Ρεπορτάζ: ΗΛΕΚΤΡΑ ΒΙΣΚΑΔΟΥΡΑΚΗ ΚΑΙ ΕΛΛΗ ΖΩΤΟΥ
Διεθνείς διαστάσεις παίρνει το ζήτημα διαχείρισης προσφυγικών και μεταναστευτικών ροών στην Ελλάδα. Η ΠΓΔΜ έχει ήδη παρατάξει στρατό, αστυνομικές δυνάμεις στα νότια σύνορά της και η Βουλγαρία εξετάζει μέτρα εμπλοκής στον έλεγχο των συνόρων, προκειμένου να εμποδίσουν το προσφυγικό ρεύμα που έρχεται από την Ελλάδα και προσπαθεί να φύγει στον Βορρά. Την ίδια ώρα από τα ανατολικά νησιωτικά σύνορα της χώρας μας εισέρχονται καθημερινά χιλιάδες άνθρωποι αναζητώντας την ευρωπαϊκή προστασία από τη φρίκη του πολέμου.
Τη Δευτέρα, στο Βερολίνο, η καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ συναντάται με τον Γάλλο πρόεδρο Φρανσουά Ολάντ, προκειμένου να συζητήσουν πώς να επιταχύνουν την παροχή βοήθειας στους χιλιάδες πρόσφυγες που φτάνουν στην Ευρώπη. Η πρόσφατη έγκριση 470 εκατ. ευρώ από την αρμόδια Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την προγραμματική περίοδο 2014-2020 προς την Ελλάδα είναι αμφίβολο εάν θα καλύψει τις άμεσες ανάγκες της χώρας μας. Σε πρώτη φάση, όμως, την περασμένη Δευτέρα άνοιξε τις πύλες του ο ανοικτός χώρος φιλοξενίας προσφύγων στον Ελαιώνα με χωρητικότητα 700 ατόμων. Αυτή τη στιγμή φιλοξενεί 310 πρόσφυγες, κυρίως από το Αφγανιστάν.
Μπορεί, μέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές, να μην έχει συγκληθεί σύνοδος κορυφής της Ε.Ε., όπως εδώ και μέρες ζητάει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Πρ. Παυλόπουλος, αλλά διεθνές ενδιαφέρον έχει προκαλέσει η έκρυθμη κατάσταση των τελευταίων ημερών στα σύνορα της Ελλάδας με την ΠΓΔΜ. Εκεί παραμένουν εγκλωβισμένοι πάνω από 4.000 πρόσφυγες και μετανάστες, που επιδιώκουν να περάσουν την ουδέτερη ζώνη Ειδομένης - Γευγελής και με τρένο να κατευθυνθούν προς τη Σερβία.
Από την Πέμπτη στρατιωτικές και αστυνομικές δυνάμεις της ΠΓΔΜ έχουν κάνει μπλόκο στην είσοδο από την Ελλάδα απωθώντας με χημικά και κλομπ πρόσφυγες και μετανάστες που επιχειρούν να μπουν στο έδαφος της γείτονος χώρας από την Ειδομένη. Την Παρασκευή το υπουργείο Εσωτερικών της ΠΓΔΜ ανακοίνωσε, μετά τα πρώτα επεισόδια, ότι οι δυνάμεις της αστυνομίας ενεργούν σύμφωνα με τις εντολές για την προστασία των κρατικών συνόρων και επιτρέπουν την είσοδο στη χώρα μόνο σε περιορισμένο αριθμό παράτυπων μεταναστών, από ευάλωτες κατηγορίες που χρήζουν άμεσης ανάγκης.
