28 Φεβρουαρίου 2023. Μια μετωπική σύγκρουση δύο αμαξοστοιχιών που στέρησε τη ζωή σε 57 άτομα και τραυμάτισε σωματικά και ψυχικά δεκάδες ακόμα. Ένα γεγονός σταθμός στην ιστορία της χώρας. Για πολλούς ο χρόνος σταμάτησε στις 11.21 μ.μ. εκείνο το βράδυ της 28ης Φεβρουαρίου και για άλλους συνεχίζει με σκοπό την απόδοση δικαιοσύνης. Στο θέατρο ντοκουμέντο της Γενοβέφας Κτενίδου αποκαλύπτονται καταθέσεις ψυχής από επιζώντες και συγγενείς θυμάτων στην τραγωδία των Τεμπών. Μαρτυρίες συνανθρώπων μας παρουσιάζονται στη σκηνή ανοίγοντας διάλογο με τον θεατή για την ατομική ευθύνη.
«Η ψυχή μου μόνο με ώθησε να κάνω αυτό το έργο»
Δεκαπέντε μήνες από το έγκλημα στα Τέμπη, η θεατρική παράσταση ντοκουμέντο «Εικοστή Ογδόη», σε σύλληψη και σκηνοθεσία της Γενοβέφας Κτενίδου, παρουσιάζεται το διάστημα αυτό στη Θεσσαλονίκη φωτίζοντας πτυχές της τραγωδίας μέσα από μαρτυρίες επιζώντων και συγγενών θυμάτων. Οικογένειες που έχασαν δικούς τους ανθρώπους στο σιδηροδρομικό δυστύχημα μαζί με επιβάτες της μοιραίας αμαξοστοιχίας IC62 που επέζησαν του δυστυχήματος μοιράστηκαν τι συνέβη και πώς νιώθουν με σκοπό οι μαρτυρίες τους να ενταχθούν σ’ αυτό το έργο που, εκτός από την καλλιτεχνική του διάσταση, αφήνει και ένα ισχυρό κοινωνικό αποτύπωμα.
«Η ψυχή μου μόνο με ώθησε» δηλώνει στην ΑΥΓΗ η δημιουργός του έργου Γ. Κτενίδου για το πώς αποφάσισε να δώσει θεατρική μορφή στο έγκλημα στα Τέμπη. «Το καλοκαίρι του 2023 που το ξεκίνησα, είχα την αίσθηση πως ο κόσμος ξέχασε τα Τέμπη κι αυτό δεν μπορούσα να το δεχτώ, το θεωρούσα απαράδεκτο. Δεν μπορούσα να δεχτώ ότι αυτό το θέμα θα το άφηνα να περάσει έτσι, σαν ένα τυχαίο συμβάν. Ήθελα να μιλήσω και καλλιτεχνικά γι’ αυτό» μοιράζεται μαζί μας για την ιδέα της παράστασης, η οποία ανήκει στην κατηγορία του θεάτρου ντοκουμέντο και συνδυάζει 100% αληθινές μαρτυρίες, ενώ ένα ελάχιστο ποσοστό του έργου είναι μυθοπλασία, στο κομμάτι που αφορά το στήσιμο και τα ονοματεπώνυμα των χαρακτήρων.
