Η βία κατά των γυναικών παραμένει μια από τις πιο επίμονες και λιγότερο αντιμετωπιζόμενες κρίσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στον κόσμο, με πολύ μικρή πρόοδο να έχει σημειωθεί σε δύο δεκαετίες, σύμφωνα με έκθεση που δημοσιεύτηκε από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και τους εταίρους του ΟΗΕ.
Σχεδόν μία στις τρεις γυναίκες, ή περίπου 840 εκατομμύρια παγκοσμίως, έχουν υποστεί βία από τον σύντροφό τους ή σεξουαλική βία κατά τη διάρκεια της ζωής τους, ένα ποσοστό που δεν έχει μεταβληθεί σχεδόν καθόλου από το 2000, αναφέρει ο ΠΟΥ.
Μόνο τους τελευταίους 12 μήνες, 316 εκατομμύρια γυναίκες - ή το 11% των γυναικών ηλικίας 15 ετών και άνω - έχουν υποστεί σωματική ή σεξουαλική βία από σύντροφο τους, προσθέτει ο ΠΟΥ σημειώνοντας ότι η πρόοδος στη μείωση της ενδοοικογενειακής βίας είναι εξαιρετικά αργή, με ετήσια μείωση μόλις 0,2% τις τελευταίες δύο δεκαετίες.
Για πρώτη φορά η έκθεση περιλαμβάνει εθνικές και περιφερειακές εκτιμήσεις για τη σεξουαλική βία από πρόσωπα αλλά, πέρα από τον σύντροφο. Σύμφωνα με την έκθεση 263 εκατομμύρια γυναίκες έχουν υποστεί σεξουαλική βία από άλλα πρόσωπα, από την ηλικία των 15 ετών, ένας αριθμός για τον οποίο οι ειδικοί προειδοποιούν ότι δεν αναφέρεται επαρκώς λόγω του στιγματισμού και του φόβου.
«Η βία κατά των γυναικών είναι μια από τις παλαιότερες και πιο διαδεδομένες αδικίες της ανθρωπότητας, αλλά εξακολουθεί να είναι μια από τις λιγότερο αντιμετωπιζόμενες», δήλωσε ο Δρ Τέντρος Αντάνομ Γκεμπρεγιέσους, Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ.
«Καμία κοινωνία δεν μπορεί να αυτοαποκαλείται δίκαιη, ασφαλής ή υγιής, όταν το ήμισυ του πληθυσμού της ζει στο φόβο. Η εξάλειψη αυτής της βίας δεν είναι μόνο θέμα πολιτικής, είναι θέμα αξιοπρέπειας, ισότητας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Πίσω από κάθε στατιστικό στοιχείο κρύβεται μια γυναίκα ή ένα κορίτσι της οποίας η ζωή έχει αλλάξει για πάντα. Η ενδυνάμωση των γυναικών και των κοριτσιών δεν είναι προαιρετική, είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την ειρήνη, την ανάπτυξη και την υγεία. Ένας ασφαλέστερος κόσμος για τις γυναίκες είναι ένας καλύτερος κόσμος για όλους».
Η νέα έκθεση, που δημοσιεύθηκε ενόψει της Παγκόσμιας Ημέρας για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών και των Κοριτσιών που εορτάζεται στις 25 Νοεμβρίου, αποτελεί την πιο ολοκληρωμένη μελέτη σχετικά με την επικράτηση αυτών των δύο μορφών βίας κατά των γυναικών. Επικαιροποιεί τις εκτιμήσεις του 2018 που δημοσιεύθηκαν το 2021, σύμφωνα με τον ΠΟΥ. Αναλύει δεδομένα μεταξύ 2000 και 2023 από 168 χώρες, αποκαλύπτοντας μια σκληρή εικόνα μιας βαθιά παραμελημένης κρίσης και μιας κρίσιμα υποχρηματοδοτούμενης αντίδρασης.
Παρά τα αυξανόμενα στοιχεία σχετικά με αποτελεσματικές στρατηγικές για την πρόληψη της βίας κατά των γυναικών, η έκθεση προειδοποιεί ότι η χρηματοδότηση για τέτοιες πρωτοβουλίες καταρρέει - την ώρα που οι ανθρωπιστικές έκτακτες ανάγκες, οι τεχνολογικές αλλαγές και η αυξανόμενη κοινωνικοοικονομική ανισότητα αυξάνουν περαιτέρω τους κινδύνους για εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια.
Για παράδειγμα, το 2022, μόνο το 0,2% της παγκόσμιας αναπτυξιακής βοήθειας διατέθηκε σε προγράμματα που εστίαζαν στην πρόληψη της βίας κατά των γυναικών, και η χρηματοδότηση μειώθηκε περαιτέρω το 2025.
Οι γυναίκες που υφίστανται βία αντιμετωπίζουν ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες, υψηλότερο κίνδυνο να προσβληθούν από σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα και να υποφέρουν από κατάθλιψη. Οι υπηρεσίες σεξουαλικής και αναπαραγωγικής υγείας αποτελούν σημαντικό σημείο εκκίνησης για τις επιζώσες, ώστε να λάβουν την υψηλής ποιότητας φροντίδα που χρειάζονται.
Η έκθεση υπογραμμίζει την πραγματικότητα ότι η βία κατά των γυναικών ξεκινά νωρίς και οι κίνδυνοι παραμένουν καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής. Για παράδειγμα, μόνο τους τελευταίους 12 μήνες, 12,5 εκατομμύρια έφηβες ηλικίας 15-19 ετών -ή το 16%- έχουν υποστεί σωματική και/ή σεξουαλική βία από τον σύντροφό τους.
Ενώ η βία εμφανίζεται σε όλες τις χώρες, οι γυναίκες σε λιγότερο ανεπτυγμένες, πληγείσες από συγκρούσεις και ευάλωτες στην κλιματική αλλαγή περιοχές επηρεάζονται δυσανάλογα. Για παράδειγμα, η Ωκεανία (εκτός της Αυστραλίας και της Νέας Ζηλανδίας) αναφέρει ποσοστό 38% στην επικράτηση της ενδοοικογενειακής βίας τον τελευταίο χρόνο - περισσότερο από 3 φορές τον παγκόσμιο μέσο όρο του 11%.
