Της Έλλης Ζώτου
Εδώ τα 400 εκατομμύρια της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την διαχείριση του προσφυγικού, εκεί τα 700 εκατομμύρια, πού είναι τα εκατομμύρια; Αυτό το παιχνίδι παίζεται εδώ και δύο ημέρες από την Πέμπτη, όταν και δόθηκε η συνέντευξη Τύπου για την ανάλυση των μέτρων διαχείρισης της προσφυγικής κρίσης από την υπηρεσιακή κυβέρνηση. Αφορμή για την πολιτική αυτή σπέκουλα στάθηκε η τοποθέτηση του υπηρεσιακού -τονίζουμε- υπουργού Οικονομικών Ν. Χριστοδουλάκη στη συγκεκριμένη συνέντευξη Τύπου, που, μιλώντας για τα χρήματα που αναμένεται να λάβει η χώρα από ευρωπαϊκά ταμεία, ανέφερε τα ποσά των 400 εκατομμυρίων ευρώ από το Ταμείο Ασύλου και των 330 εκατομμυρίων από το Ταμείο Ευρωπαϊκής Βοήθειας για τους Απόρους. Αναφορά όμως που συνοδεύτηκε και από την εξής φράση: "Δεν είχαν μέχρι στιγμής ξεκινήσει καν να διατίθενται, για διάφορους λόγους, είτε ελλιπούς προετοιμασίας, είτε άλλων καθυστερήσεων".
Βέβαια, ο Ν. Χριστοδουλάκης είπε μια μισή αλήθεια και απέφυγε να συγκεκριμενοποιήσει ποια ήταν η ελλιπής προετοιμασία ή οι άλλες καθυστερήσεις, αφήνοντας άπλετο χώρο για προεκλογική εκμετάλλευση και οπλίζοντας ακόμα και την φαρέτρα του Ποταμιού -που με τις 11 προτάσεις του θυμίζουμε, μιλούσε για "συστηματική φύλαξη των συνόρων, για αποτροπή παράνομης εισόδου" (αλήθεια, με την αποτροπή τι ακριβώς εννοεί, όταν έχουμε βάρκες με γυναικόπαιδα πρόσφυγες;) και επαναλάμβανε είτε μέτρα που ήδη εφαρμόζονταν είτε έμπλεκε και την ιθαγένεια για τα παιδιά δεύτερης γενιάς. Βρήκε, άραγε, όπως υποστήριζε το Ποτάμι, η υπηρεσιακή κυβέρνηση 700 εκατομμύρια σε μια εβδομάδα και το υπουργείο Μεταναστευτικής Πολιτικής δεν μπορούσε να τα βρει σε επτά μήνες; Δηλαδή ουσιαστικά η Ε.Ε. μέσα σε τρεις ημέρες ενέκρινε τέτοια ποσά; Φυσικά και όχι. Υπήρχε όμως όντως καθυστέρηση σε σχέση με αυτούς τους πόρους; Φυσικά και ναι, αλλά ο "δράστης" είναι η κυβέρνηση της Ν.Δ.
Συγκεκριμένα, αυτά περίπου 730 εκατομμύρια αφορούν τους πόρους που θα εκταμιευθούν για το πρόγραμμα δράσεων "2014 - 2020" και φυσικά μιλάμε για χρήματα που θα δίνονται σταδιακά, σε δόσεις. Αυτού του τύπου η χρηματοδότηση άλλωστε δεν αφορά αποκλειστικά την Ελλάδα αλλά και άλλα κράτη - μέλη που έχουν καταθέσει την πρόταση προγράμματός τους και μέχρι στιγμής δεν έχουν εκταμιευθεί τα ποσά. Οι προτάσεις λοιπόν για το πρόγραμμα δράσεων κάθε χώρας έπρεπε να έχουν κατατεθεί μέχρι τον Οκτώβριο του 2014! Θυμίζουμε ότι τον Οκτώβριο του 2014 δεν είχαν καν προκηρυχθεί εκλογές και αρμόδιος υπουργός για να καταθέσει το αίτημα ήταν τότε ο Βασίλης Κικίλιας. Το αίτημα, ωστόσο, δεν κατατέθηκε ποτέ από την κυβέρνηση Ν.Δ. - ΠΑΣΟΚ.
Τελικά, η πρώην αναπληρώτρια υπουργός Μεταναστευτικής Πολιτικής, Τ. Χριστοδουλοπούλου πήρε νέα προθεσμία από την Ε.Ε. και κατέθεσε το αίτημα τον περασμένο Μάιο και έπειτα από δύο μήνες, στις 31 Ιουλίου, εγκρίθηκαν από την Κομισιόν τα συγκεκριμένα κονδύλια. Ταυτόχρονα, η Τ. Χριστοδουλοπούλου έκανε αιτήματα και για έκτακτη χρηματοδότηση για ενίσχυση των δομών υποδοχής και καταγραφής, καθώς έβλεπαν από το Πάσχα το προσφυγικό κύμα να εντείνεται και τη χώρα μας να μην έχει φτάσει ούτε καν τη δέσμευση -πάλι των προηγούμενων κυβερνήσεων έναντι της Ε.Ε.- για 2.500 θέσεις υποδοχής. Η μόνη πραγματική σπουδή των κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ - Ν.Δ., όπως θυμόμαστε όλοι, ήταν η κατασκευή του φράχτη του Έβρου, τα κέντρα κράτησης σε Παρανέστι, Αμυγδαλέζα και η μετατροπή του στρατοπέδου της Κορίνθου και της σχολής αστυφυλάκων στην Κομοτηνή σε κέντρα κράτησης μεταναστών.
