Στην επόμενη, ίσως, συνεδρίαση της ΕΚΤ η κυβέρνηση αναμένει την αποδοδχή των ελληνικών ομολόγων ως ενεχύρων από την ΕΚΤ, ενώ μέσα στον Ιούλιο, ενδεχομένως, αναμένει την ένταξη των ελληνικών ομολόγων στο σύστημα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ, αναφέρουν κυβερνητικές πηγές κάνοντας μια καταγραφή των αποτελεσμάτων κατά τη διάρκεια της διαπραγμάτευσης με τους θεσμούς.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, για τα δημοσιονομικά η κυβέρνηση πέτυχε να αλλάξει η συμφωνία που είχε η κυβέρνηση Σαμαρά - Βενιζέλου ως προς τα πρωτογενή πλεονάσματα, για τα κόκκινα δάνεια πέτυχε να εξαιρεθούν όλα τα δάνεια που συνδέονται με την πρώτη κατοικία και στο ασφαλιστικό πέτυχε την απόλυτη προστασία των κύριων καταβαλλόμενων συντάξεων.
Στην ενέργεια με τις νέες διατάξεις κατοχυρώνεται ο δημόσιος χαρακτήρας τόσο της ΔΕΗ όσο και του Δικτύου Υψηλής Τάσης που κατέχει ο ΑΔΜΗΕ, ενώ το θέμα του χρέους ρυθμίζεται άμεσα με μέτρα βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.
Τέλος για το νέο ταμείο όλα τα έσοδα, πλην των εσόδων του ΤΧΣ και του ΤΑΙΠΕΔ, θα διατίθενται κατά 50% σε αναπτυξιακές επενδύσεις, ενώ με την προηγούμενη συμφωνία τα έσοδα του ΤΑΙΠΕΔ προορίζονταν μόνο για την εξυπηρέτηση του χρέους.
Αναλυτικά οι εκτιμήσεις και τα συμπεράσματα των κυβερνητικών κύκλων για τα αποτελέσματα της διαπραγμάτευσης:
Ποσοτική χαλάρωση
Κανείς από την κυβέρνηση δεν υποστήριζε, ούτε, βέβαια, περίμενε ότι χθες (σ.σ.: την Πέμπτη) η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) και ο πρόεδρός της, Μ. Ντράγκι, θα ανακοίνωνε άρση του waiver. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός, άλλωστε, Αλ. Τσίπρας, στην ομιλία του στο υπουργικό συμβούλιο [που μεταδόθηκε από την ΕΡΤ, άρα όσοι δεν την κατανόησαν, από τα συγκεκριμένα μέσα ενημέρωσης, μπορούν να την (ξανα)ακούσουν - υπάρχει και σε χαρτί!...] είχε τονίσει ότι «αναμένουμε, αμέσως μετά και την τυπική ολοκλήρωση της αξιολόγησης και τη συνεδρίαση του EuroWorking Group, τις επόμενες μέρες, στην επόμενη, ίσως, συνεδρίαση της ΕΚΤ την άρση του waiver των ελληνικών ομολόγων. Και επίσης σύντομα, μέσα στον Ιούλιο ενδεχομένως, αναμένουμε την ένταξη των ελληνικών ομολόγων στο σύστημα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ». Δύο εξελίξεις που πραγματικά θα συνεισφέρουν την ανάσα ρευστότητας που χρειάζεται η ελληνική οικονομία".
Δημοσιονομικά
Η κυβέρνηση πέτυχε να αλλάξει η συμφωνία που είχε η κυβέρνηση Σαμαρά - Βενιζέλου ως προς τα πρωτογενή πλεονάσματα. Και πέτυχε να μειωθούν οι στόχοι σε +0,5% του ΑΕΠ για το 2016, 1,75% για το 2017 και 3,5% για το 2018. Θυμίζουμε ότι η κυβέρνηση Ν.Δ. - ΠΑΣΟΚ είχαν συμφωνήσει για συνεχή δυσθεώρητα πρωτογενή πλεονάσματα, ύψους 4,5% από το 2016 και μετά!
Τι ζητούσαν οι θεσμοί
* Αύξηση του ΦΠΑ στην ενέργεια (ρεύμα, φυσικό αέριο) από το 13% στο 23%. Παρέμεινε στο 13%.
* Αύξηση του ΦΠΑ στους λογαριασμούς της ΕΥΔΑΠ από 13% στο 23%. Παρέμεινε στο 13%.
* Αύξηση ΦΠΑ στο εμφιαλωμένο νερό από 13% στο 23%. Παρέμεινε στο 13%.
* Κατάργηση του μονοπωλίου των ΕΛΤΑ για γράμματα βάρους έως 50 γρ. Δεν το δεχτήκαμε.
* Αύξηση του ΦΠΑ σε θέατρα, βιβλία, έντυπα κ.λπ. από 6% σε 13%. Παρέμειναν στο 6%.
