Ρεπορτάζ: Χρήστος Σίμος
Την καθοριστική συμβολή του Γιάννη Μπανιά στην ενότητα της Αριστεράς και στην οικοδόμηση του ΣΥΡΙΖΑ ανέδειξαν οι ομιλητές της εκδήλωσης των εφημερίδων "Αυγή" και "Εποχή", με τίτλο "Όσα μας έφεραν μέχρι εδώ: Η ανιδιοτελής επιμονή του Γιάννη Μπανιά", που διεξήχθη την περασμένη Δευτέρα στο κατάμεστο αμφιθέατρο του Αθήνα 9,84, στο Γκάζι. Ο Γ. Μπανιάς "έβαλε την σφραγίδα του στην υπόθεση του ΣΥΡΙΖΑ και η σφραγίδα αυτή, το αποτύπωμά του, ήταν αυτό ακριβώς που χρειαζόμασταν", τόνισε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος του κόμματος Αλέξης Τσίπρας.
Για τον Γ. Μπανιά μίλησαν ακόμη ο διευθυντής της "Αυγής" Νίκος Φίλης, ο Μπάμπης Γεωργούλας από τη συντακτική επιτροπή της "Εποχής", η Λουτσιάνα Καστελίνα, ιστορικό στέλεχος της ιταλικής Αριστεράς, ο πρόεδρος της ΕΜΙΑΝ Θανάσης Καλαφάτης, ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών Κώστας Γαβρόγλου, η Τασία Χριστοδουλοπούλου, μέλος της Κ.Ε. του ΣΥΡΙΖΑ, και ο Νίκος Χουντής, πρώην ευρωβουλευτής και μέλος της Κ.Ε. του κόμματος. Τη συζήτηση συντόνισε η Θεανώ Φωτίου, βουλευτής Επικρατείας του ΣΥΡΙΖΑ.
Αλέξης Τσίπρας:
Να φανούμε αντάξιοι της παρακαταθήκης του
"Η προσωπικότητα του Γιάννη Μπανιά, οι χαμηλοί τόνοι, η πολιτική του συνέπεια και η επιμονή του συνέβαλαν καθοριστικά στη δημιουργία, αλλά και την επιβίωση του ενωτικού εγχειρήματος του ΣΥΡΙΖΑ. Και στα πρώτα του βήματα, αλλά και αργότερα στην ανασυγκρότησή του", τόνισε ο Αλ. Τσίπρας. Και πρόσθεσε: "Στην πραγματικότητα, αυτό που μας μαζεύει είναι η ανάγκη μας να επιβεβαιώσουμε όλοι μεταξύ μας ότι πορευόμαστε στον σωστό δρόμο. Στη μεγάλη πολιτική και ιδεολογική παρακαταθήκη που άφησε ο Γιάννης, αλλά και το πολιτικό ρεύμα της κομμουνιστικής ανανέωσης που άξια εκπροσώπησε από θέσεις ευθύνης. Η πρόκληση να φανούμε άξιοι της παρακαταθήκης αυτής είναι μεγάλη. Αλλά όμορφη και συναρπαστική".
Μιλώντας για τη συμβολή της ΑΚΟΑ και του ίδιου του Γ. Μπανιά ο επικεφαλής του ΣΥΡΙΖΑ σημείωσε πως "στην ενότητα της Αριστεράς ο Μπανιάς αφιέρωσε με απόλυτη προσήλωση το σύνολο της πολιτικής του δράσης".
Και συνέχισε: "Ο Μπανιάς θα μπορούσε να έχει ακολουθήσει πολύ πιο εύκολους για τον ίδιον δρόμους. Δεν το έκανε. Με τους συντρόφους και τις συντρόφισσές του, εξαιρετικά στελέχη όπως ό ίδιος, αλλά όχι πολυάριθμα, επέλεξαν τη συγκρότηση ενός σχετικά μικρού σχήματος της ανανεωτικής κομμουνιστικής Αριστεράς.
Όχι όμως για να ενδώσουν στον απομονωτισμό, την εσωστρέφεια, την αυτοαναφορικότητα. Όχι για να αποτελέσουν άλλο ένα θραύσμα στο μωσαϊκό της πολυδιάσπασης. Αλλά για να θέσουν ως στόχο την καταλυτική παρέμβαση για την ενότητα της Αριστεράς. Ενότητα με σαφές αριστερό πολιτικό στίγμα. Με κινηματική βάση. Με ανοιχτές προοπτικές. Αν και το εγχείρημα ήταν εξαιρετικά δύσκολο, στα όρια του ρομαντικού, σήμερα μπορούμε να πούμε ότι δικαιώθηκε. Και ο Γιάννης Μπανιάς πιστώνεται αυτή τη δικαίωση και προσωπικά".
