Live τώρα    
31°C Αθήνα
ΑΘΗΝΑ
Αίθριος καιρός
31 °C
28.8°C32.3°C
1 BF 35%
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Αίθριος καιρός
30 °C
27.3°C31.5°C
2 BF 44%
ΠΑΤΡΑ
Αίθριος καιρός
30 °C
26.6°C29.9°C
1 BF 44%
ΗΡΑΚΛΕΙΟ
Αίθριος καιρός
28 °C
27.8°C29.1°C
3 BF 54%
ΛΑΡΙΣΑ
Αίθριος καιρός
29 °C
28.4°C28.9°C
0 BF 34%
Γιώργος Λαζόγκας / Ο οικουμενικός φύλακας του Αλεκτου και της Σιωπής
  • Μείωση μεγέθους γραμματοσειράς
  • Αύξηση μεγέθους γραμματοσειράς
Εκτύπωση

Γιώργος Λαζόγκας / Ο οικουμενικός φύλακας του Αλεκτου και της Σιωπής

ΛΑΖΟΓΚΑΣ

Ο Γιώργος Λαζόγκας, ο ευγενής εκπρόσωπος των εικαστικών τεχνών, έφυγε χθες από κοντά μας στα 77 του χρόνια, όχι αναπάντεχα, πάντως ξαφνικά, συμπληρώνοντας τον κύκλο των ποιητών που μας συντρόφευαν.

Υπήρξε ένας δεινός μαχητής στη ζωή και στην τέχνη. Κατάφερε να παραμείνει ενεργός, παρά τα σοβαρά προβλήματα της υγείας του, μέχρι την τελευταία του έκθεση στο μεγαλύτερο αρχαιολογικό μουσείο της χώρας, η οποία παρουσιάζεται ακόμα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο επί της οδού Πατησίων με τον ενδεικτικό τίτλο «Το χτες είναι τώρα. Γιώργος Λαζόγκας. Μύθοι και Αρχαιότητα». Μια έκθεση που προβάλλει τη διαρκή «συνομιλία του με την αρχαιότητα όχι μόνο την ελληνική που τα σύμβολά της είναι ιδιαίτερα οικουμενικά», όπως έγραφε, «αλλά μια συνομιλία με το χτες και το σήμερα των πολιτισμών της μικρής, μεγάλης θάλασσας της Μεσογείου». Που γι’ αυτόν δεν ήταν απλώς ένα σημείο στον χάρτη, αλλά πολύ περισσότερο ένα σημείο «συνύπαρξης ιδεών, συναισθημάτων, πολιτισμών, τρόπων ζωής».

Μια έκθεση που διανοίγει εν μέσω πολέμων στην ευρωπαϊκή ήπειρο νέους δρόμους στο διάβασμα του παρελθόντος, πέραν των εθνοκεντρικών, ιδεοληπτικών αναγνώσεών του. Δείχνει τον τρόπο με τον οποίο τα αρχαιολογικά μουσεία θα έπρεπε να αντιμετωπίζουν τα εκθέματά τους ως έναν ατέρμονα διάλογο με τη σύγχρονη τέχνη.

Γεννημένος στη Λάρισα το 1945, με σπουδές στην Ελλάδα και στο Παρίσι, βρήκε στη ζωγραφική την έκφρασή του και σ’ αυτή συνάντησε την εποχή του. Ο ζωγράφος που αγαπήθηκε πολύ από τους μαθητές του δίδαξε αρχικά στην Αρχιτεκτονική Σχολή του ΑΠΘ και στη συνέχεια στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών. Τα έργα του έχουν παρουσιαστεί σε εκθέσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, ενώ απέσπασε και αρκετά βραβεία. Το 2008 δημιούργησε μια μόνιμη εικαστική εγκατάσταση για τον σταθμό Ελαιώνας του μετρό της Αθήνας.

