Την πεπατημένη των νομοσχεδίων Φρανκεστάιν ακολουθεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη καθώς εισάγει σήμερα (13.5.26) στην Ολομέλεια ένα σχέδιο νόμου του υπουργείου Οικονομίας και Οικονομικών με ετερόκλητες φορολογικές, ασφαλιστικές, διοικητικές, αμυντικές και ναυτιλιακές διατάξεις. Με πρόφαση την (υποχρεωτική) ενσωμάτωση ευρωπαϊκών οδηγιών (εν προκειμένω της «DAC8»), προωθεί άσχετες ρυθμίσεις, χωρίς επαρκή διαβούλευση και κοινοβουλευτικό έλεγχο, μερικές εκ των οποίων κινούνται σε επικίνδυνες κατευθύνσεις.
Συγκεκριμένα, τα πυρά της προοδευτικής αντιπολίτευσης συγκεντρώνουν οι παρεμβάσεις που προωθούνται για την ΕΥΔΑΠ και την ΕΥΑΘ. Αν ξεπεράσουμε το αξιοπερίεργο, ότι δηλαδή εισάγονται κρίσιμες ρυθμίσεις για εταιρείες κοινής ωφέλειας μέσα σε ένα… φορολογικό πολυνομοσχέδιο, τα σοβαρά ερωτήματα αφορούν στη διαχείριση των αποθεματικών και τη μελλοντική κατεύθυνση των εταιρειών ύδρευσης.
Σε αναλυτική ανακοίνωσή τους, τα τμήματα Περιβάλλοντος-Ενέργειας και Υποδομών-Μεταφορών του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ κάνουν λόγο για «ενιαίο σχέδιο σταδιακής ιδιωτικοποίησης του νερού με τον λογαριασμό να πηγαίνει στους πολίτες». Τονίζουν ότι η κυβέρνηση νομοθετεί τη δυνατότητα κεφαλαιοποίησης των αφορολόγητων αποθεματικών της ΕΥΔΑΠ με προνομιακή φορολόγηση μόλις 5%, ενώ ανοίγει τον δρόμο για αναδιανομή συσσωρευμένης δημόσιας αξίας προς τους μετόχους της εταιρείας. Την ίδια ώρα, ιδιωτικοί όμιλοι με άμεσο επιχειρηματικό ενδιαφέρον στα μεγάλα έργα υποδομών νερού, όπως η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ενισχύουν τη μετοχική τους παρουσία στην ΕΥΔΑΠ. Η σύμπτωση αυτή δεν είναι τυχαία.
«Το ειδικό αποθεματικό της ΕΥΔΑΠ, ύψους 352 εκατ. ευρώ, δεν αποτελεί ιδιωτικό επιχειρηματικό κεφάλαιο προς αξιοποίηση από τους μετόχους. Τα αποθεματικά αυτά οφείλουν να τα κατευθύνουν στην ενίσχυση και συντήρηση των υποδομών, που στερείται η Αττική, στην αντιμετώπιση της λειψυδρίας, στη μείωση των απωλειών του δικτύου, στη στήριξη του ανθρώπινου δυναμικού και στη διατήρηση προσιτών τιμολογίων για την κοινωνία», ξεκαθαρίζει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.
Αντί γι’ αυτό, η κυβέρνηση Μητσοτάκη δημιουργεί έναν μηχανισμό μέσω του οποίου ιδιώτες μέτοχοι θα μπορούν να αυξήσουν τη συμμετοχή και την επιρροή τους αξιοποιώντας αποθεματικά δημόσιου χαρακτήρα και στέλνοντας στους πολίτες τον λογαριασμό.
Καμία μέριμνα για τους «ενοικιαζόμενους», παράκαμψη του ΑΣΕΠ για προσλήψεις «ημετέρων»
Παράλληλα, πέρα από τον κίνδυνο περαιτέρω εμπορευματοποίησης ενός δημόσιου κοινωνικού αγαθού, στο σχέδιο νόμου δεν υπάρχει ειδική μέριμνα και αυξημένη μοριοδότηση της προϋπηρεσίας των εργολαβικών εργαζομένων (που εργάζονται υπό το απαράδεκτο καθεστώς «ενοικίασης» εργασίας). Ενώ επιχειρείται η πλήρης μετατροπή της ΕΥΔΑΠ σε εταιρεία λειτουργίας ιδιωτικοοικονομικού τύπου, στα πρότυπα της ΔΕΗ, με γενικούς διευθυντές και διευθυντές «από την αγορά», εκτός πλαισίου δημόσιου ελέγχου και λογοδοσίας.
