«Η πρώτη αριστερή κυβέρνηση στην Ευρώπη μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο είτε υποστηρίζεται από αριστερούς βουλευτές είτε πέφτει από αριστερούς βουλευτές, επειδή κατά τη γνώμη τους έπαψε να είναι αριστερή»: με το ξεκάθαρο αυτό μήνυμα απευθύνθηκε στα μέλη της Κεντρικής Επιτροπής αλλά και τους παρόντες βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ ο πρωθυπουργός και πρόεδρος του κόμματος, ζητώντας από όλες και όλους να δεσμευτούν, «εδώ, σήμερα, ότι θα γίνουν σεβαστές οι αποφάσεις της πλειοψηφίας των μελών».
Αποφάσεις που θα προκύψουν είτε από το έκτακτο συνέδριο τον Σεπτέμβριο -που ήταν και η βασική πρόταση Τσίπρα- είτε από το εσωκομματικό δημοψήφισμα, που θα διεξαχθεί την ερχόμενη Κυριακή, ώστε «όλο το κόμμα να τοποθετηθεί ανοιχτά, δημοκρατικά και συντεταγμένα», στον βαθμό, φυσικά, που θα επέμενε μερίδα του κόμματος να αμφισβητεί ότι δεν υπήρχε άλλη επιλογή από εκείνη που υιοθετήθηκε στις 12 Ιουλίου.
Στην εισαγωγική του ομιλία όμως ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ έθεσε προς το Σώμα και πέντε «αν»:
«1. Αν κάποιος νομίζει ότι θα μπορούσε να φέρει καλύτερη συμφωνία, δεν έχει παρά να το ισχυριστεί.
2. Αν κάποιος νομίζει ότι μια άλλη κυβέρνηση και ένας άλλος πρωθυπουργός μπορούν καλύτερα, να το πει ευθέως.
3. Αν κάποιος νομίζει ότι ο Τσίπρας και ο ΣΥΡΙΖΑ εγκατέλειψε μια καλύτερη εναλλακτική για τον λαό, να τη διατυπώσει αυτή την άποψη.
4. Αν, επίσης, υπάρχει η άποψη ότι η Αριστερά πρέπει να εγκαταλείψει τη διακυβέρνηση επειδή δεν έφερε μια καλύτερη συμφωνία, επίσης πρέπει να το διατυπώσει με σαφήνεια.
5. Αν υπάρχει η άποψη ότι αυτή η συμφωνία είναι το χειρότερο Μνημόνιο, και αυτό πρέπει να ειπωθεί και να εξηγηθεί με επιχειρήματα».
«Είμαστε περήφανοι για το 6μηνο»
Μεγάλο μέρος της εισαγωγικής ομιλίας ήταν εξάλλου αφιερωμένο στη διαπραγμάτευση αλλά και, μέσω αυτής, στον απολογισμό αυτού του κυβερνητικού 6μήνου: «Είμαστε υπερήφανοι», δήλωσε, «για τους προηγούμενους έξι μήνες. Υπηρετήσαμε με αυταπάρνηση την εντολή του ελληνικού λαού». Και, εν συνεχεία: «Αυτή η κυβέρνηση εξάντλησε τα όρια της εντολής, του λαού και της οικονομίας. Έθεσε το ζήτημα του χρέους, έκανε το δημοψήφισμα, άφησε το προηγούμενο πρόγραμμα να λήξει, έκανε στάση πληρωμών στο ΔΝΤ, ανέδειξε διεθνώς το ελληνικό ζήτημα ως ευρωπαϊκό. Διαπραγματεύτηκε μέχρι την τελευταία στιγμή».
Με δυο λόγια, «πρέπει να αισθανόμαστε περήφανοι, γιατί καταφέραμε να κερδίσουμε πολλά. Αναδείξαμε στην ευρωπαϊκή αλλά και την παγκόσμια κοινή γνώμη την ακαμψία και τη σκληρότητα του ευρωπαϊκού μηχανισμού πειθάρχησης και επιτήρησης και δημιουργήσαμε τις πρώτες ρωγμές, εμείς, ένας μικρός λαός με μια αριστερή κυβέρνηση, στη νεοφιλελεύθερη ηγεμονία στην Ευρώπη. Δημιουργήσαμε τις προϋποθέσεις για να υπάρξει μια γενικευμένη αμφισβήτηση του μοντέλου οργάνωσης και λειτουργίας αλλά και των διακυβερνητικών πρακτικών της Ευρωζώνης».
