στο ελληνικό πρόγραμμα, το χρειαζόμαστε για την αξιοπιστία των μεταρρυθμίσεων στην Ελλάδα». Ο επίτροπος, που δηλώνει ότι είναι καθημερινά σε ανοιχτή γραμμή με τον πρωθυπουργό, Αντώνη Σαμαρά, και τη διευθύντρια του ΔΝΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, υποστηρίζει ότι Αθήνα και Βρυξέλλες κοινό στόχο έχουν να μπορεί και πάλι η Ελλάδα να σταθεί στα πόδια της, «αλλά είμαστε σύμφωνοι ότι η Ελλάδα χρειάζεται περαιτέρω βοήθεια, αν μη τι άλλο και για να προστατευθεί η Ευρωζώνη».
Στη συνέχεια, πριν μπει στην αίθουσα συνεδριάσεων του Eurogroup, ο Μοσκοβισί προέβλεψε μεν ότι οριστική απόφαση για την παράταση του ελληνικού προγράμματος δεν θα ήταν εφικτό να ληφθεί χθες, πλην όμως εξέφρασε την ελπίδα να γίνουν βήματα προόδου, καθώς «αν και έχουν γίνει πολλά, υπάρχουν ακόμη βήματα που πρέπει να γίνουν».
Ο χαλαρός Σόιμπλε...
Αν και διάφοροι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι δημιουργούν μια ασφυκτική αίσθηση επείγοντος -«αν δεν τα βρούμε επιτέλους με τους Έλληνες, την 1η Ιανουαρίου μας περιμένει μια νέα ευρωκρίση» δηλώνουν κύκλοι των Βρυξελλών στη χθεσινή Sueddeutsche-, ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, δημοσίως τουλάχιστον, εμφανίζεται χαλαρός και αισιόδοξος: «Η Ελλάδα μπορεί να χρειάζεται λίγο περισσότερο χρόνο για την τελευταία δόση, δεν θα είναι η πρώτη φορά» είπε προσερχόμενος στην αίθουσα συνεδριάσεων του Eurogroup, προσθέτοντας ότι «πρέπει να είμαστε έτοιμοι να βρούμε έναν τρόπο να της δώσουμε αυτόν τον χρόνο, τον οποίο θα πρέπει να αξιοποιήσει για να κάνει μεταρρυθμίσεις». Είναι κι αυτός ένας τρόπος να πει κανείς ότι παρατείνεται το Μνημόνιο.
...κι ο πιεστικός Ντάισελμπλουμ
Ο πρόεδρος του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ, πάλι, εμφανίστηκε πιο... επιτακτικός: Κάλεσε όλες τις πλευρές να αντιληφθούν πόσο «ασφυκτικά» είναι τα χρονοδιαγράμματα και να προσπαθήσουν να συμφωνήσουν «εάν είναι δυνατόν πριν από το τέλος της χρονιάς». Εν προκειμένω, το τέλος της χρονιάς μεταφράζεται στη 19η Δεκεμβρίου, μετά βάζουν λουκέτο για τις γιορτές των Χριστουγέννων εθνικές κυβερνήσεις και κοινοβούλια - κάποια από τα οποία, όπως π.χ. το γερμανικό και το φινλανδικό, πρέπει να «ευλογήσουν» όποια απόφαση ληφθεί.
Πάντως, ο Ντάισελμπλουμ, για να αποφύγει να απαντήσει ευθέως στο ερώτημα εάν θα δοθεί εξάμηνη παράταση στο ελληνικό πρόγραμμα -κάτι για το οποίο επέμεναν οι περισσότεροι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι-, δήλωσε ότι η παράταση θα εξαρτηθεί από την πρόοδο που έχει κάνει η Ελλάδα στην εφαρμογή του προγράμματος και ότι «το θέμα παραμένει ανοιχτό».
Η δοσολογία της... αυστηρότητας
Μπορεί το θέμα της Ελλάδας να κυριάρχησε στο χθεσινό Eurogroup, αλλά δεν ήταν το μοναδικό. Οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης συζητούσαν από χθες το πρωί τα σχέδια προϋπολογισμών για το 2015, όλων των κρατών - μελών, πλην Ελλάδας και Κύπρου, που ακόμη είναι σε Μνημόνια. Και το πιο... λεπτό θέμα στο τραπέζι τους ήταν οι προϋπολογισμοί της Γαλλίας και της Ιταλίας, οι οποίοι θεωρητικά παραβιάζουν το Σύμφωνο Σταθερότητας, πλην όμως, η Κομισιόν, ως θεματοφύλακας των Συνθηκών, τους έδωσε χρόνο μέχρι τον Μάρτιο, πριν περάσει στο στάδιο επιβολής κυρώσεων. Βέβαια, η... μειωμένη αυστηρότητα της Κομισιόν έναντι της δεύτερης και της τρίτης οικονομίας της Ευρωζώνης, δεν περνάει απαρατήρητη. Η Γερμανίδα καγκελάριος Άγκελα Μέρκελ με συνέντευξή της στην κυριακάτικη Welt κάλεσε Παρίσι και Ρώμη να προσπαθήσουν περισσότερο για να ενισχύσουν τις οικονομίες τους, παραίνεση που προκάλεσε αμέσως αντιδράσεις στις πρωτεύουσες της Γαλλίας και της Ιταλίας.
Με ειρωνεία αντεπιτέθηκε η Ρώμη, διά του υφυπουργού Ευρωπαϊκών Υποθέσεων, Σάντρο Γκότσι, ο οποίος εξέφρασε την... απογοήτευσή του που δεν αρκούν στην καγκελάριο οι μεταρρυθμίσεις που προωθεί η κυβέρνηση Ρέντζι, ενώ την κάλεσε να ασχοληθεί με τη Γερμανία και τα προβλήματά της.
Από το Παρίσι η πρώτη αντίδραση ήρθε από την αριστερή αντιπολίτευση, με τον Ζαν Λυκ Μελανσόν να καλεί τη Μέρκελ να το «βουλώσει»,θυμίζοντας ότι «η Γαλλία είναι ελεύθερη». Όσο για τον Γάλλο υπουργό Οικονομικών, Μισέλ Σαπέν, τόνισε ότι έχει κι αυτός να κάνει συστάσεις στη Γερμανία για το πώς θα λύσει τα προβλήματα που έχει -με τις υποδομές, την υπογεννητικότητα κ.λπ.-, ωστόσο στο διά ταύτα εμφανίστηκε πιο... διπλωματικός, λέγοντας ότι «καθένας έχει τα προβλήματά του και καθένας τις μεταρρυθμίσεις που χρειάζεται. Η Γαλλία τις κάνει, όχι για να ευχαριστήσει κάποιον άλλο Ευρωπαίο ηγέτη, αλλά επειδή είναι απαραίτητες για τη χώρα».
