Αμετάκλητη πολιτική επιλογή της κυβέρνησης αποτελεί η απομάκρυνση των εργολάβων από τα νοσοκομεία και η προάσπιση των εργασιακών και μισθολογικών δικαιωμάτων των εργαζομένων, αναφέρει η ηγεσία του υπουργείου Υγείας, σχολιάζοντας την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας που αφορά τις Ατομικές Συμβάσεις Μίσθωσης Έργου για την καθαριότητα των νοσοκομείων. Σημειώνει επίσης, ότι η κυβέρνηση θα αναλάβει, εντός του Αυγούστου, νομοθετική πρωτοβουλία, η οποία θα κατοχυρώνει αυτή την πολιτική επιλογή, για λόγους δημοσίου συμφέροντος, εξοικονόμησης πόρων, προστασίας των εργαζομένων και προάσπισης της δημόσιας υγείας.
Αφορμή για την παρέμβαση του υπ. Υγείας αποτέλεσε η απόφαση του Συμβουλίου Επικρατείας να «παγώσει» προσωρινά τους διαγωνισμούς για την πρόσληψη καθαριστριών με ατομικές συμβάσεις εργασίας στα νοσοκομεία και τα εποπτευόμενα από το υπουργείο νομικά πρόσωπα, που πραγματοποιήθηκαν ή έχουν δρομολογηθεί να πραγματοποιηθούν στο πλαίσιο του άρθρου 97 του Νόμου 4368/2016 και τη σχετική εγκύκλιο του υπουργού Υγείας Ανδρέα Ξανθού. Παράλληλα, το ΣτΕ «πάγωσε» προσωρινά και τον διαγωνισμό που αφορούσε την πρόσληψη 30 καθαριστριών στο Γενικό Νοσοκομείο της μεσσηνιακής πρωτεύουσας, το Κέντρο Ψυχικής Υγείας - Ξενώνας - ΚΕΦΙΑΠ Καλαμάτας και το ΔΙΕΚ Βοηθών Νοσηλευτικής.
Στο ΣτΕ έχουν προσφύγει δυο εταιρείες οι οποίες είχαν καταθέσει αιτήσεις ασφαλιστικών μέτρων σε περιφερειακά διοικητικά δικαστήρια, ζητώντας να εισαχθούν οι αιτήσεις τους προς συζήτηση στο ΣτΕ, σύμφωνα με τη διαδικασία της πρότυπης δίκης (Νόμος 3900/2010), καθώς «τίθεται το γενικότερου ενδιαφέροντος ζήτημα της συμφωνίας προς το Σύνταγμα και το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των διατάξεων του άρθρου 97 του Ν. 4368/2016, το οποίο έχει συνέπειες για ευρύτερο κύκλο προσώπων».
Οι συγκεκριμένες εταιρείες, όπως και ακόμη πολλοί επιχειρηματίες του κλάδου βρέθηκαν τους τελευταίους μήνες αντιμέτωποι με την πολιτική βούληση της κυβέρνησης να βάλει οριστικό τέλος στο καθεστώς εκμετάλλευσης εργαζομένων σε τομείς όπως η παροχή υπηρεσιών καθαριότητας, φύλαξης και σίτισης από ιδιωτικά συμφέροντα μέσω συμβάσεων με το Δημόσιο. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία του υπουργείου Εργασίας, σε εταιρείες καθαρισμού έχουν επιβληθεί τα δύο τελευταία χρόνια πρόστιμα ύψους 1,5 εκατ. ευρώ για μαύρη εργασία και μη καταβολή δεδουλευμένων. Συγκεκριμένα, το υπουργείο Εργασίας έχει ζητήσει από τους φορείς του Δημοσίου να επανεξετάσουν όλες τις συμβάσεις με εργολάβους καθαριότητας, καθώς από τα στοιχεία που έχει προκύπτει ότι παρανομεί το 40% των επιχειρήσεων (σε 924 ελέγχους την τελευταία διετία υποβλήθηκαν 182 μηνύσεις και επιβλήθηκαν 294 πρόστιμα συνολικού ύψους 1.585.466 ευρώ). Σύμφωνα με τη νομοθεσία, όταν «η εκάστοτε αναθέτουσα αρχή, δηλαδή το Δημόσιο, τα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου, οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης και οι οργανισμοί του δημοσίου τομέα» διαπιστώνουν παραβάσεις της εργατικής και ασφαλιστικής νομοθεσίας, τότε δύνανται να καταγγείλουν τη σύμβαση με την ανάδοχο εταιρεία καθαρισμού.
