Η πολιτιστική κληρονομιά των αρχαίων ημών δεν περιορίστηκε μονό σε γλώσσα και τα πέριξ αυτής. Ιστορίες, ραψωδίες, θεατρικά έργα και αλλά μάς δόθηκαν σαν παρακαταθήκη και κληρονομιά. Εκτός από τα προαναφερθέντα, εκείνο που συνεπαίρνει ακόμη και στην πιο απομακρυσμένη γωνιά του πλανήτη μας είναι ο αθλητισμός, που ήταν, εκτός από ένας συναγωνισμός μεταξύ των καλυτέρων, ίσως η μεγαλύτερη έκφραση του πολιτισμού. Σταματούσαν πόλεμοι και κάθε είδους αντιδικίες και όλος ο αρχαίος κόσμος τις ήμερες που διεξάγονταν οι Ολυμπιακοί Αγώνες προσέτρεχε να δει, να χειροκροτήσει και να θαυμάσει τους αθλητές εκείνης της εποχής.
Ίσως να είναι και το πιο υψηλό δείγμα Πολιτισμού και ευγενούς άμιλλας. Ανταγωνισμός και συναγωνισμός με κανόνες και τιμές για τους νικητές και σεβασμός για όλους τους συμμετέχοντες. Τείχη γκρεμίζονταν για να περάσουν οι νικητές και να αποθεωθούν από τους συμπολίτες τους. Ίσως σε καμία άλλη κοινωνική έκφραση δεν βλέπουμε τέτοιου είδους εθισμό και αλλά και σεβασμό.
Με την εξέλιξη της ανθρωπότητας, ο κλασικός αθλητισμός έγινε πρωταθλητισμός και παρόλο που η αναβίωσή του τον 19ο αιώνα ξεκίνησε με βαθιά πίστη στα ιδεώδη και στις αξίες της αρχαιότητας, εξελίχτηκε σε ένα θέαμα, που έγινε προϊόν, υπερπροβλήθηκε και έφερε χρήμα, δηλαδή εμπορευματοποιήθηκε. Τα χέρια και τα πόδια των αθλητών έγιναν "εργαλεία" για να επινοηθούν αθλήματα κατ' αρχάς για τη νομενκλατούρα και στη συνεχεία δόθηκαν και στον λαό, όπως γίνεται σε αστικές κοινωνίες.
Ένα άθλημα όμως μέσα σ' αυτήν την εξέλιξη γρήγορα ξεχώρισε, το πλαισίωσαν και το ανέδειξαν ως βασιλιά των σπορ. Τι ήταν αυτό που έφερε στο ποδόσφαιρο συναγωνισμό και ανταγωνισμό σε κοινωνικό και γεωγραφικό επίπεδο στην αρχή και στη συνέχεια επαγγελματισμό και πολλά εκατομμύρια; Όλοι όσοι συμμετείχαν έμμεσα ή άμεσα, αθλητές και θεατές, πίστευαν στην καθαρότητα του αποτελέσματος, την εντιμότητα, αλλά και τη διαφάνεια σε αυτό που γρήγορα αγκάλιασαν και αποθέωναν. Δεν υπήρχε "στημένο" αποτέλεσμα, "πουλημένος" διαιτητής και παίκτης που να έκανε χρήση αναβολικών.
Αυτά σε μια άλλη εποχή, ρομαντική, με κοινωνικούς αγώνες πολύ μεγάλους, που το ποδόσφαιρο παρήγαγε ινδάλματα και κοινωνικά πρότυπα. Στην εκατοντάχρονη πορεία του ξεκίνησε με τις πιο καλές προθέσεις και σήμερα εκείνο που εισπράττεις από την πλειονότητα των φιλάθλων είναι απαξίωση. Η λατρεία προς τους παίκτες γίνεται οργή και θυμός, αλλά και προς τα σωματεία εκφράζεται μια ιδιαίτερη δυσαρέσκεια. Οι υγιείς φίλαθλοι, οι εραστές του αθλήματος δίνουν τη θέση τους στους οπαδούς και ο χουλιγκανισμός πλέον είναι αυτό που κυριαρχεί με όλα τα επακόλουθα.
Τώρα οι πρόεδροι είναι κατηγορούμενοι για κατασπατάληση δημοσίου χρήματος και άλλοι εμπλεκόμενοι για ατασθαλίες, "στημένους" αγώνες και "ξέπλυμα" χρήματος. Η πολιτεία παρακολουθεί, κλείνει τα μάτια και κωφεύει, σαν να μην την αφόρα. Η γύμνια του ποδόσφαιρου είναι η ιδία η γύμνια του συστήματος και το φύλο συκής οι κυβερνώντες, που επιμηκύνουν την παρακμή. Επειδή πλέον ο βασιλιάς είναι γυμνός, όπως στο παραμύθι του Άντερσεν, ας σταματήσουν να τον περιφέρουν και να τον επευφημούν.
Εδώ και τώρα εξυγίανση κι ας δώσουν τουλάχιστον στην κοινωνία, που τόσα δεινά έχει πλέον από τους ιδίους, να νιώσει ότι δεν θα παραδώσουν σε λίγο καιρό τα πάντα γυμνά. Έτσι και αλλιώς, η γύμνια του συστήματος έχει αποκαλυφθεί...
* Ο Γιάννης Παπαϊωάννου είναι μέλος της γραμματείας του Τμήματος Αθλητισμού και Φυσικής Αγωγής του ΣΥΡΙΖΑ
