Ποιος ακούει την «κραυγή» των έξι εκατομμυρίων νέων ανθρώπων στην Ευρώπη, που δεν έχουν ούτε εκπαίδευση ούτε δουλειά; Υποτίθεται ότι την άκουσε η κυρία που χρησιμοποίησε και την παραπάνω διατύπωση, η υπουργός Εργασίας της Γερμανίας, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία μαζί με τον Γάλλο ομόλογό της, Μισέλ Σαπέν, και τους υπουργούς Οικονομικών των δύο χωρών, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε και Πιερ Μοσκοβισί, παρουσίασαν χθες στο Παρίσι τη γαλλογερμανική πρωτοβουλία για την καταπολέμηση της ανεργίας των νέων. Γκεστ σταρ και ο υπουργός Εργασίας της Ιταλίας, Ενρίκο Τζοβάνι, που τόνισε ότι «πρέπει να σώσουμε μια ολόκληρη γενιά νέων ανθρώπων που φοβούνται. Έχουμε τη μορφωμένη γενιά και τους βάζουμε στον πάγο. Αυτό δεν είναι αποδεκτό».
Η πρωτοβουλία, η οποία στην αρχή ονομάστηκε «new deal» -για να παραπέμπει στην πολιτική του Ρούζβελτ στις ΗΠΑ μετά τη Μεγάλη Ύφεση-, μετονομάστηκε με συνοπτικές διαδικασίες σε «αναπτυξιακή πρωτοβουλία», καθώς δεν πρόκειται για προσπάθεια αναδιανομής από πάνω προς τα κάτω, αλλά για σχεδιασμό επενδύσεων για την ανάπτυξη.
Ο σχεδιασμός αυτός στηρίζεται σε τρεις πυλώνες: σε δάνεια με ευνοϊκούς όρους προς τις επιχειρήσεις υπό την προϋπόθεση να προσλαμβάνουν νέους, σε προγράμματα κατάρτισης και στην ενίσχυση της διασυνοριακής κινητικότητας των νέων μαθητευόμενων και εργαζομένων.
Προτάσεις για συγκεκριμένα βήματα, πάντως, δεν διατυπώθηκαν στο Παρίσι. Όλοι εξέφρασαν την αγωνία τους για τους νέους και τις καλές προθέσεις τους να κάνουν κάτι γι' αυτούς - και πέραν τούτου ουδέν. Περισσότερα αναμένονται από τη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε. τον Ιούνιο κι από μια έκτακτη σύνοδο των υπουργών Εργασίας τον Ιούλιο.
Ο Σόιμπλε και η... επανάσταση
Σύμφωνα με τον Σόιμπλε, το ζητούμενο είναι αφενός να διατηρηθεί το κοινωνικό μοντέλο της Ευρώπης -«αν εισάγονταν τα αμερικανικά κοινωνικά στάνταρντ στην Ευρώπη, θα είχαμε επανάσταση, όχι αύριο, αλλά την ίδια ακριβώς ημέρα», είπε χθες στο Παρίσι-, αφετέρου να αυξηθεί η ανταγωνιστικότητα σε όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μάλιστα, ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών επανέλαβε την ιδέα του, εν ανάγκη να στηρίξει σε διμερές επίπεδο η Γερμανία κλυδωνιζόμενες χώρες, όπως η Ελλάδα, η Ισπανία και η Πορτογαλία, ώστε να διευκολυνθεί η πρόσβαση των μικρομεσαίων επιχειρήσεών τους σε φθηνά δάνεια, υπό την προϋπόθεση ότι θα δημιουργούν θέσεις εργασίας. Οι επιχειρήσεις αυτές αναγκάζονται σήμερα να πληρώνουν «εξαιρετικά υψηλούς τόκους», σύμφωνα με τη Φον ντερ Λάιεν, όταν χρειάζονται κεφάλαια για τις επενδύσεις τους και πρέπει να βοηθηθούν. Κυρίως μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, που θα πρέπει να επέμβει και να δώσει συμφέρουσες πιστώσεις.