Τέλος, περιορίζεται ουσιαστικά ο ρόλος του ΑΣΕΠ και ανοίγει ο δρόμος για προσλήψεις μέσω προσωπικών συνεντεύξεων και κομματικών επιλογών, επαναφέροντας πρακτικές πελατειακού κράτους σε μια επιχείρηση στρατηγικής σημασίας για τη χώρα μας.
Παρακάμπτεται το ΑΣΕΠ και για την ΕΑΒ
Εξόχως προβληματικές κρίνονται από την πλευρά του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και οι προτεινόμενες ρυθμίσεις για την Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία κινούνται (ΕΑΒ).
Τα πιο «γκρίζα» σημεία, σχετίζονται με:
- την απουσία προσλήψεων μέσω ΑΣΕΠ,
- τα ερωτήματα που προκύπτουν για τον «δανεισμό» προσωπικού και την εμπλοκή στρατιωτικών σε θυγατρικές,
- τις ειδικές εξαιρέσεις από βασικούς κανόνες του ασφαλιστικού συστήματος,
- τα ζητήματα (αντι)συνταγματικότητας και άνισης μεταχείρισης που θέτει το Ελεγκτικό Συνέδριο.
Η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι οι διατάξεις για την ΕΑΒ λύνουν τα (πράγματι, υπαρκτά) προβλήματα στελέχωσης. Ωστόσο, δεν παρουσιάζει ολοκληρωμένο σχέδιο ανασυγκρότησης της ΕΑΒ, με μόνιμο προσωπικό, αξιοκρατικές προσλήψεις και επένδυση στην τεχνογνωσία. Αντίθετα, προωθεί αποσπασματικές εξαιρέσεις, ειδικά ασφαλιστικά καθεστώτα και διαδικασίες εκτός ΑΣΕΠ.
Μεταξύ άλλων, η δυνατότητα πρόσληψης αποστράτων με εξαίρεση από τους περιορισμούς απασχόλησης συνταξιούχων ανοίγει ένα μεγάλο ζήτημα ισότητας έναντι άλλων εργαζομένων ή ανέργων που δεν απολαμβάνουν αντίστοιχα προνόμια. Καθώς στην ΕΑΒ υπάρχουν εργαζόμενοι πολλαπλών ταχυτήτων: μόνιμοι υπάλληλοι από τη μία, αλλά και εργαζόμενοι σε εργολάβους του εσωτερικού και του εξωτερικού.
Αυστηροποίηση «στα χαρτιά» χωρίς ενίσχυση των δημόσιων μηχανισμών
Κατά τα άλλα, με το εν λόγω σχέδιο νόμου, η κυβέρνηση αυξάνει υποχρεώσεις, πρόστιμα και ελέγχους χωρίς αντίστοιχη ενίσχυση της φορολογικής διοίκησης. Δεν παρουσιάζεται σχέδιο στελέχωσης, τεχνογνωσίας και επιχειρησιακής επάρκειας για την εφαρμογή των νέων μηχανισμών.
Στην ουσία, δημιουργεί ένα πλαίσιο αυστηρό «στα χαρτιά» αλλά ανεφάρμοστο στην πράξη. Μάλιστα, επιβαρύνει περαιτέρω ένα ήδη πολύπλοκο φορολογικό σύστημα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι, όπως έχουμε αναλύσει σε προηγούμενο δημοσίευμα, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΟΚΕ) επισημαίνει ότι απουσιάζει συνολική στρατηγική φορολογικής δικαιοσύνης.
Παράλληλα, η κυβέρνηση, μετά από 7 ολόκληρα χρόνια, αδυνατεί να εκπονήσει ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο προστασίας των επενδυτών και εποπτείας της αγοράς ως προς τα crypto, τα οποία τα αντιμετωπίζει μόνο ως πεδίο φορολογικού ελέγχου, χωρίς να μπορεί να δώσει σαφή εικόνα για την πραγματική δυνατότητα εφαρμογής των ελέγχων.
Τέλος, σε ένα ακόμα νομοθέτημα, σύμφωνα με πηγές της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, υπάρχουν μη αποτιμημένες δαπάνες και ασαφές οικονομικό αποτύπωμα, καθώς η κυβέρνηση Μητσοτάκη νομοθετεί χωρίς πλήρη εικόνα των δημοσιονομικών συνεπειών. Είναι χαρακτηριστικό ότι το Ελεγκτικό Συνέδριο θέτει ζητήματα δημοσιονομικής πληρότητας. Υπογραμμίζει μεταξύ άλλων ότι οι δημοσιονομικές επιπτώσεις των ρυθμίσεων δεν αποτιμώνται επαρκώς, καθώς δεν προσδιορίζεται με σαφήνεια ούτε το ύψος της μελλοντικής δαπάνης ούτε ο τρόπος κάλυψής της.