Τελικά επετράπη σε μικρό αριθμό οικογενειών να φθάνουν στη Γευγελή για να πάρουν το τρένο προς τη Σερβία, αλλά ακολούθησε νέα ένταση με τους υπόλοιπους πρόσφυγες που διεκδικούσαν το ίδιο. Κατά την αστυνομία της ΠΓΔΜ, τις τελευταίες ημέρες είχε μειωθεί σημαντικά ο αριθμός έκδοσης αδειών τριήμερης παραμονής σε σχέση με το προηγούμενο διάστημα, οπότε εκδίδονταν περίπου 1.300 τέτοιες άδειες καθημερινά. Από το πρωί της Πέμπτης μέχρι το πρωί της Παρασκευής εκδόθηκαν συνολικά 181 άδειες τριήμερης παραμονής στη χώρα.
Ανησυχία του ΟΗΕ για τα επεισόδια στα σύνορα της ΠΓΔΜ και εκκλήσεις προς την Ελλάδα
Την έντονη ανησυχία του για τη χρήση βίας από την αστυνομία της ΠΓΔΜ απέναντι στους πρόσφυγες εξέφρασε το απόγευμα της Παρασκευής ο ύπατος αρμοστής του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες Αντόνιο Γκουτιέρες, ο οποίος επικοινώνησε με τον υπουργό Εξωτερικών της ΠΓΔΜ και "έλαβε τη διαβεβαίωση ότι τα σύνορα δεν θα είναι κλειστά στο μέλλον".
Ο ύπατος αρμοστής κάλεσε την ΠΓΔΜ να ενισχύσει τις δυνατότητες υποδοχής των προσφύγων στα σύνορά της. Παράλληλα ζήτησε από τις ελληνικές αρχές "να παράσχουν κατεπείγουσα βοήθεια στους ανθρώπους που είναι εγκλωβισμένοι από την ελληνική πλευρά των συνόρων" και "να τους βοηθήσει να μετακινηθούν σε κέντρα υποδοχής προσφύγων μακριά από τα σύνορα με την ΠΓΔΜ".
Έρευνα από την Κομισιόν
Τα επεισόδια μεταξύ αστυνομικών της ΠΓΔΜ και των προσφύγων διερευνά η Κομισιόν, όπως ανακοίνωσε η εκπρόσωπος της Κομισιόν Κάθριν Ρέι, αρμόδια για θέματα εξωτερικής πολιτικής και ασφάλειας.
"Η Ε.Ε. παρέχει ανθρωπιστική στήριξη στην ΠΓΔΜ για τη διαχείριση των μεταναστευτικών πιέσεων που δέχεται" τόνισε υπογραμμίζοντας ότι "το περιφερειακό πρόγραμμα για τη διαχείριση της μετανάστευσης στα δυτικά Βαλκάνια και την Τουρκία, το οποίο ανέρχεται σε 8 εκατ. ευρώ, πρόκειται να ολοκληρωθεί σύντομα και αναμένεται να εφαρμοστεί τον Σεπτέμβριο".
Η εκπρόσωπος της Ε.Ε. σημείωσε ότι το ζήτημα της μετανάστευσης θα συζητηθεί, μεταξύ άλλων, στη σύνοδο των χωρών των δυτικών Βαλκανίων που θα πραγματοποιηθεί στις 26 και 27 Αυγούστου στη Βιέννη.
Όλ. Γεροβασίλη: Η Ν.Δ. σπεκουλάρει πάνω στη μισαλλοδοξία και την ξενοφοβία
Με φόντο τα γεγονότα της Παρασκευής στα σύνορα με την ΠΓΔΜ, ο εκπρόσωπος της Ν.Δ. Κ. Καραγκούνης έσπευσε να επιτεθεί στην κυβέρνηση και την αρμόδια υπουργό Τ. Χριστοδουλοπούλου για "ανευθυνότητα". "Η Νέα Δημοκρατία ή δεν γνωρίζει σε ποιο θέμα αναφέρεται ή σκόπιμα σπεκουλάρει πάνω στη μισαλλοδοξία και την ξενοφοβία προκειμένου να αντλήσει ψήφους από τη Χρυσή Αυγή" απάντησε η κυβερνητική εκπρόσωπος Όλ. Γεροβασίλη.
