Ελπίδα και ύστατο καταφύγιο η Ευρώπη. Για εκατομμύρια πρόσφυγες, που τρέχουν να σώσουν τη ζωή τους και τη ζωή τους παιδιών τους από τις βόμβες στις εστίες κρίσης στη γειτονιά μας. Που παίρνουν το ρίσκο να θαλασσοπνιγούν στο Αιγαίο και εμφανίζονται τώρα αποφασισμένοι να πάρουν με τα πόδια τον δρόμο προς την Κεντρική Ευρώπη, αφού τα επίσημα σύνορα της βαλκανικής διαδρομής ουσιαστικά έχουν κλείσει. Έχουν κλείσει, επειδή η Αυστρία, δρώντας μονομερώς, αποφάσισε να βάλει πλαφόν εισόδου στα δικά της και εν είδει ντόμινο ακολούθησαν και οι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, από τη Σλοβενία μέχρι την ΠΓΔΜ. "Μια κουταμάρα, μια τρέλα", όπως έλεγε προχθές στην Αθήνα ο επικεφαλής των Ευρωσοσιαλιστών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Τζιάνι Πιτέλα, σχολιάζοντας το αυτονόητο, ότι δηλαδή το πρόβλημα των προσφύγων και των μεταναστών δεν αντιμετωπίζεται ορθώνοντας τείχη.
Ελπίδα και ύστατο καταφύγιο η Ευρώπη. Όσο ακόμη υπάρχει, ως θεματοφύλακας των ιδεών της. Ως η ήπειρος που πάλεψε να ξεπεράσει το ματωμένο παρελθόν της των δύο παγκοσμίων πολέμων και να συνδιαμορφώσει τη Συνθήκη της Γενεύης που εξασφαλίζει το δικαίωμα προστασίας στους πρόσφυγες. Μια συνθήκη με την οποία "δεν συνάδει" το κλείσιμο των συνόρων στα Βαλκάνια, όπως καταγγέλλει ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Μπαν Κι Μουν.
Ελπίδα και ύστατο καταφύγιο η Ευρώπη. Με όλα της τα προβλήματα, με την κυρίαρχη καταστροφική πολιτική τής λιτότητας, που έκανε, σύμφωνα με τον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα, εύφορο το έδαφος για την ακροδεξιά ρητορεία σε πολλά κράτη - μέλη, η Ευρώπη παραμένει ακόμη (;) ένας τόπος που υπόσχεται στοιχειώδη ασφάλεια στους κατατρεγμένους. Εάν επικρατήσουν λογικές όπως αυτές της Αυστρίας -η οποία τουλάχιστον μέχρι πρότινος έδειχνε αλληλεγγύη, πριν παραδοθεί στις ακροδεξιές Σειρήνες- ή της Ουγγαρίας -που από την αρχή έλεγε στους εταίρους της και τους πρόσφυγες "κόψτε τον λαιμό σας"-, πάει η Ευρώπη, πάει και το ύστατο καταφύγιο. Η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ, αποδυναμωμένη ακριβώς εξαιτίας της κοινής της λογικής στη διαχείριση του προσφυγικού βάσει των ευρωπαϊκών αξιών, επιμένει ότι "οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών (σ.σ.: ο εγκλωβισμός χιλιάδων προσφύγων στην Ελλάδα) μας δείχνουν ότι χρειαζόμαστε ευρωπαϊκή προσέγγιση για να λύσουμε το ζήτημα των προσφύγων και της προστασίας των εξωτερικών συνόρων".
Η μάχη όλων των μαχών για την ευρωπαϊκή συνοχή -ποιος το περίμενε πριν από μόνο λίγους μήνες- δεν θα δοθεί στο γήπεδο του Grexit ή του Brexit ή οποιουδήποτε άλλου - exit, αλλά στα θεμελιώδη. Στο προσφυγικό. Στις αποφάσεις της συνόδου κορυφής Ε.Ε. - Τουρκίας στις 7 Μαρτίου. Οπότε και θα κριθεί η ικανότητα και η θέληση του "ευρωπαϊκού μας σπιτιού" να κρατήσει όρθια τα θεμέλιά του. Την έχει; Μένει να φανεί. Ο Τσίπρας, σε... κόντρα ρόλο ως πρωθυπουργός της μικρής Ελλάδας, σε σχέση με την ευρωκρίση, επιμένει στην τήρηση των αποφάσεων των συνόδων κορυφής και ζητάει "να επανιδρύσουμε την Ευρώπη στη βάση των αρχών του ανθρωπισμού, της Δημοκρατίας, της αλληλεγγύης, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της συνοχής. Και βεβαίως της πολιτικής ισοτιμίας των κρατών - μελών της Ε.Ε.". Ακούγεται παράξενο, αλλά είναι πολλοί στην Ευρώπη αυτοί που θέλουν να εισακουστεί ο Τσίπρας. Ακόμη και σκληροί ιδεολογικοί του αντίπαλοι, που όμως δεν είναι διατεθειμένοι να παραδοθούν στην καταστροφική ρητορεία της Ακροδεξιάς, ούτε να αποδεχθούν την αυξανόμενη αδυναμία της Ε.Ε. Μια αδυναμία που, άλλωστε, αποδεικνύεται από την εμπλοκή του ΝΑΤΟ στην υπεράσπιση της Συνθήκης Σένγκεν στα εξωτερικά σύνορά της Ε.Ε.
Κάκη Μπαλή
