Της Ελευθερίας Ράπτου
Για την έκταση και τη σοβαρότητα του σχολικού εκφοβισμού έχουν γραφεί πλήθος κειμένων, επιστημονικών μελετών και έχει δοθεί ιδιαίτερη δημοσιότητα. Η ευαισθητοποίηση των εκπαιδευτικών και η συμμετοχή γονέων και κηδεμόνων σε ενέργειες ενημέρωσης, καθώς και η εκπόνηση δράσεων για την καταπολέμηση του φαινομένου έχουν σίγουρα δώσει κάποια αποτελέσματα. Τουλάχιστον, έχει δημιουργηθεί ένα αρχικό πλαίσιο εντός του οποίου ο μαθητής και ο γονέας μπορούν να ζητήσουν βοήθεια από τη σχολική κοινότητα χωρίς να θεωρηθούν «υπερβολικοί», ενίοτε και «υπερευαίσθητοι». Ωστόσο, μένουν να γίνουν πολλά ακόμα, ώστε τόσο τα άτομα που υφίστανται τον εκφοβισμό όσο και η κοινωνία εντός της οποίας συμβαίνουν τέτοια φαινόμενα να θωρακιστούν αποτελεσματικά. Ενδεχομένως χρειάζεται να υπάρξει και ανάλογο νομοθετικό πλαίσιο από την πολιτεία, που θα βοηθά και θα κατευθύνει προς την αντιμετώπιση και τη λύση αυτού του εξαιρετικά κακοήθους φαινομένου, το οποίο λαμβάνει όλο και μεγαλύτερες διαστάσεις στις κοινότητες των παιδιών και των εφήβων, ενώ εκδηλώνεται σε όλο και πιο καινοφανείς μορφές.
Συχνά αναρωτιέμαι αν μπορεί να υπάρξει πράγματι αποτελεσματική αντιμετώπιση του εκφοβισμού στη σχολική ηλικία (παιδική και εφηβική), όταν η βία σε κάθε πιθανή μορφή έχει εμποτίσει το κοινωνικό σώμα. Μη μιλήσουμε φυσικά για τη συλλογική βία, που όλο και πιο πολύ νομιμοποιείται, όλο και πιο ύπουλα... Άραγε, υπάρχει η δυνατότητα για καλοσύνη;
Με αυτές τις σκέψεις παρακολουθώ παραστάσεις που έχουν ως θεματική τον σχολικό εκφοβισμό και τη φετινή θεατρική περίοδο. Η παραστασιακή διαπραγμάτευση του θέματος ποικίλλει αναλόγως της ηλικιακής ομάδας αναφοράς και φυσικά της καλλιτεχνικής διαχείρισης. Οι περισσότερες έχουν ως κοινό παρονομαστή την αλληγορία και την προσπάθεια να δοθεί τουλάχιστον από σκηνής ένα αίσιο τέλος ή ένα μήνυμα αδελφοσύνης και κοινωνικής αλληλεγγύης, (απλοϊκό κάποιες φορές) σε πείσμα των καιρών.
Η παράσταση «Με λένε Σάντρα / Me lene Sandra» -στην Εφηβική Σκηνή του Θεάτρου Τέχνης Καρόλου Κουν στο Υπόγειο-, με θέμα τους κινδύνους που κρύβονται στους ιστότοπους κοινωνικής δικτύωσης και το επακόλουθο cyberbullying, αποτελεί παράδειγμα πολύ ενδιαφέρουσας συνεκφοράς της πραγματικότητας με το καλλιτεχνικό διακύβευμα. Η παράσταση, σε κείμενο και σκηνοθεσία του Βασίλη Μαυρογεωργίου και σε συνεργασία με τη Μαριάννα Κάλμπαρη, προσεγγίζει το ζήτημα της έκθεσης και της διάδρασης στον κυβερνοχώρο, τις διαδικτυακές απειλές, την παράνομη διακίνηση και εκμετάλλευση υλικού που αναρτούν οι χρήστες και μάλιστα οι έφηβοι.
Μέσα από την ιστορία της δεκαεξάχρονης Σάντρα ξεδιπλώνεται η γοητευτική αλλά και επίφοβη σχέση με το Διαδίκτυο. Η παράσταση δεν είναι ρεαλιστική με την έννοια ενός τηλεοπτικού νατουραλισμού. Ούτε είναι όμως και μια σκηνική παραμυθία. Ισορροπεί εύστοχα ανάμεσα στον πραγματικό και τον δραματικό κόσμο, μεταξύ αυτού που ζούμε και εκείνου που δυναμικά μπορούμε να «ζήσουμε» στον κυβερνοχώρο. Το εφηβικό κοινό βρίσκει κοινούς τόπους με όσα εκτυλίσσονται στην σκηνή, ενώ το χιούμορ, η μουσική, οι γρήγοροι ρυθμοί προκαλούν ένταση και συγκίνηση, χωρίς μελοδραματισμούς. Η σκηνοθεσία εστιάζει στο θεατρικό γεγονός χωρίς να αποδυναμώνει την πραγματικότητα από την οποία εμπνέεται, ενώ δίνει τον τόνο για μια ουσιαστική προσέγγιση του ζητήματος της διαδικτυακής συμπεριφοράς. Με καλοζυγισμένη ευαισθησία και υποκριτική, η παράσταση αποτελεί μία από τις πιο ενδιαφέρουσες προτάσεις για εφήβους αλλά και ενήλικες, για όλους όσοι βλέπουν την καθημερινή βία «αλλιώς».
