Σε συμφωνία για κατάπαυση του πυρός κατέληξαν χθες το Αζερμπαϊτζάν και οι Αρμένιοι αυτονομιστές του Ναγκόρνο - Καραμπάχ έπειτα από τέσσερις μέρες αιματηρών συγκρούσεων. Η αποκαλούμενη Ομάδα του Μινσκ (ΗΠΑ, Ρωσία, Γαλλία) συνεδρίαζε την ίδια ώρα στη Βιέννη αναζητώντας διπλωματική διέξοδο στην κρίση.
Τουλάχιστον 64 άνθρωποι, στην πλειονότητά τους στρατιώτες, σκοτώθηκαν τις τελευταίες τέσσερις ημέρες σε μάχες στην περιοχή. Ήταν οι σοβαρότερες συγκρούσεις που σημειώνονται στην περιοχή μετά τον πόλεμο της δεκαετίας του '90. Οι Αρμένιοι αυτονομιστές, υποστηριζόμενοι από το Γερεβάν, κατέλαβαν τότε τον έλεγχο του Ναγκόρνο - Καραμπάχ έπειτα από μια σύρραξη που άφησε πίσω της 30.000 νεκρούς και εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες.
Η κατάπαυση του πυρός το 1994 επέτρεψε την de facto αυτονομία της περιοχής. Ωστόσο, δεν υπογράφηκε ποτέ ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ των δύο πλευρών και η διεθνής κοινότητα δεν αναγνώρισε ποτέ την ανεξαρτησία της. Το πανισχυρό οικονομικά χάρη στους ενεργειακούς του πόρους Αζερμπαϊτζάν έχει αμυντικές δαπάνες που υπερβαίνουν ολόκληρο τον κρατικό προυπολογισμό της Αρμενίας και έχει απειλήσει κατ' επανάληψη να ανακαταλάβει την περιοχή με στρατιωτικά μέσα.
Λιγο πριν από την υπογραφή της νέας συμφωνίας εκεχειρίας χθες, ο πρόεδρος της Αρμενίας είχε προειδοποιήσει ότι η αναζωπύρωση της βίας στην περιοχή "θα μπορούσε να έχει απρόβλεπτες και αμετάκλητες συνέπειες" και ενδεχομένως να οδηγήσει σε "ολοκληρωτικό πόλεμο". Από την πλευρά του, ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν τόνισε ότι μια μέρα η περιοχή "θα επιστρέψει στον νόμιμο κάτοχό της", το Αζερμπαϊτζάν.
Ένας νέος πόλεμος στα νότια του Καυκάσου και στην ευρύτερη περιοχή της Κασπίας εκτιμάται ότι θα είχε καταλυτικές επιπτώσεις, καθώς Αζερμπαϊτζάν και Αρμενία βρίσκονται στο "σταυροδρόμι" των αγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενώ ενδεχομένως θα αποτελούσε ένα ακόμη πιο εκρηκτικό πεδίο αντιπαράθεσης για τη Ρωσία, που έχει συνάψει αμυντική συμφωνία με την Αρμενία, και την Τουρκία που στηρίζει ανοιχτά το Αζερμπαϊτζάν.
Σε αυτό το πλαίσιο, ενεργοποιήθηκε άμεσα και πάλι από χθες η Ομάδα του Μινσκ, που έχει επιφορτιστεί από τον ΟΗΕ να αναζητήσει διπλωματική λύση για τη διένεξη, αλλά παρέμεινε ουσιαστικά αδρανής τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Διπλωματικοί εκπρόσωποι από τη Γαλλία, τις ΗΠΑ και τη Ρωσία επρόκειτο χθες το βράδυ να έχουν την πρώτη συνάντησή τους για το θέμα στη Βιέννη.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΤΡΙΚΚΑΣ
