Ο Ζορζ Σιμενόν, το «μεγάλο αφεντικό» του αστυνομικού αφηγήματος, υπήρξε ένας από τους πιο παραγωγικούς συγγραφείς του 20ού αιώνα, με περισσότερα από εκατόν πενήντα «σκληρά» μυθιστορήματα, ογδόντα τέσσερα κλασικά αστυνομικά και περίπου διακόσιες ιστορίες κάθε λογοτεχνικού είδους με ποικίλη θεματολογία. Το 1966 τιμήθηκε με το βραβείο Grand Master από την Εταιρεία Αμερικανών Συγγραφέων Μυστηρίου, ενώ ήταν ο μόνος συγγραφέας αστυνομικής λογοτεχνίας που το όνομά του συζητήθηκε κατ’ επανάληψη στις υποψηφιότητες του βραβείου Νόμπελ. Τα βιβλία του μεταφράστηκαν σε πενήντα περίπου γλώσσες, πούλησαν περισσότερα από πεντακόσια εκατομμύρια αντίτυπα παγκοσμίως και αποτέλεσαν τη βάση σεναρίων για τουλάχιστον εκατόν εβδομήντα κινηματογραφικές ταινίες και τηλεοπτικές σειρές.
Τα αποκαλούμενα «σκληρά» (roman durs) μυθιστορήματά του -χωρίς τον επιθεωρητή Μαιγκρέ- χαρακτηρίζονται για την ψυχογραφική δύναμη του ύφους τους και την έξοχη νουάρ ατμόσφαιρα, ενώ η γραφή, αν και λιτή, αποκαθαρμένη από κάθε λογοτεχνικότητα, συγκρίνεται με αυτή σπουδαίων κλασικών λογοτεχνών. Με έντονα στοιχεία ψυχολογικού θρίλερ, έμφαση στο υπαρξιακό βάθος των ηρώων και στην ανατομία της κοινωνίας, και με την επίλυση του αστυνομικού γρίφου συχνά να μην βρίσκεται στον πυρήνα της πλοκής, διευρύνουν τα όρια της αστυνομικής λογοτεχνίας συντρίβοντας κλισέ και στερεότυπα του είδους.
Επιθεωρητής Μαιγκρέ
Ο Σιμενόν έγραψε ογδόντα τέσσερα μυθιστορήματα και είκοσι επτά διηγήματα με πρωταγωνιστή τον επιθεωρητή της Γαλλικής Αστυνομίας στο Παρίσι Ζυλ Μαιγκρέ. Έκανε την παρθενική του εμφάνιση το 1931 στο μυθιστόρημα «Πέτρος ο Λετονός» -συμπεριλήφθηκε στη λίστα με τα 100 σπουδαιότερα μυθιστορήματα του 20ού αιώνα από την εφημερίδα Le Monde- και έκλεισε τη σειρά, το 1972, στο μυθιστόρημα «Ο Μαιγκρέ και ο κύριος Σαρλ» (Άγρα).
Η μεγάλη επιτυχία του Μαιγκρέ, που έκανε τον Σιμενόν διάσημο σε όλο τον κόσμο, έγκειται σε μια ειδοποιό διαφορά του σε σχέση με τους αντίστοιχους συναδέλφους-ήρωες της αστυνομικής λογοτεχνίας: Ο Μαιγκρέ δεν στηρίζει την εξιχνίαση των υποθέσεών του ούτε στη μεγάλη ικανότητά του στη συλλογιστική μέθοδο ούτε στην ενδελεχή εμπειρική έρευνα, αλλά στην ψυχολογική διαίσθηση και στην εις βάθος κατανόηση των κινήτρων και της ψυχοσύνθεσης του δράστη.
Στο Σαιντ-Φιάκρ
«Σας αναγγέλλω ότι θα διαπραχθεί φόνος στην εκκλησία του Σαιντ-Φιάκρ κατά τη διάρκεια της πρώτης λειτουργίας της Ημέρας των Ψυχών». Το μακάβριο μήνυμα που έλαβε η Δημοτική Αστυνομία της πόλης Μουλέν και διαβίβασε υπηρεσιακά στην Εγκληματολογική Υπηρεσία του Παρισιού θα φέρει τον Μαιγκρέ ύστερα από πολλά χρόνια στον τόπο που γεννήθηκε, και μάλιστα αντιμέτωπο με τρυφερές αλλά και επώδυνες αναμνήσεις. Θα παραβρεθεί την Ημέρα των Ψυχών στην εκκλησία του χωριού, όπου η ξεπεσμένη κόμισσα του πύργου, στον οποίο ο πατέρας του είχε εργαστεί για τριάντα χρόνια ως διαχειριστής, θα βρεθεί νεκρή στο στασίδι της μετά το τέλος της πρώτης λειτουργίας. Ο θάνατός της προήλθε από καρδιακή προσβολή, που, όπως φαινόταν, προκάλεσε το σοκ μιας είδησης που διάβασε σε ένα απόκομμα εφημερίδας, το οποίο κάποιος είχε βάλει μέσα στο προσευχητάρι της. Ποιοι από το στενό περιβάλλον της κόμισσας είχαν όφελος από τον πρόωρο θάνατό της; Ο νεαρός εραστής της, που είχε σπαταλήσει ένα μέρος της περιουσίας της σε αποτυχημένες επενδύσεις; Ο γιος της, προκειμένου να βγει από τη δυσχερή οικονομική θέση που τον είχε οδηγήσει ο έκλυτος βίος του; Ο επιστάτης του πύργου, στον οποίο το θύμα χρωστούσε χρήματα; Ο γιατρός της, που γνώριζε για την ευάλωτη καρδιά της; Ο εφημέριος του Σαιν-Φιάκρ, που κρατούσε αινιγματική στάση για τον φόνο που διαπράχθηκε στην ενορία του;
Ενα ατμοσφαιρικό και συναισθηματικά φορτισμένο μυθιστόρημα με υπαρξιακό υπόβαθρο, εξαιρετική ανατομία της ψυχοσύστασης των ανθρώπων της γαλλικής υπαίθρου και ιδιαίτερη αξία για τους λάτρεις των ιστοριών του Μαιγκρέ αφού για πρώτη φορά αντλούν στοιχεία για τα παιδικά του χρόνια και το περιβάλλον στο οποίο ενηλικιώθηκε. Ίσως η πιο πρωτότυπη περιπέτεια της σειράς, όπου ο θρυλικός επιθεωρητής, αναπολώντας το παρελθόν του, παρακολουθεί από απόσταση τα γεγονότα χωρίς να συμμετέχει στη λύση του μυστηρίου, ενώ ο περιορισμένος αριθμός των υπόπτων σε μια κλειστή κοινωνία και η θεατρική αποκάλυψη του ενόχου με αντιπαράσταση των υπόπτων στη μυστηριώδη γοτθική ατμόσφαιρα του πύργου παραπέμπουν σαφώς στα κλασικά whodunit της «χρυσής εποχής» του βρετανικού αστυνομικού.
Η μετάφραση της Αργυρώς Μακάρωφ αποδίδει γλαφυρά τη «σιμενόνεια ατμόσφαιρα» του πρωτοτύπου, ενώ το ένθετο φυλλάδιο «Άγιοι προστάτες και θεραπευτές», με την υπογραφή του ψευδώνυμου Άρη Αρούρη, είναι απολαυστικό.
INFO
Georges Simenon
«Η υπόθεση Σαιν-Φιάκρ»
Εκδόσεις Άγρα
Σελίδες: 194
Τιμή: 11,24 ευρώ