Με αυτά τα δεδομένα, βούληση της κυβέρνησης ήταν ο απεγκλωβισμός των εργαζόμενων από το σύστημα εκμετάλλευσης των «εργολάβων» αλλά και η περικοπή περιττών δαπανών, καθώς, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του υπουργείου Υγείας και μόνο, η υπογραφή ατομικών συμβάσεων στα νοσοκομεία επιφέρει ετήσια εξοικονόμηση της τάξης των 90 εκατ. ευρώ.
Εκτός όμως από το υπουργείο Υγείας, στην υπογραφή ατομικών συμβάσεων για τους εργαζόμενους στις υπηρεσίες καθαριότητας και φύλαξης φορέων του προχώρησε προ ημερών και το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών και με την ψήφιση σχετικής διάταξης από τη Βουλή έδειξε την πόρτα της εξόδου στους εργολάβους, εξασφαλίζοντας ότι δεν θα παρουσιαστεί το φαινόμενο εταιρείες να μην πληρώνουν τους εργαζόμενους, όπως δηλαδή συνέβη και με τις καθαρίστριες του ΟΣΥ.
Η εμπλοκή της Βουλής
Στο ίδιο πλαίσιο έχει κινηθεί ώς σήμερα και η Βουλή, όπου έως τώρα 11 καθαρίστριες που εργάζονταν σε εργολάβους έχουν συνάψει ατομική σύμβαση εργασίας, ενώ σύντομα αναμένεται να υπογραφούν άλλες τρεις, καθώς τον Ιούνιο άλλαξε ο Κανονισμός και ψηφίστηκε με ευρύτατη πλειοψηφία το άρθρο 51 όπου ορίζεται ότι: «Για την καθαριότητα των κτηρίων της Βουλής, καθώς και για την παροχή κάθε είδους υπηρεσιών καθαριότητας μπορεί να συνάπτονται κατά παρέκκλιση από κάθε άλλη διάταξη, ατομικές συμβάσεις μίσθωσης εργασίας ορισμένου χρόνου μερικής ή πλήρους απασχόλησης, ή μίσθωσης έργου ή συμβάσεις παροχής ανεξαρτήτων υπηρεσιών με φυσικά πρόσωπα που ανήκουν στα μητρώα ανέργων του ΟΑΕΔ, καθώς και με γυναίκες που έχουν υποστηριχθεί ή υποστηρίζονται από φορείς και υπηρεσίες για γυναίκες - θύματα βίας. Είναι, επίσης, δυνατή η σύναψη συμβάσεων του προηγουμένου εδαφίου με φυσικά πρόσωπα απασχολούμενα σε εταιρείες που παρείχαν υπηρεσίες καθαριότητας στη Βουλή». Η εμπλοκή της Βουλής ξεκίνησε όταν της κοινοποιήθηκε καταγγελία στην Επιθεώρηση Εργασίας (ΣΕΠΕ) εργαζόμενης σε ιδιωτικό συνεργείο καθαριότητας που έχει συνάψει σύμβαση με τη Βουλή, όπου ανέφερε παραβιάσεις της εργατικής νομοθεσίας (πληρώνονταν λιγότερα από όσα υπέγραφαν, δεν έπαιρναν δώρα, είχαν καθυστερήσεις μισθών, μη καταβολή ενσήμων κ.ά.). Ο γενικός γραμματέας της Βουλής Κώστας Αθανασίου ζήτησε από το ΣΕΠΕ να πραγματοποιηθεί έλεγχος σε όλες τις εταιρείες καθαριότητας με τις οποίες υπάρχει σύμβαση, καθώς η Βουλή είχε ξεχωριστή σύμβαση για κάθε κτήριό της. Παράλληλα, αποφασίστηκε κάθε σύμβαση με εργολάβο καθαριότητας που λήγει να μην ανανεώνεται και να προσλαμβάνονται οι εργαζόμενες καθαρίστριες με συμβάσεις ορισμένου χρόνου στη Βουλή και απολαμβάνοντας πλήρη εργασιακά και ασφαλιστικά δικαιώματα. Επισημαίνεται ότι το κόστος των εργολάβων καθαριότητας για τη Βουλή είναι 500.000 ευρώ ετησίως (μειωμένο κατά 113.000 ευρώ μετά την αναθεώρηση των συμβάσεων που έγινε το 2014) και ότι έως το τέλος του 2016 θα έχουν λήξει όλες οι ισχύουσες συμβάσεις με εργολάβους.
Στη σύναψη συμβάσεων εργασίας απευθείας με το υφιστάμενο προσωπικό καθαριότητας που απασχολεί στην έδρα του έχει προχωρήσει από το 2015 και το υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, υποστηρίζοντας από τότε πως «με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνεται διπλό όφελος, καθώς και το κόστος της καθαριότητας μειώνεται, αλλά και οι εργαζόμενες στην καθαριότητα του υπουργείου εξασφαλίζουν καλύτερους όρους εργασίας και αμοιβής».