Ο ριζοσπαστικός καλλιτέχνης του παλίμψηστου του χρόνου

Ο Γιώργος Λαζόγκας υπήρξε ένας ριζοσπαστικός ζωγράφος.  Όχι με την τετριμμένη, αλλά με την ουσιαστική έννοια του όρου.  Ένας δημιουργός που πύκνωσε στο έργο του τη γνώση που αποκόμισε από τις σπουδές του στην Αρχιτεκτονική του ΑΠΘ και στη ζωγραφική στην Ecole Nationale Superieure des Arts Decoratifs, στο Παρίσι. Τόλμησε να ακολουθήσει την «περιπέτεια της γραμμής» από τις λευκές ληκύθους στο σήμερα. Να απελευθερωθεί από την πιστή, προοπτική μίμηση της Αναγέννησης και να δέσει τη γραμμική αφαιρετικότητά τους με την αφαιρετική, συνειρμική τέχνη του 20ού αιώνα. Να αναδείξει το ίχνος της παρουσίας ζώων μεταμορφωμένων σε μυθικά πλάσματα, όπως ο Πήγασος, ο Δούρειος  Ίππος και ο Βουκεφάλας, αλλά και τα ίχνη των αιγυπτιακών ή ελληνικών θεοτήτων μέσα από αλλεπάλληλα στρώματα σχεδίασης, κάλυψης ή διαγραφής τους ως παλίμψηστο του χρόνου. Να δείξει από τη δεκαετία του 1980 πάνω σε σεντόνια, σινδόνες το αποτύπωμα από τις Νίκες με τα κομμένα φτερά ως θρησκευτικό και γήινο σύμβολο της ερωτικής συνεύρεσης που υπονοεί και τον θάνατο.

Το θραύσμα ως όλον και η τυφλή ζωγραφική

Συνέθεσε πάνω σε χαρτί Α4 τα θραύσματα των αρχαίων αγγείων σύμφωνα με τα προτάγματα του μοντέρνου στο όλον της κερματισμένης μας ύπαρξης. Με τη λογική του τυχαίου, της χελώνας που διασχίζει από το αρχαίο νεκροταφείο του Κεραμεικού την οδό Πειραιώς για να «βρεθεί στη ζωή» της πόλης. Να ανασυγκροτήσει σε νέες, απρόβλεπτες διασυνδέσεις τα κομμάτια της ζωής της. Εξαφάνισε μέσα στην τυφλή, ασύνειδη ζωγραφική του «καθώς άδειαζε όλο το μελάνι για να σύρει το στιλό πάνω στο καρμπόν και την τελευταία πιθανότητα να βλέπει τις γραμμές» και να οδηγηθεί σε ένα σύμπαν μεταφυσικό. Εκείνο που πρωτογνώρισε στις αίθουσες του Μουσείου του Καΐρου. «Στις σκοτεινές και αποκαλυπτικές, στις προσωπικές αναζητήσεις και στις πολλαπλές περιηγήσεις», όπου «γεννήθηκαν εικόνες, σχήματα γραφής και λόγου», θέλησε «να αποδώσει ζωγραφικά ό,τι βίωνε και να διαφυλάξει το Κρυπτόν, το  Άλεκτο, τη Σιωπή».

Η ολοκλήρωση του κύκλου δημιουργίας του

Ο Γιώργος Λαζόγκας πέτυχε με τη στήριξη της συντρόφου του  Άννας Μιχαλιτσιάνου να ολοκληρώσει τον κύκλο της δημιουργίας του και να μεταδώσει την «έννοια της συνέχειας ως σύγχρονος καλλιτέχνης». Να δείξει, παρά την επιδείνωση της υγείας του, μακριά από τις σύγχρονες σειρήνες των άπνοων κακέκτυπων των δεκαετιών του 1960 και του 1970, το έργο του ως πρόκληση «στις νοητικές και αισθητικές λειτουργίες που πρέπει να αφουγκραστείς», όπως έλεγε, «αλλιώς θα σε προδώσει».

Αποχαιρετισμός την Παρασκευή από το Α΄ Νεκροταφείο 

Η εικαστική κοινότητα, η αγαπημένη του σύντροφος  Άννα, ο γιος του Ευθύμης, οι μαθητές του θα τον αποχαιρετήσουν την Παρασκευή στις 11 το πρωί από το Α΄ Νεκροταφείο, όπου θα τελεστεί η κηδεία του.

Ο κόσμος των τεχνών και της πολιτικής εξέφρασε τη θλίψη του για τον θάνατο του σπουδαίου ζωγράφου. Αποχαιρετώντας τον «σπουδαίο ζωγράφο», η Σία Αναγνωστοπούλου, τομεάρχης Πολιτισμού του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ, υπογραμμίζει: «“Τι άλλο είμαστε εμείς εκτός από θραύσματα”, “παλίμψηστα του χρόνου;”. Δικά σου λόγια, δικές σου έννοιες, Γιώργο Λαζόγκα.  Έτσι σε αποχαιρετούμε». Τα συλλυπητήριά τους εξέφρασαν η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη και ο υφυπουργός Πολιτισμού Νικόλας Γιατρομανωλάκης.

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΓΝΩΜΕΣ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

EDITORIAL

ΑΝΑΛΥΣΗ

SOCIAL