Μπάμπης Γεωργούλας:
Το "Κ" ως άνοιγμα του ορίζοντα
Οι επικριτές του Γ. Μπανιά ισχυρίζονταν πως η εμμονή του για το "Κ" (κομμουνιστικό κόμμα) στένευε τους ορίζοντες της Αριστεράς. Η κριτική αυτή ήταν άστοχη, καθώς η επιλογή αυτή ήταν επιλογή ανοιχτών οριζόντων και αφορούσε δύο "Κ" -"κομμουνιστικό" και "κατάργηση" της υπάρχουσας κατάστασης- και 1 "Σ", δηλαδή τον Σοσιαλισμό που είχε απολέσει η Σοσιαλδημοκρατία, γι' αυτό και η επιλογή αυτή είχε επίδραση στην τελευταία. Στο πλαίσιο αυτό επεσήμανε ότι η εμμονή στο "Κ" αποτελούσε ανάγκη να είναι διακριτό το ρεύμα και ως προς τους "ορθόδοξους" και ως προς τη Σοσιαλδημοκρατία. Μετά την κατάρρευση του "υπαρκτού σοσιαλισμού", το διακύβευμα ήταν η αποδοχή της ήττας ή η ανατροπή και πάνω σε αυτό δομήθηκε ο ΣΥΡΙΖΑ, υπογράμμισε ο Μπ. Γεωργούλας.
Νίκος Φίλης:
Μέτωπο στην αποϊδεολογικοποίηση της Αριστεράς
Ο Ν. Φίλης, αναφερόμενος στη διάσπαση του ΚΚΕ Εσωτερικού, σημείωσε ότι η αποϊδεολογικοποίηση δεν αφορούσε το "Κ", αλλά το "Α". Το καταλάβαμε αργότερα, είπε. Όταν το "Α", δηλαδή η Αριστερά, αμφισβητήθηκε από τη σοσιαλφιλελεύθερη συναίνεση, αλλά και την κεντροαριστερή ροπή μιας μερίδας της ιστορικής Αριστεράς. Αναφερόμενος ειδικότερα στη συμβολή του Γ. Μπανιά ως γραμματέα του ΚΚΕ Εσωτερικού, "για να μείνει ανοιχτή, με όλες τις έννοιες, η 'Αυγή' ως καθημερινή εφημερίδα της Αριστεράς", σημείωσε: "Γιατί άραγε ο ΣΥΡΙΖΑ πηγαίνοντας προς την εξουσία δείχνει αδύναμος να οικοδομήσει το 'συλλογικό εμείς' ενοποιώντας τα εκδοτικά εγχειρήματα του χώρου; Γιατί δείχνει αδύναμος να προωθήσει την καθημερινή στήριξη της εφημερίδας, που η κυκλοφορία και η αγορά της συνιστά πολιτική πράξη;".
Νίκος Χουντής:
Είχε την ικανότητα της προωθητικής σύνθεσης
"Ήταν πρωταγωνιστικός ο ρόλος του Μπανιά στο να συγκροτηθεί ο Χώρος Διαλόγου και Κοινής Δράσης της Αριστεράς", τόνισε ο Ν. Χουντής. Και συνέχισε: "Ήταν ο πολιτικός χώρος που εκπροσωπούσε ο Γιάννης, που έπαιρνε πρωτοβουλίες για να έρθουν πιο κοντά οι δυνάμεις της κομμουνιστικής, ριζοσπαστικής και οικολογικής Αριστεράς. Και αυτός ο ρόλος αναγνωρίστηκε στα μετέπειτα βήματα".
"Για τη διαμόρφωση του ΣΥΡΙΖΑ", σημείωσε, "η συνεισφορά του Γιάννη ήταν σημαντική γιατί υπερασπιζόταν τις ιδιαίτερες απόψεις του σε αρκετά θέματα θεωρώντας ότι αυτές αποτελούν πλούτο και αντικείμενο συνεχούς διαλόγου και προγραμματικής εμβάθυνσης. Ταυτόχρονα συνέβαλε στην εξεύρεση κοινών τόπων στα πολιτικά και οργανωτικά βήματα με προωθητικές συνθέσεις. Ικανότητα που του αναγνωρίστηκε και με τον ρόλο του συντονιστή στη Γραμματεία του ΣΥΡΙΖΑ".