Πρέπει, επιπλέον, «να είμαστε όμως περήφανοι γι' αυτό το πρώτο εξάμηνο της διακυβέρνησης και για άλλους λόγους. Διότι καταφέραμε παρά την ασφυκτική χρηματοδοτική πίεση που δεχτήκαμε να κάνουμε μια σειρά παρεμβάσεις που αποδεικνύουν έμπρακτα ότι αυτή η κυβέρνηση έχει μια άλλη λογική, ότι αυτή η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να παλέψει για την ανατροπή μιας πορείας 40 ετών στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Με μια σειρά νομοσχέδια που αποτελούν σήμερα νόμους του κράτους αρχίσαμε να υλοποιούμε το πρόγραμμά μας, να τηρούμε τις δεσμεύσεις μας απέναντι στον ελληνικό λαό». Τέτοια νομοσχέδια είναι:
"Η αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης, οι 100 δόσεις, η επαναπρόσληψη σχολικών φυλάκων, καθαριστριών, διοικητικών υπαλλήλων των πανεπιστημίων, η επαναλειτουργία της ΕΡΤ, η απόδοση της ιθαγένειας στους μετανάστες 2ης γενιάς, η κατάργηση του 5ευρου στα νοσοκομεία". "Αυτά δεν πρέπει να τα ξεχνάμε και δεν πρέπει να τα μηδενίζουμε», τόνισε ο πρωθυπουργός.
Στη συνέχεια δε, ο Αλέξης Τσίπρας απάντησε και στη μομφή ότι το παρόν Μνημόνιο είναι σκληρότερο από τα δύο προηγούμενα ή ότι είναι δεμένα τα χέρια της κυβέρνησης:
«Καταρχήν η δημοσιονομική προσαρμογή που προβλέπει η συμφωνία αυτή είναι μάλλον αρκετά ηπιότερη από την αντίστοιχη των προηγούμενων ετών καθώς καταφέραμε να ρίξουμε αισθητά τις υποχρεώσεις μας για τα πρωτογενή πλεονάσματα. Και τούτο συνδέεται άμεσα με το δεύτερο σκέλος της συμφωνίας, δηλαδή τους όρους και τους τρόπους για την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους, αναδιάρθρωση που πλέον είναι κάτι περισσότερο από ορατή. Όμως και στο πεδίο των μέτρων η διαπραγμάτευση είναι ακόμη ανοικτή και τρέχει. Υπάρχουν μια σειρά ζητήματα στα οποία θα έχουμε τη δυνατότητα να προτείνουμε ισοδύναμα μέτρα. Πρόκειται για τη ρήτρα μηδενικού ελλείμματος, για τον ΑΔΜΗΕ, για το χρονοδιάγραμμα της προσαρμογής στα αγροτικά ζητήματα κ.ά.», σημείωσε.
«Εκεί πρέπει να δώσουμε τη μάχη όπως και στο θέμα των εργασιακών και των συλλογικών διαπραγματεύσεων», επεσήμανε καταθέτοντας, έτσι, το πρόγραμμα των επόμενων αναμετρήσεων με τους δανειστές.
Μέτωπο στη διαπλοκή
Αλλά «υπάρχουν, πέραν της διαπραγμάτευσης, πάρα πολλά ανοιχτά θέματα, πεδία συγκρούσεων πραγματικών και σκληρών, εντός της χώρας: Το πεδίο της φοροδιαφυγής του μεγάλου πλούτου αλλά και το πεδίο της διαφθοράς που μαστίζει το Ελληνικό Δημόσιο. Το πεδίο της διοικητικής ανασυγκρότησης και της κοινωνικής αποτελεσματικότητας και ανταποδοτικότητας του δημόσιου τομέα. Και φυσικά το μέτωπο της διαπλοκής και της δημοκρατίας. Των μεγάλων αλλαγών που έχει ανάγκη το πολιτικό σύστημα. Επίσης το θέμα της στήριξης της κοινωνικής οικονομίας, που μπορεί να δράσει ανταγωνιστικά και στον κρατισμό αλλά και στην ασυδοσία του ιδιωτικού τομέα. Και, τέλος, το μέτωπο των αντισταθμιστικών μέτρων που έχουμε υποχρέωση να σχεδιάσουμε και να πάρουμε για να προστατεύσουμε την κοινωνική πλειοψηφία. Όλα αυτά είναι ανοιχτά μέτωπα και στόχοι για τη νέα περίοδο του πρόσκαιρου συμβιβασμού. Είναι προφανές ότι δεν θα είναι εύκολο», τόνισε με ειλικρίνεια.