«Αισθάνθηκα τους συγγενείς και τους επιζώντες οικογένειά μου»
Στη σκηνή του Θεάτρου Αμαλία παρουσιάζονται κάποιες από τις μαρτυρίες επιζώντων και συγγενών θυμάτων που συλλέχθηκαν και ταυτόχρονα το έργο επιχειρεί να αγγίξει και να προβληματίσει το κοινό σχετικά με το θέμα της συλλογικής και της ατομικής ευθύνης. Για τη συλλογή του υλικού υπήρξε επαφή με τον Σύλλογο Συγγενών Θυμάτων και με επιζώντες, με τους οποίους η συνεργασία ήταν στενή και κατά τη διάρκεια των προβών. Συγκεκριμένα, μαρτυρίες παραχώρησαν οι Μαρία Καρυστιανού, Σμαρώ Οικού, Κανέλλα Ανδρεάδου, Χρήστος Κωνσταντινίδης, Ευάγγελος Βλάχος, Ελίνα Νασουφίδου, Αλεξάνδρα Τσακίρη, Δημήτριος Κωσταρέλος, Κωνσταντίνος Τοπουζίδης, Αλέξανδρος Ιορδανίδης. «Τους αισθάνθηκα όλους οικογένειά μου, τους σέβομαι απεριόριστα» αναφέρει η Γ. Κτενίδου και τονίζει ότι «αυτό το έργο απλώς έπρεπε να γίνει, γιατί κι εμείς οι καλλιτέχνες έχουμε χρέος να μιλήσουμε για τέτοια κοινωνικά ζητήματα».
Υπήρξε άραγε κάποιος δισταγμός, καθώς πρόκειται για ένα νωπό περιστατικό; Η Γ. Κτενίδου είναι ξεκάθαρη ότι στο συμβάν της 28ης Φεβρουαρίου δεν μπορούσε να μείνει μόνο θεατής, καθώς από την αρχή την άγγιξε και την ώθησε να ασχοληθεί καλλιτεχνικά. «Δεν μπορούσα να σταματήσω, με παρέσυρε το ίδιο το γεγονός» αναφέρει. Στέκεται δε στη στάση μερίδας της κοινωνίας που αντιμετωπίζει τέτοιου είδους τραγικά γεγονότα με άρνηση: «Τι σημαίνει “δεν μπορώ να ακούσω αρνητικές ειδήσεις γιατί θα στεναχωρηθώ”; Θέλεις να κοιμάσαι σε άλλον κόσμο; Σ’ αυτόν τον κόσμο ζεις. Άνοιξε τα αυτιά σου και τα μάτια σου, δες πώς είναι και πώς μπορείς να τον αλλάξεις, αν μπορείς να κάνεις κάτι» συνεχίζει. Άλλωστε, όπως τονίζει, η συνειδητοποίηση έρχεται συχνά μέσα από τη βαθιά γνώση και την ενσυναίσθηση.
Ταυτότητα παράστασης
Κείμενο-Σκηνοθεσία: Γενοβέφα Κτενίδου
Ερμηνεύουν: Ελβίρα Καλίνη, Σμαράγδα Καρασαββίδου, Νίκος Κορεξιανός, Γενοβέφα Κτενίδου, Γιάννης Κωνσταντινίδης, Νίκος Παλπάνης, Παύλος Παυλίδης, Βάσω Σαπουντζόγλου, Χριστίνα Σαρρή, Νίκος Σεμακούλα, Σωτήρης Χαρισόπουλος
Βοηθός σκηνοθέτη: Νίκος Σεμακούλα
Μουσική: En Dynami, Κυριάκος Καραγιάννης (Νo NAME band)
Σκηνογραφία: Χριστίνα Νικολαΐδου
Ενδυματολογία: Βασιλική Κουτλή, Εύα Σιδέρη
Φωτογράφιση: Κωνσταντίνος Μουρατίδης, Ξένια Τσερέπη, Θάνος Τολιόπουλος
Υλικό προτζέκτορα/Τρέιλερ: Ξένια Τσερέπη
Μακιγιάζ-Μαλλιά Βούλα Χουρτσίδου
Σχεδιασμός αφίσας: Κωνσταντίνος Μουρατίδης
Στοιχειοθέτηση αφίσας: Κυριάκος Καραγιάννης (No NAME band)
Ερευνα: Αθανάσιος Αθάνατος
Υπεύθυνη παραγωγής: Άννα Μανιάν
Παραγωγή: Sign Productions
Διάρκεια: 105 λεπτά
Επόμενες παραστάσεις: Τετάρτη 22, 29 και Πέμπτη 23, 30 Μαΐου, στις 9 μ.μ.
Θέατρο Αμαλία, Αμαλίας 71, Ευζώνων, Θεσσαλονίκη