"Η κυβέρνηση ανταποκρίνεται με ταχύτητα, σοβαρότητα και υπευθυνότητα σεβόμενη τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τις ευρωπαϊκές και τις διεθνείς συμβάσεις για τους πρόσφυγες" τόνισε και αναφέρθηκε αναλυτικά στις πιέσεις που δέχεται η χώρα και στην ανταπόκριση των αρχών με έργα.
Οι αριθμοί που "δικάζουν"
Σε κάθε περίπτωση οι αριθμοί είναι αμείλικτοι. Σύμφωνα με την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, τον Ιούλιο του 2015 έφτασαν στην Ελλάδα συνολικά 50.242 πρόσφυγες και μετανάστες, δηλαδή περισσότεροι από όσους όλο το 2014, ενώ την προηγούμενη εβδομάδα (8-14 Αυγούστου) έφτασαν διά θαλάσσης 20.843 άτομα, δηλαδή σχεδόν το 50% του συνόλου των αφίξεων μεταναστών διά θαλάσσης στην Ελλάδα το 2014, οπότε είχαν φθάσει τις 43.500.
Την ίδια ώρα η Frontex ανακοίνωσε αριθμό ρεκόρ προσφύγων στα σύνορα της Ε.Ε. Συγκεκριμένα τριπλάσιος ήταν ο αριθμός προσφύγων και μεταναστών που έφτασαν στα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης τον Ιούλιο σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα πριν από έναν χρόνο, αγγίζοντας τις 107.500.
Κραυγή αγωνίας από δημάρχους και περιφερειάρχες
"Το πρόβλημα επιδεινώνεται από τη στιγμή που η ΠΓΔΜ έκλεισε τα σύνορα" τονίζει στην "Αυγή" ο δήμαρχος Παιονίας Χρ. Γκουντενούδης. "Καθημερινά καταφθάνουν στην Ειδομένη 30 λεωφορεία είτε των ΚΤΕΛ είτε τουριστικά από Αθήνα και Θεσσαλονίκη" αναφέρει επισημαίνοντας ότι "το φαινόμενο είναι υπαρκτό εδώ και 15 μήνες και έχει ενταθεί το τελευταίο διάστημα". Ζητάει να σταματήσουν να έρχονται λεωφορεία στα σύνορα.
Από τη Λέσβο η περιφερειάρχης Β. Αιγαίου Χρ. Καλογήρου απευθύνει έκκληση για άμεση αποσυμφόρηση με έκτακτες δρομολογήσεις πλοίων και ταυτόχρονα ζητάει την έγκριση για τη δημιουργία δυο δομών φιλοξενίας (μιας για ασυνόδευτα ανήλικα και μιας για πρόσφυγες). Στη Λέσβο πρόσφυγες και μετανάστες υπερβαίνουν τους 11.000 και καθημερινά καταφθάνουν από τα παράλια της Τουρκίας 2.000, ενώ από τις αστυνομικές αρχές καταγράφονται και ταυτοποιούνται 1.200 άνθρωποι. Στη Σάμο πρόσφυγες και μετανάστες υπερβαίνουν τους 2.500 και καθημερινά καταφθάνουν περισσότεροι από 500, χωρίς να υπάρχουν επαρκείς δομές.
Στην Κω ο δήμαρχος Γ. Κυρίτσης, ο οποίος αρνείται την όποια συνεργασία με τον περιφερειάρχη Ν. Αιγαίου Γ. Χατζημάρκο, αλλά και με την κυβέρνηση, υψώνει τείχος απαιτώντας να μην δημιουργηθεί καμία δομή πρώτης υποδοχής στο νησί. Από την ώρα που απέπλευσε το "Ελευθέριος Βενιζέλος" με 2.500 Σύρους πρόσφυγες, στο νησί είναι εγκλωβισμένος σημαντικός αριθμός προσφύγων, που μένει σε σκηνές στο λιμάνι και τα πάρκα της Κω. Αποδοχή βρήκε στην πρότασή του από τον υπουργό Εθνικής Άμυνας Π. Καμμένο για καταγραφή και ταυτοποίηση προσφύγων και μεταναστών στα καράβια.
