Το κείμενο του έργου βασίζεται στο ομότιτλο «σοβαρό» βιβλίο του διάσημου Αμερικανού ψυχοθεραπευτή Πολ Βατζλάβικ, που ήδη, με την πρώτη του έκδοση το 2001, έγινε ευπώλητο στις ΗΠΑ. και σε μια ολόκληρη σειρά ευρωπαϊκών χωρών. Στην Ελλάδα πρωτοβγήκε το 1985 από τις εκδόσεις IDEO-TSEPI του Λεωνίδα Χρηστάκη. Η πρόσφατη επανέκδοση είναι από τις εκδόσεις Αλήστου Mνήμης, σε δόκιμη μετάφραση του Αντώνη Γκίκα.
Περί τίνος ακριβώς πρόκειται και γιατί προκάλεσε τόσο ενδιαφέρον; Από την ελληνική έκδοση μεταφέρω μέρος του προλόγου του επιμελητή Λεωνίδα Χρηστάκη: «Το ‘‘Φτιάξε τη δυστυχία σου μόνος σου’’ είναι ένα έργο χιουμοριστικό μεν, σοβαρότατο δε, μιας και πρόκειται για ένα ‘‘εγχειρίδιο της δυστυχίας’’ που έγινε ανάρπαστο σε Αμερική, Ιταλία και Γαλλία. Ανήκει στην εποχή του παροξυσμού των εγχειριδίων του τύπου: “Φτιάξε το μόνος σου…”. Η δυστυχία, κατά τον Βατζλάβικ, είναι πολύ σοβαρή υπόθεση για να την εμπιστεύεσαι στην ιδιωτική πρωτοβουλία και μόνο. Χρειάζεται κρατική παρέμβαση. Παράλληλα όμως κινείται και στο ατομικό επίπεδο: Συν Αθηνά και χείρα κίνει». (σ.σ.: δεν χρειάζεται αυτά να μας τα πει ο διάσημος Αμερικανός ψυχοθεραπευτής. Εμείς, οι «ιθαγενείς» μιας παρακατιανής χώρας, τα ξέρουμε από πρώτο χέρι, είμαστε πια ξεσκολισμένοι. Πράγματι, το μόνο δικαίωμα που δεν τόλμησε ποτέ κανείς να μας αμφισβητήσει είναι η αναζήτηση της δυστυχίας! Όσο για το χεράκι μας, μόνοι μας βγάζουμε κάθε φορά με αυτό τα ματάκια μας, από αρχαιοτάτων χρόνων, για να μην μας προλάβουν οι άλλοι! Έχει η Ιστορία να λέει!)
«Όλα αυτά, επειδή είναι δεδομένο», συνεχίζει ο Λεωνίδας Χρηστάκης, «ότι το Κράτος, η Εξουσία, η Οικογένεια, οι μπάτσοι, οι δάσκαλοι, οι φίλοι, οι σύζυγοι εργάζονται ακούραστα και μεθοδικά για να μας εξασφαλίσουν τη δυστυχία (που ως γνωστόν αποφέρει πολύ μεγαλύτερη ένταση και πάθος - και συναισθήματα σαφώς ποιητικότερα απ’ ό,τι η πρόσκαιρη και αμφιλεγόμενη ευτυχία). Όμως, αυτό που θέλει να προσφέρει το βιβλίο είναι μια συστηματική εισαγωγή στους μηχανισμούς μεθοδικής αναζήτησης της δυστυχίας, με μια έρευνα βασισμένη σε κλινική εμπειρία δεκαετιών».
Αυτό το κείμενο του Βατζλάβικ, μιας ανεστραμμένης λογικής αλληλουχίας πραγμάτων και νοημάτων, όπου το αποτέλεσμα προηγείται της αιτίας και όπου «ακούμε» πρώτα τη λάμψη κι ύστερα «βλέπουμε» τη βροντή τους, το παίρνει στα επιδέξια χέρια της η διασκευάστρια-σκηνοθέτιδα Γεωργία Ανδρέου και το γυρίζει μέσα-έξω σαν μεταχειρισμένο ρούχο, μεταποιώντας το σε μια δρώσα, ομοιοπαθητική, γελαστική δραματοθεραπεία του «εδώ και τώρα».
«Η παράσταση είναι fusion, συγχωνεύει πολλά και διαφορετικά είδη θεάματος» μας λέει η ίδια η σκηνοθέτιδα. «Κυριολεκτικά ‘‘χειροποίητη’’, φτιαγμένη από το τίποτα και από τα πάντα. Αυτή είναι η αλήθεια μας και με αυτή θέλαμε να φτιάξουμε κάτι όμορφο και να το χαρούμε» συμπληρώνει. «Όλοι οι συντελεστές βάλαμε τον καλύτερό μας εαυτό και χρειάστηκε να επιστρατεύσουμε όλο τον επαγγελματισμό και την επινοητικότητά μας για να προσφέρουμε ένα άρτιο καλλιτεχνικό θέαμα» καταλήγει.
Αυτό είναι αλήθεια και το προσυπογράφω. Όλη η ομάδα λειτούργησε άψογα, συντονισμένα κάτω από τη δημιουργική μπαγκέτα της Γεωργίας Ανδρέου, με την κίνηση της Ζέφης Μπαρτζώκα, την ωραία, πρωτότυπη μουσική του Κώστα Δημουλέα, τα κοστούμια του Βασίλη Μπαρμπαρίγου, τους φωτισμούς της Βασιλικής Γώγου, τα άρτια video της Ακριβής Κόλλια. Προσφέροντας ένα όμορφο θέαμα, με συγκίνηση, αυθορμητισμό, ειλικρίνεια, χιούμορ, λίγο πικρό αλλά πάντα ευφρόσυνο. Με επικεφαλής την πιο έμπειρη Αλεξάνδρα Ζώη και με τους νεαρότατους αποφοίτους της Δραματικής Σχολής Δήλος, Μάνο Ζούρα, Πάνο Κορογιαννάκη, Θωμά Σιέκο και Αντώνη Φλώρο σε μια άκρως ελπιδοφόρα εμφάνιση. Καλό κουράγιο, παιδιά!
