Του Τομ Χέιντεν / The Nation
Οι Βρετανοί έκαναν "τεράστιο λάθος" που απείλησαν να αποσπάσουν διά της βίας τον Τζουλιάν Ασάνζ από την πρεσβεία του Ισημερινού στο Λονδίνο λίγο μετά τη χορήγηση ασύλου στον ιδρυτή των WikiLeaks, λέει ο δικηγόρος Μάικλ Ράτνερ που έχει ειδικότητα στις υποθέσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. "Ξεπέρασαν τα όρια, φέρθηκαν ως τραμπούκοι και έκαναν τη διαφωνία να μοιάζει σαν σύγκρουση μιας υπερδύναμης εναντίον μιας μικρότερης χώρας" είπε ο Ράτνερ, πρόεδρος του Κέντρου για τα Συνταγματικά Δικαιώματα σε συνέντευξη που έδωσε στο "The Nation". Ο Ράτνερ είναι σύμβουλος στη νομική ομάδα του Ασάνζ και πρόσφατα βρέθηκε στον Ισημερινό για να συζητήσει την υπόθεση.
Η διπλωματική αντιπαράθεση θα πρέπει να διευθετηθεί μέσω διαπραγματεύσεων ή από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, δήλωσε ο Ratner. «Απ' ό,τι θυμάμαι, κανένα κράτος δεν έχει εισβάλει ποτέ σε πρεσβεία άλλης χώρας για να συλλάβει κάποιον στον οποίο έχει χορηγηθεί άσυλο», είπε, προσθέτοντας ότι δεν υπάρχει καμία λογική στην παράδοση ενός ατόμου σε μια χώρα που επιδιώκει να του προσάψει κατηγορίες για πολιτικούς λόγους. Απ' όταν ο Ασάνζ πέρασε την πύλη της πρεσβείας του Ισημερινού επτά εβδομάδες πριν, οι διπλωμάτες από τον Ισημερινό είχαν ζητήσει διαβεβαιώσεις μέσω ιδιωτικών διαβουλεύσεων με τους Βρετανούς και τους Σουηδούς πως ο Ασάνζ θα προστατευτεί από το να εκδοθεί στις ΗΠΑ όπου θα μπορούσε να κατηγορηθεί με βάση τον "Νόμο περί Κατασκοπείας". Τέτοιες εγγυήσεις δεν δόθηκαν, σύμφωνα με τον υπουργό Εξωτερικών του Ισημερινού, Ρικάρντο Πατίνιο, o οποίος είπε πως οι Βρετανοί διατύπωσαν μια "ρητή απειλή" ότι θα "επιτεθούν στην πρεσβεία μας" για να πάρουν τον Ασσάνζ. "Δεν είμαστε βρετανική αποικία", πρόσθεσε ο Πατίνιο.
Ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών, Γουίλιαμ Χέιγκ, είπε χθες πως η κυβέρνησή του δεν θα επιτρέψει την ελεύθερη μεταφορά του Ασάνζ προετοιμάζοντας το σκηνικό για κάτι που μπορεί να καταλήξει σε μια παρατεταμένη αναμέτρηση.
Οι ΗΠΑ έχουν σιωπήσει αναφορικά με το κατά πόσο σχεδιάζουν να κατηγορήσουν τον Ασάνζ και τελικά να ζητήσουν την έκδοσή του. Σημαντικοί νομοθέτες όπως η γερουσιαστής Ντάιαν Φέινσταϊν, επικεφαλής της Επιτροπής Πληροφοριών της Γερουσίας, έχουν ζητήσει την έκδοση επίσημου κατηγορητηρίου για τον Ασάνζ τις τελευταίες εβδομάδες. Όμως ο Λευκός Οίκος, όντας αντιμέτωπος με ισχυρές ενστάσεις από τους υπέρμαχους των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των πολιτικών ελευθεριών, ίσως να προτιμήσει να αποφύγει την άμεση αντιπαράθεση αφήνοντας τον Ασάνζ να εμπλακεί σε συγκρούσεις με τη Βρετανία και τη Σουηδία σχετικά με ενοχλητικές κατηγορίες για σεξουαλικά παραπτώματα που αντιμετωπίζει στη σκανδιναβική χώρα.
Οποιαδήποτε πολιτική απομόνωσης του Ασάνζ μπορεί να έχει αποτύχει τώρα που η σύγκρουση μετατρέπεται σε αντιπαράθεση ανάμεσα στον Ισημερινό -και μια χειραφετημένη Λατινική Αμερική- με τη Βρετανία και τις ΗΠΑ από την άλλη. Ο πρόεδρος του Ισημερινού, Ραφαέλ Κορέα, αντιπροσωπεύει το κύμα των νέων πατριωτών ηγετών στην αμερικανική ήπειρο οι οποίοι προκαλούν την παραδοσιακή αμερικανική ηγεμονία στην οικονομία, σε ζητήματα ασφάλειας και σε ζητήματα λήψης αποφάσεων στην περιοχή. Ο Κορέα έγινε μέλος της πρωτοβουλίας για μια "Μπολιβαρική Εναλλακτική για την Αμερική" που έχει ιδρυθεί από τη Βενεζουέλα τοΝ Ιούνιο του 2009 και έκλεισε την αμερικανική στρατιωτική βάση στον Ισημερινό τον Σεπτέμβρη του 2009. Η κυβέρνηση του επέβαλε πρόστιμο 8,6 δισ. δολ. στην πετρελαϊκή εταιρεία Chevron για την καταστροφή του δάσους του Αμαζονίου, σε μία υπόθεση την οποία ο Κορέα αποκάλεσε "τη σημαντικότερη στην ιστορία της χώρας". Ο ίδιος επιβίωσε ενός πραξικοπήματος το 2010.
Είναι πολύ απίθανο ο Κορέα να αποφάσισε να χορηγήσει άσυλο χωρίς να συμβουλεύτηκε άλλες κυβερνήσεις της Λατινικής Αμερικής. Μια ενοχλημένη αντίδραση από τους Βρετανούς που κουβαλάει την ηχώ του αποικιοκρατικού παρελθόντος είναι πολύ πιθανόν να ενοποιήσει τη Λατινική Αμερική, καθιστώντας τον Ασάνζ μία ακόμη ενόχληση στις σχέσεις με τις ΗΠΑ.
Νωρίτερα φέτος, πολλοί ηγέτες της Κεντρικής και Λατινικής Αμερικής επέπληξαν την κυβέρνηση Ομπάμα για τις πολιτικές που εφαρμόζει στον πόλεμο κατά των ναρκωτικών και δεσμεύτηκαν πως δεν θα συμμετέχουν σε άλλη συνάντηση της Οργάνωσης Αμερικανικών Κρατών που θα αποκλείει την Κούβα. Λίγο αργότερα, ο πρόεδρος Ομπάμα ενέργησε απομακρύνοντας τον επικεφαλής σε ζητήματα πολιτικής στη Λατινική Αμερική, Νταν Ρεστρέπο, σύμφωνα με πηγές από το περιβάλλον του. Τώρα η υπόθεση Ασάνζ απειλεί να προκαλέσει περισσότερη ένταση ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Λατινική Αμερική.
(Mετάφραση: Aναστασία Γιάμαλη)