Του Πάνου Τριγάζη*
Πάντοτε η Αριστερά έθετε ως προτεραιότητα στην πολιτική της δράση το ζήτημα της υπεράσπισης της ειρήνης. Θα έλεγα ότι η ιδεολογία και η πρακτική της ειρήνης αποτελούν φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά της Αριστεράς όλων των αποχρώσεων.
Με το άρθρο αυτό δεν θέλω να θεωρητικολογήσω, αλλά να στηρίξω την πρόταση του Τμήματος Διεθνών Σχέσεων και Θεμάτων Ειρήνης του ΣΥΡΙΖΑ για τη συμπερίληψη στο κυβερνητικό πρόγραμμα του κόμματος ενός προγράμματος δράσης υπέρ της ειρήνης και του διεθνούς αφοπλισμού.
Ως ΣΥΡΙΖΑ απορρίπτουμε την αντίληψη ότι η χώρα μας δεν μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο υπέρ της διεθνούς ειρήνης επειδή είναι χώρα μικρή και εξαρτημένη.
Σε μια περίοδο που η ειρήνη ματώνει σε πολλές χώρες της ευρύτερης περιοχής μας, καθώς και στην Ουκρανία, η ανάδειξη στην Ελλάδα μιας κυβέρνησης με κορμό τον ΣΥΡΙΖΑ θα πυροδοτήσει ελπίδες και θα δημιουργήσει προσδοκίες σε λαούς και διεθνή κινήματα για την ανάληψη φιλειρηνικών πρωτοβουλιών. Κατά τη γνώμη μας, για την Ελλάδα του 21ου αιώνα δεν υπάρχει άλλη εθνική στρατηγική από τη στρατηγική της ειρήνης.
Στην πορεία προς τις βουλευτικές εκλόγες ας μη μας διαφεύγει ότι μεγάλη μερίδα του εκλογικού σώματος ανησυχεί ακόμα και για τον κίνδυνο παγκόσμιου πολέμου. Άλλοι διερωτώνται με ποια διεθνή ερείσματα θα μπορέσει ο ΣΥΡΙΖΑ να εφαρμόσει τη νέα εξωτερική πολιτική που επαγγέλλεται; Πώς θα εξισορροπήσει τις πιέσεις που θα δεχτεί;
Απαντούμε, λοιπόν, ότι ένα ρεαλιστικό κυβερνητικό πρόγραμμα ειρήνης του ΣΥΡΙΖΑ και των σύμμαχων δυνάμεων μπορεί να αποτελέσει σημαντικό παράγοντα για την ουσιαστική αναβάθμιση της διεθνούς θέσης και τον ρόλο της Ελλάδας προς όφελος και των εθνικών της θεμάτων. Θεωρούμε, λοιπόν, ότι πολύτιμος σύμμαχος μιας κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα θα είναι η «διπλωματία των πολιτών και των κινημάτων».
Τι προτείνουμε
Πρώτο: Η διαρκής διεκδίκηση της ισότιμης συμμετοχής της Ελλάδας στο περιφερειακό, ευρωπαϊκό, και παγκόσμιο γίγνεσθαι είναι εκ των ων ουκ άνευ για τη νέα εξωτερική πολιτική που επιδιώκουμε. Από την άποψη αυτή, θα εργαστούμε και για τις αναγκαίες ριζικές αλλαγές, όχι μόνο στην οικονομική πολιτική της Ε.Ε., αλλά και στην Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ) της Ε.Ε., η οποία, για να υπηρετεί τον στόχο μιας ειρηνικής Ευρώπης και ενός ειρηνικού κόσμου, πρέπει να απαλλαγεί από την υπαγωγή της στο ΝΑΤΟ.
Διεκδίκηση πολυδιάστατης ασφάλειας
Δεύτερο: Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ -εν αντιθέσει προς την απερχόμενη κυβέρνηση- θα αναλάβει και θα συμμετέχει σε διεθνείς πρωτοβουλίες τόσο για τα προβλήματα ειρήνης και ασφάλειας της ευρύτερης περιοχής μας, όσο και της Ευρώπης.
Τρίτο: Η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΕΑ για την αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης στον 21ο αιώνα προβλέπει την υπαγωγή της ΚΕΠΠΑ στον έλεγχο ενός αναβαθμισμένου Ευρωκοινοβουλίου, καθώς και την ενίσχυση και αναβάθμιση του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ). Μέσα από έναν αναβαθμισμένο και ισχυρό ΟΑΣΕ και στη βάση των αρχών του μπορεί να προκύψει ένα πανευρωπαϊκό σύστημα ειρήνης και ασφάλειας με τη συμμετοχή και της Ρωσίας.
Τέταρτο: Το κυβερνητικό πρόγραμμα ειρήνης του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να έχει ως κύριο συστατικό του μια βαλκανική πολιτική προώθησης της πολυμερούς συνεργασίας στην περιοχή σε όλους τους τομείς, καθώς και διμερών σχέσεων αμοιβαίου οφέλους, μακριά από ακραίους εθνικισμούς και μεγαλοϊδεατισμούς. Στο πλαίσιο αυτό, θα προωθήσουμε την πρότασή μας για μια Βαλκανική Οικολογική Χάρτα, την οποία θα εκπονήσουμε από κοινού με τις άλλες χώρες των Βαλκανίων.
Πέμπτο: Η Ελλάδα μπορεί να αποκτήσει δικό της πολυδιάστατο Μεσογειακό Σχέδιο Δράσης, το οποίο απαιτεί και τη διεκδίκηση νέων ισότιμων σχέσεων της Ε.Ε. με τις χώρες της Βόρειας Αφρικής και της Μέσης Ανατολής. Με κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, η Ελλάδα θα προχωρήσει στην αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους, ενώ θα ενεργοποιηθεί και υπέρ της ανακήρυξης της Μ. Ανατολής σε ζώνη ελεύθερη από πυρηνικά και άλλα όπλα μαζικής καταστροφής.
Έκτο: Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ θα είναι ενεργητικά παρούσα σε όλους τους διεθνείς οργανισμούς, πρωτίστως στον ΟΗΕ και στον ΟΑΣΕ, με στόχο την προώθηση της ειρήνης μέσω του αφοπλισμού και πρωτοβουλιών αποπυρηνικοποίησης και αποστρατιωτικοποίησης, ελέγχου και μείωσης του διεθνούς εμπορίου όπλων.
Έβδομο: Αγώνας κατά του μιλιταρισμού στον διεθνή χώρο με στόχο τη δημιουργία μιας κουλτούρας ειρήνης, με όπλα την Παιδεία, τον Πολιτισμό και τον Αθλητισμό, σύμφωνα με τις σχετικές αποφάσεις της UNESCO. Ανάδειξη στην κατεύθυνση αυτή των αντιφασιστικών παραδόσεων του ελληνικού λαού καθώς και της οικολογικής και φεμινιστικής διάστασης της ασφάλειας. Γενικότερα, θα αντιταχθούμε σε τάσεις στρατιωτικοποίησης της Ε.Ε. και της διεθνούς ζωής, θα εργαστούμε για τον εκδημοκρατισμό και την αναβάθμιση του ΟΗΕ ως εγγυητή της παγκόσμιας ειρήνης και της διεθνούς ασφάλειας.
* Ο Πάνος Τριγάζης είναι συντονιστής του Τμήματος Διεθνών Σχέσεων και Θεμάτων Ειρήνης του ΣΥΡΙΖΑ