Θανάσης Καλαφάτης:
Πρωτοπόρος ήδη από τη δεκαετία του '60
Ο Γ. Μπανιάς ήταν πρωταγωνιστής στο κίνημα για το 15% για την Παιδεία, στο "1-1-4" και στα "Ιουλιανά", ως στέλεχος των Λαμπράκηδων, σημείωσε ο Θ. Καλαφάτης. Μιλώντας για τον χαρακτήρα του Γ. Μπανιά, τόνισε πως ήταν "μειλίχιος" και "αταλάντευτος", ενώ έκλεισε λέγοντας πως "ο Γιάννης ήταν η στάλα του νερού που τρυπάει την πέτρα".
Λουτσιάνα Καστελίνα:
Η διεθνιστική δράση του Γ. Μπανιά
Ο Γ. Μπανιάς ήταν πάντοτε παρών σε όλα τα μεγάλα ραντεβού του αντιπαγκοσμιοποιητικού κινήματος, αλλά και ενεργό μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Φόρουμ, τόνισε η Λ. Καστελίνα. Ακόμα σημείωσε πως η ιταλική Αριστερά είχε ενθουσιαστεί με το εγχείρημα της ΑΚΟΑ, καθώς οι νέες συνθήκες, όπως διαμορφώθηκαν από την πτώση του υπαρκτού και την κατίσχυση του νεοφιλελευθερισμού, καθιστούσαν αναγκαία την κομμουνιστική προοπτική. Τέλος, η Λ. Καστελίνα τόνισε πως ο ΣΥΡΙΖΑ αποτελεί το επίκεντρο των εξελίξεων για την Αριστερά, παγκοσμίως, λέγοντας χαρακτηριστικά πως "κάποτε πηγαίναμε στη Μόσχα, τώρα ερχόμαστε στην Αθήνα".
Κώστας Γαβρόγλου:
Πείσμα κι επιμονή για την κομμουνιστική ανανέωση
Τον πόλεμο που έκανε στον Γ. Μπανιά η πλευρά του Λεωνίδα Κύρκου, από τη στιγμή που αυτός εκλέχτηκε γραμματέας του ΚΚΕ Εσωτερικού το 1982, επεσήμανε ο Κ. Γαβρόγλου. "Ο Γιάννης έδωσε μάχη για να επιβιώσουν αυτά που πίστευε. Με πείσμα και επιμονή. Δεν ήταν για το 'Κ' η επιμονή. Τελικά, ήταν για μια αίσθηση αξιοπρέπειας ταυτισμένης με την ιστορία του 'Κ'". Κλείνοντας, σημείωσε πως "δεν κάναμε αυτό που τώρα φαίνεται τόσο αυτονόητο: δεν του είπαμε ποτέ πόσα πολλά του οφείλουμε, που άντεξε, που με πείσμα και επιμονή πήρε και ξαναπήρε τις πρωτοβουλίες για την ανασύνταξη της Αριστεράς με βάση τις πολιτικές και ηθικές αξίες που πίστευε μια ζωή. Και δεν του άξιζε καθόλου αυτή η σιωπή μας".
Τασία Χριστοδουλοπούλου:
Πρωτεργάτης του ΣΥΡΙΖΑ
Η συμβολή του Γ. Μπανιά στη σύσταση του Χώρου Διαλόγου και Κοινής Δράσης της Αριστεράς το 2001 ήταν καθοριστική, τόνισε η Τ. Χριστοδουλοπούλου, χώρου ο οποίος αποτέλεσε το πρόπλασμα του ΣΥΡΙΖΑ, όπως υπενθύμισε. Ωστόσο, επεσήμανε πως η μόνη περίοδος που ο ΣΥΡΙΖΑ τίμησε τον Γ. Μπανιά ήταν αυτή που διετέλεσε βουλευτής, από το 2007 ώς το 2009, ενώ τον χαρακτήρισε "υπόδειγμα κομμουνιστή βουλευτή". Στο πλαίσιο αυτό η Τ. Χριστοδουλοπούλου σημείωσε πως η επιλογή να μπει στην τελευταία θέση του ψηφοδελτίου Επικρατείας στις εκλογές του 2009 ήταν άστοχη.