Να συζητήσουμε πάνω στα στρατηγικά διλήμματα
Τούτων δοθέντων, ο Αλ. Τσίπρας κατέληξε στην ανάγκη «να συζητήσουμε πάνω στα στρατηγικά διλήμματα που θέτει η νέα περίοδος στην οποία έχουμε μπει. Να συζητήσουμε συντεταγμένα, ορθολογικά, δημοκρατικά, εμπλέκοντας το σύνολο των δυνάμεων του κόμματος σε αυτή τη συζήτηση και όχι κλείνοντάς την στους τέσσερις τοίχους των μικροσυσχετισμών.
Πρέπει να διεξαξάγουμε ένα ανοικτό και συντεταγμένο ως προς τις διαδικασίες του έκτακτο συνέδριο τον Σεπτέμβριο και να ανοίξουμε το σύνολο της ατζέντας: Να συζητήσουμε για την Αριστερά στην κυβέρνηση, στην υπαρκτή Ευρώπη του νεοφιλελευθερισμού, για την τακτική μας μπροστά στις συνθήκες που δημιουργεί η νέα συμφωνία, για τους μεσοπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους μας, για τις πιθανές εναλλακτικές».
Στο «διά ταύτα» λοιπόν, πρότεινε «να αποφασίσουμε το χρονοδιάγραμμα στη βάση του οποίου οι οργανώσεις μας και τα μέλη μας θα συζητήσουν, αλλά και τους κεντρικούς άξονες και τα ερωτήματα αυτής της συζήτησης. Να μην πάρουμε βεβιασμένες αποφάσεις, να μην δημιουργήσουμε ρήγματα με τακτικισμούς».
Αντιμετωπίζοντας εν τούτοις με σεβασμό, όπως ανέφερε, την άποψη που θεωρεί ότι υπήρχε και υπάρχει άμεσα, βραχυπρόθεσμα εναλλακτικό σχέδιο, ρεαλιστικό και βιώσιμο, μέσα από την ακύρωση της συμφωνίας, άφησε ανοιχτό το «παράθυρο» για εσωκομματικό δημοψήφισμα την Κυριακή.
Να δεσμευτούμε όλοι ότι θα γίνουν σεβαστές οι αποφάσεις της πλειοψηφίας
Σε κάθε περίπτωση, όμως, «όποια και να είναι η απόφαση των μελών μας, δηλαδή η συλλογική απόφαση του κόμματος, ένα πράγμα είναι δεδομένο. Ότι δεν μπορούμε να συνεχίσουμε έτσι. Πρέπει να δεσμευτούμε όλοι και όλες εδώ σήμερα ότι θα γίνουν σεβαστές οι αποφάσεις της πλειοψηφίας των μελών.
Αντιλαμβάνομαι και σέβομαι τις διαφορετικές εκτιμήσεις, αλλά κόμμα σημαίνει πέρα από δημοκρατία, και σεβασμός στις αποφάσεις των μελών, σημαίνει και αναγνώριση ότι όλοι μας, πέρα από τις διαφωνίες, παλεύουμε για ένα κοινό στόχο, γι' αυτό που ονομάζουμε κοινωνικό μετασχηματισμό. Δεν είναι δυνατόν λοιπόν κάποιοι να αξιοποιούν τις ψήφους άλλων κομμάτων για να αποφεύγουν την ευθύνη και την ίδια στιγμή να λένε ότι στηρίζουν την κυβέρνηση», έκλεισε ο Αλέξης Τσίπρας θέτοντας και τον «καμβά» της πολύωρης συζήτησης που ακολούθησε.