* Αύξηση του κύριου φόρου στον ΕΝΦΙΑ. Τα συνολικά έσοδα από τον ΕΝΦΙΑ παρέμειναν στα 2,65 δισ. ευρώ, με διαφορετική, όμως, κατανομή του φόρου -ελάφρυνση ανάλογα με την αξία γης και τα τετραγωνικά. Μόνο σε 500.000 ιδιοκτήτες είχαμε επιβάρυνση από τους 3,5 εκατομμύρια ιδιοκτήτες.
Κόκκινα δάνεια
Οι δανειστές ζητούσαν να πωλούνται όλα τα δάνεια, ανεξαρτήτως κατηγορίας. Στη διαπραγμάτευση η κυβέρνηση πέτυχε να εξαιρεθούν όλα τα δάνεια που συνδέονται με την πρώτη κατοικία. Δηλαδή, όχι μόνο τα στεγαστικά, αλλά και τα καταναλωτικά, τα επισκευαστικά, τα δάνεια των ελεύθερων επαγγελματιών, των εμπόρων και των αγροτών, καθώς και τα δάνεια των μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Μοναδικό κριτήριο η αντικειμενική αξία να είναι μέχρι 140.000 ευρώ. Δεν υπάρχει, δηλαδή, εισοδηματικό κριτήριο που θα απέκλειε σημαντικό αριθμό δανειοληπτών. Ουσιαστικά με τη συμφωνία, που ήρθε μέσα από τη διαπραγμάτευση, καλύπτεται το 94% του συνόλου στεγαστικών δανείων πρώτης κατοικίας (στοιχεία 2013, τα τελευταία διαθέσιμα).
Οι δανειστές ζητούσαν αλλαγή του Νόμου Κατσέλη ώστε να προστατεύεται η πρώτη κατοικία μόνο σε ποσοστό 20%. Η κυβέρνηση πέτυχε το ποσοστό αυτό να ξεπερνά το 60%!
Ασφαλιστικό
Οι θεσμοί ζήτησαν περικοπές ύψους 1% του ΑΕΠ (1,9 δισ. ευρώ) έως το 2018 μέσω καθολικών μειώσεων στις καταβαλλόμενες κύριες και άμεσης περικοπής των επικουρικών συντάξεων (800 εκατ. ευρώ) καθώς και εφαρμογή της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος που είχαν συμφωνήσει ΠΑΣΟΚ και Ν.Δ.
* Πετύχαμε την απόλυτη προστασία των κύριων καταβαλλόμενων συντάξεων.
* Προστασία για άθροισμα συντάξεων κύριας και επικουρικής έως 1.300 ευρώ τον μήνα.
* Ζήτησαν εθνική σύνταξη στα 300 ευρώ με 20 έτη εργασίας. Πετύχαμε πλήρη εθνική σύνταξη στα 384 ευρώ με 20 χρόνια εργασίας, ενώ για 15 έτη εργασίας το ποσό της εθνικής σύνταξης θα αντιστοιχεί σε 346 ευρώ.
* Ζήτησαν κατάργηση των συντάξεων αναπηρίας για την περίπτωση του εργατικού ατυχήματος. Πετύχαμε τη διατήρηση της νέας προστατευτικής ρύθμισης για τις συντάξεις αναπηρίας λόγω εργατικού ατυχήματος.
* Ζήτησαν την αναδρομική επιστροφή όλων των ποσών που έλαβαν οι δικαιούχοι του ΕΚΑΣ από 1η Ιανουαρίου 2016 μέχρι την ψήφιση του νόμου. Πετύχαμε: Καμία αναδρομική επιστροφή του ΕΚΑΣ.
Ενέργεια
Με τις νομοθετικές ρυθμίσεις για τον ΑΔΜΗΕ και την οργάνωση των δημοπρασιών ηλεκτρικής ενέργειας ΝΟΜΕ, καθώς και τη δρομολόγηση αλλαγών στον Ν. 4269/14 για τον χωρικό σχεδιασμό και τις χρήσεις γης αποτυπώνεται το αποτέλεσμα της διαπραγμάτευσης με βάση τη λαϊκή εντολή του Σεπτεμβρίου. Στον χώρο διαπραγμάτευσης που διεκδικήσαμε εντός της δύσκολης συμφωνίας του Αυγούστου η κυβέρνηση πέτυχε κάτι που δεν ήταν δεδομένο ούτε εύκολο.
* Ακυρώνεται η πώληση του 66% του ΑΔΜΗΕ και η ιδιωτικοποίηση του στρατηγικής σημασίας δικτύου μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
*Ακυρώνεται η δημιουργία και πώληση της «μικρής ΔΕΗ».
* Με τις νέες διατάξεις κατοχυρώνεται ο δημόσιος χαρακτήρας τόσο της ΔΕΗ όσο και του δικτύου υψηλής τάσης που κατέχει ο ΑΔΜΗΕ, ενός σημαντικού εργαλείου χάραξης πολιτικής στον κρίσιμο ενεργειακό τομέα.
