Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η μεγαλύτερη πληγή που αφήνουν στην ελληνική κοινωνία η κρίση και τα Μνημόνια είναι η μετανάστευση των νέων, στην πλειονότητά τους υψηλής ειδίκευσης επιστημονικό δυναμικό, το λεγόμενο brain drain.
Η αναστροφή αυτού του φαινομένου αποτελεί ένα από τα βασικότερα στοιχήματα της κυβέρνησης, καθώς πρόκειται για μια βασική συνιστώσα της αναπτυξιακής προοπτικής που επιδιώκεται. Μια τάση που προκαλεί αρνητικές επιπτώσεις στη χώρα μας, η οποία βλέπει τα οφέλη του εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού να τα καρπώνονται τρίτες χώρες, με συνέπειες στις μακροπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης.
Είναι χαρακτηριστικό ότι η Ελλάδα κατατάσσεται στην 4η θέση "διαθεσιμότητας επιστημόνων και μηχανικών" της Global Competitiveness Report. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή της η κυβέρνηση, δύο στους τρεις μετανάστες της περιόδου μετά το 2010 είναι απόφοιτοι πανεπιστημίου. Περίπου 190.000 επιστήμονες ζουν εκτός Ελλάδας, ήτοι το 15% του συνόλου των 1.274.000 πτυχιούχων ΑΕΙ στην Ελλάδα.
Στόχος λοιπόν της κυβέρνησης αποτελεί σε πρώτη φάση ο περιορισμός της φυγής των νέων επιστημόνων και σε επόμενη φάση το να σταματήσει ή και να υπάρξει επιστροφή σημαντικού μέρους όσων έφυγαν από την Ελλάδα.
"Επιλέγω Ελλάδα - Γέφυρες γνώσης / συνεργασίας"
Σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο, σχεδιάζονται δράσεις προς αυτή την κατεύθυνση. Συγκεκριμένα, σχεδιάζονται δημόσιες πολιτικές για τη σύνδεση των εκπατρισμένων επιστημόνων με τη χώρα, όπως η ενίσχυση της αυτοαπασχόλησης πτυχιούχων της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης, η πρόσληψη στα ΑΕΙ-ΤΕΙ νέων διδακτόρων, η προκήρυξη ερευνητικών προγραμμάτων από το Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας, η χορήγηση υποτροφιών από το Ίδρυμα Κρατικών Υποτροφιών, η μοριοδότηση νέων επιστημόνων για πρόσληψη στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο.
Σε βραχυπρόθεσμο και μεσοπρόθεσμο ορίζοντα εκπονούνται πολιτικές οι οποίες στοχεύουν στη συνολική επανεκκίνηση της οικονομίας, όπως ο αναπτυξιακός νόμος, τα ΕΣΠΑ κ.λπ., με στόχο την ενίσχυση ανώτερων επιπέδων τεχνικής κατάρτισης και γνώσης.
Παράλληλα, το πρόγραμμα στοχεύει, εκτός από την επιστροφή των μεταναστών, να προωθήσει και να ενισχύσει τις συνεργασίες με εκείνους που θα παραμείνουν στο εξωτερικό. Συνεργασίες με πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, επιχειρήσεις αλλά και ίδρυση δικών τους επιχειρήσεων. Αυτό εκτιμάται πως θα αποτελέσει τη γέφυρα η οποία δυνητικά θα τους φέρει πίσω.
Η πολιτική αυτή ενισχύεται και θα ενισχυθεί πολλαπλώς από την ελληνική κυβέρνηση αλλά και προγράμματα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, διεθνείς οργανισμούς και χορηγούς, ιδιώτες ή θεσμικούς.
Τους επόμενους μήνες θα αναρτηθεί το portal του προγράμματος, ενώ θα διεξαχθεί σχετική καμπάνια σε πόλεις στο εξωτερικό αλλά και στην Ελλάδα.