Να σημειωθεί ότι ο διοικητής της ΕΤΕπ, Βέρνερ Χόιερ, ανήγγειλε προχθές ότι η τράπεζα μπορεί να διαθέσει φέτος και την επόμενη διετία περί τα 70 δισεκατομμύρια ευρώ για την αντιμετώπιση της ανεργίας των νέων. Εγγύηση για τα χρήματα αυτά είναι η «προίκα» των 6 δισεκατομμυρίων που προβλέπονται για τους νέους στην Ε.Ε. για την επταετία έως το 2020. Μια άλλη ιδέα είναι η εκταμίευση για τους νέους 16 δισεκατομμυρίων ευρώ από τα διαρθρωτικά ταμεία.
Πόσα χρήματα και πώς θα διατεθούν θα το αποφασίσουν τελικά οι υπουργοί Εργασίας των 27 και οι πρόεδροι των εθνικών ΟΑΕΔ, που έχουν κληθεί στις 3 Ιουλίου στο Βερολίνο. Την πρόσκληση τη διατύπωσαν με κοινό τους άρθρο στην εφημερίδα Sueddeutsche οι Σόιμπλε, Μοσκοβισί, Φον ντερ Λάιεν και Σαπέν: «Υπάρχει ο κίνδυνος μια ολόκληρη γενιά, που νιώθει εγκαταλελειμμένη, να γυρίσει την πλάτη της στην Ευρώπη και να παρασυρθεί από τις σειρήνες των λαϊκιστών και των εξτρεμιστών», έγραψαν.
Σύμφωνα, δε, με την οικοδέσποινα στο Βερολίνο, την καγκελάριο Μέρκελ, «είναι πολύ σημαντικό να δράσουμε συντονισμένα, για να μη φτάσουμε στο τέλος του χρόνου και έχουμε τα χρήματα και πούμε τώρα ας δει ο καθένας τι μπορεί να κάνει».
«Ελάτε σε μας για μαθητεία»
Στη συνάντηση του Παρισιού η Φον ντερ Λάιεν επισήμανε ότι μια λύση για να αμβλυνθεί κάπως το πρόβλημα της ανεργίας των νέων είναι η κινητικότητά τους. «Αυτή τη στιγμή έχουμε 33.000 κενές θέσεις μαθητείας στη Γερμανία», είπε και κάλεσε όσους πιστούς να προσέλθουν. Καθώς δε υπάρχει το εμπόδιο της γλώσσας, ανακοίνωσε ότι η γερμανική κυβέρνηση προτίθεται να διαθέσει 140 εκατομμύρια ευρώ για μαθήματα γερμανικών.
Για τη γερμανική αντιπολίτευση, πάντως, οι κινήσεις των Φον ντερ Λάιεν και Σόιμπλε δεν είναι παρά «επικοινωνιακός ακτιβισμός». Επί της ουσίας, η γερμανική κυβέρνηση δεν κάνει τίποτε για την ανεργία των νέων στην Ευρώπη, αντίθετα με την πολιτική της επιβαρύνει την κατάσταση, δήλωσε ο «σκιώδης» υπουργός Εργασίας των Σοσιαλδημοκρατών και πρόεδρος του συνδικάτου των οικοδομών (IG BAU), Κλάους Βίζενχιγκελ, ενώ η ειδική για θέματα αγοράς εργασίας των Πράσινων, Μπριγκίτε Πότμερ, μίλησε για την «πολιτική παρακωλύσεων και δίχως κατεύθυνση που ακολουθεί η κυβέρνηση Μέρκελ».
Υπενθυμίζεται ότι σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat, περίπου έξι εκατομμύρια νέοι κάτω των 25 χρόνων είναι χωρίς δουλειά. Την υψηλότερη ανεργία, με ποσοστό 64%, έχει η Ελλάδα. Στην Ισπανία ένας στους δύο νέους είναι χωρίς δουλειά και σε δώδεκα από τα 27 κράτη-μέλη της Ε.Ε. η ανεργία των νέων βρίσκεται πάνω από 25%.