Χρέος
Συμφωνήθηκε ότι τα Gross Financing Needs, οι συνολικές, δηλαδή, δαπάνες εξυπηρέτησης του χρέους (τόκοι και χρεολύσια), θα παραμένουν κάτω από το 15% του ΑΕΠ κατά τη μεσοπρόθεσμη περίοδο (έως το 2038) και στη συνέχεια κάτω από το 20% του ΑΕΠ. Στο ποσοστό αυτό θα περιλαμβάνονται και τα έντοκα γραμμάτια, τα οποία είναι σταθερά στο ύψος των 14,8 δισ. ευρώ τον χρόνο. Για να έχουμε μια τάξη μεγέθους, η χώρα μας από το 2009 έως το 2013 έδωσε από 26% έως και 33% του ΑΕΠ για το χρέος. Αν η συμφωνία που πέτυχε η κυβέρνηση στο τελευταίο Eurogroup είχε διεκδικηθεί και κερδηθεί στην αρχή της κρίσης, η χώρα θα διέθετε κάθε χρόνο από 18 έως 25 δισ. ευρώ περισσότερα για τη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας.
Η επιστολή Τσακαλώτου με τις "κόκκινες γραμμές"
Ο υπουργός Ευκλείδης Τσακαλώτος την Πέμπτη (26.5.2106) απέστειλε επιστολή στον επίτροπο Οικονομικών της Ε.Ε. Πιερ Μοσκοβισί, καθώς και στον επικεφαλής των τεχνικών κλιμακίων Ντέκλαν Κοστέλο, στην οποία τους επισημαίνει ποια θέματα δεν μπορεί να υλοποιήσει η ελληνική κυβέρνηση καθώς αποτελούν «κόκκινες γραμμές» - «absolute red lines». Τα σημεία που επεσήμανε στην επιστολή του ο υπουργός Οικονομικών και στα οποία η κυβέρνηση «δεν πήγε πίσω» είναι:
* Να επαναφέρουμε στη Βουλή την πρόταση για ειδικό φόρο στις μικρές ζυθοποιίες -δεν υπήρξε καμιά αλλαγή.
* Να νομοθετηθεί σχέδιο που θα προβλέπει ότι, εάν έως τον Οκτώβριο του 2016 δεν έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία επιλογής του στρατηγικού επενδυτή στον ΑΔΜΗΕ, η κυβέρνηση θα ανακοινώσει την πώληση όλων των μετοχών της ΔΕΗ στον ΑΔΜΗΕ έως το Δεκέμβριο του 2016 και θα ιδιωτικοποιήσει πλήρως τον ΑΔΜΗΕ εντός του 2017 -δεν υπήρξε καμιά αλλαγή.
* Στο συνταξιοδοτικό ζητούσαν να νομοθετήσουμε αλλαγές που αφορούσαν:
α. Τις ασφαλιστικές παροχές λόγω εργατικού ατυχήματος.
β. Τις εισφορές νέων αυτοαπασχολούμενων επιστημόνων.
γ. Τις μεταβατικές ρυθμίσεις για τις εισφορές αυτοαπασχολουμένων, ήτοι αλλαγή στην κλίμακα έκπτωσης.
Όπως όλοι γνωρίζουν, δεν υπήρξε καμιά πρόταση τροποποίησης σήμερα στη Βουλή σχετικά με τα παραπάνω.
Ζητούσαν, το νομοθετικό πάγωμα όλων μισθολογικών αυξήσεων των ειδικών μισθολογίων που αφορά κυρίως το ένστολο προσωπικό, ιατρούς, προσωπικό των δημόσιων πανεπιστημίων και δικαστικούς για την περίοδο 2017-18. Η κυβέρνηση πέρασε τα ισοδύναμα μέτρα που θα ανακοινωθούν το φθινόπωρο.
Νέο ταμείο για τη δημόσια περιουσία
Το νέο ταμείο δεν είναι ένα νέο ΤΑΙΠΕΔ. Έχει γενικότερους στόχους, με σημαντικότερους τη συγκέντρωση περιουσιακών στοιχείων του Δημοσίου κάτω από μία ενιαία στέγη, τη διαχείρισή τους ως συνόλου με σκοπό την καλύτερη αξιοποίησή τους, τη μείωση ελλειμμάτων, την αύξηση εσόδων από την αποτελεσματικότερη διαχείρισή τους και τη διαμόρφωση ενιαίας μακροπρόθεσμης στρατηγικής για τη δημόσια περιουσία. Το ΤΑΙΠΕΔ θα παραμείνει στο ταμείο ως θυγατρική μόνο για το διάστημα που θα διαρκέσει η εκπλήρωση του σκοπού του, όπως καθορίζεται στο σχέδιο αξιοποίησής του. Τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία του θα μεταφερθούν στο νέο ταμείο για διαχείριση.
Όλα τα έσοδα του νέου ταμείου, πλην των εσόδων του ΤΧΣ και ΤΑΙΠΕΔ, θα διατίθενται κατά 50% σε αναπτυξιακές επενδύσεις, ενώ με την προηγούμενη συμφωνία του τα έσοδα του ΤΑΙΠΕΔ προορίζονταν μόνο για την εξυπηρέτηση του χρέους. Κανένα, δηλαδή, μέρος των εσόδων του δεν έφτανε στην πραγματική οικονομία!
Γ. ΑΓΟΥΡΙΔΗΣ