Δ. Αβραμόπουλος: Υπάρχει και έκτακτη χρηματοδότηση
Ενδιαφέρον είναι και ότι κατά την επίσκεψή του και τη συνέντευξη Τύπου που έδωσε την Παρασκευή ο Ευρωπαίος επίτροπος Μετανάστευσης Δ. Αβραμόπουλος μαζί με τον αντιπρόεδρο της Κομισιόν Φρ. Τίμερμανς, αποκάλυψε πόσα από τα χρήματα του Ταμείου αυτού μπορούν να είναι διαθέσιμα άμεσα. Συγκεκριμένα, τονίζοντας την ανάγκη να ολοκληρωθεί ο ορισμός της αρμόδιας διαχειριστικής αρχής, ώστε να αρχίσει άμεσα η εκταμίευση των ποσών, ανέλυσε ότι υπάρχουν εγκεκριμένα από την Ε.Ε. 442 εκατ. ευρώ για τα επόμενα χρόνια, εκ των οποίων 33 εκατομμύρια ευρώ θα μπορέσει να λάβει άμεσα η χώρα, "ως μια πρώτη δόση" όπως είπε. Παράλληλα, εξέφρασε την ικανοποίησή του για τη κατάθεση αίτησης από την Ελλάδα για έκτακτη χρηματοδότηση και τόνισε πως η χώρα θα μπορούσε να επωφεληθεί και από την ενεργοποίηση μηχανισμού πολιτικής προστασίας.
Κατά τα άλλα, ο Ευρωπαίος επίτροπος επισήμανε πως "πρέπει να υπάρχει συνεργασία σε όλα τα θεσμικά επίπεδα". "Άμεσα πρέπει να λειτουργήσει το 'hot spot' όπου θα γίνεται ο διαχωρισμός προσφύγων και μεταναστών", με τους δεύτερους να πρέπει να φύγουν, συνέχισε, εξηγώντας πως το "hot spot" θα λειτουργήσει τελικά στον Πειραιά, όμως, για να γίνει αυτό πρέπει στα σημεία εισόδου να λειτουργήσει χώρος υποδοχής. Ζήτησε επίσης να γίνουν τα απαραίτητα διοικητικά απαιτούμενα για εκταμίευση και οι προπαρασκευαστικές ενέργειες για τη μετεγκατάσταση προσφύγων στα κράτη - μέλη της Ε.Ε., γεγονός που αφορά το σύνολο της ΕΕ, θέτοντας παράλληλα ως προϋπόθεση του προγράμματος μετεγκατάστασης τη "συστηματική καταγραφή των μεταναστών".
Επιπλέον, δήλωσε ευτυχής γιατί πολλά από τα μέτρα που ανακοινώθηκαν από την υπηρεσιακή κυβέρνηση είναι στη φάση της υλοποίησης, ωστόσο τόνισε πως ξεπεράστηκε η δυνατότητα διαχείρισης από το κύμα της προσφυγιάς.
Τhe Migrant Files: Είναι πολλά τα λεφτά για την Ευρώπη - φρούριο
Και μια και μιλάμε για χρήματα, ας ρίξουμε μια ματιά στην έρευνα δημοσιογραφίας δεδομένων μιας ευρωπαϊκής ομάδας 15 δημοσιογράφων, στατιστικολόγων και προγραμματιστών (ανάμεσά τους και η ομάδα του rbdata.gr) με το όνομα The Migrants' Files, που ξεκίνησε τον Αύγουστο του 2013 και κατέγραψε το ευρωπαϊκό "κόστος" της μετανάστευσης - προσφυγιάς σε σχέση με κάθε δυνατή παράμετρο, από τους θανάτους των μεταναστών μέχρι τη χρήση μηχανημάτων τελευταίας τεχνολογίας, φραχτών και άλλων μέτρων καταστολής.
Σύμφωνα με την έρευνα, που δημοσιεύτηκε τον περασμένο Ιούνιο, από το 2000 μέχρι σήμερα υπολογίζεται "πως 15,7 δισεκατομμύρια ευρώ έχουν πληρωθεί σε διακινητές για το πέρασμα των συνόρων. 1,6 δισεκατομμύρια ευρώ έχουν χρηματοδοτήσει ευρωπαϊκά προγράμματα έρευνας και ανάπτυξης τεχνολογιών επιτήρησης συνόρων. 11,3 δισεκατομμύρια ευρώ έχουν δοθεί για απελάσεις μεταναστών", ενώ "περισσότεροι από 30.000 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους στην προσπάθειά τους να περάσουν τα τείχη της Ευρώπης - φρούριο".
Όπως μας θυμίζει η έρευνα, σύμφωνα με την απόφαση που είχε υπογράψει ο τότε υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη Ε. Όθωνας, τον Νοέμβριο του 2011, ο φράχτης του Έβρου θα κόστιζε στο ελληνικό κράτος 3.161.586,14 ευρώ. Χρήματα που πάρθηκαν εν μέσω κρίσεως από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, καθώς η Ε.Ε. αρνήθηκε να τον χρηματοδοτήσει κρίνοντάς τον ως "μη αποτελεσματικό μέτρο". Σήμερα ένα μέρος του φράχτη έχει καταστραφεί από τις πλημμύρες του χειμώνα.
Κατά την ίδια έρευνα, η "συντήρηση των ισπανικών τειχών της Θέουτα και της Μελίγια κοστίζει περίπου 10 εκατομμύρια ευρώ τον χρόνο από το 2005 και μετά. Στη Θέουτα οι εργασίες κατασκευής έφτασαν τα 25 εκατομμύρια ευρώ μεταξύ του 2005 και του 2013, ενώ στη Μελίγια άγγιξαν τα 47 εκατομμύρια".
