Mια λιτή και σεμνή τελετή έλαβε χώρα σε αμφιθέατρο της Νομικής Σχολής του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης την Παρασκευή που μας πέρασε. Αντικείμενο της σύναξης αυτής ήταν η Μάρθα Πύλια. Η Μάρθα του πανεπιστημίου, η Μάρθα των "Αναγνώσεων" της "Αυγής", η Μάρθα των κοινωνικών και πολιτικών αγώνων.
Τυπική αφορμή, η έκδοση του τιμητικού τόμου που παρουσιάστηκε με κείμενα πολλών συναδέλφων της πανεπιστημιακών αλλά και ανθρώπων όπως ο Κώστας Βούλγαρης που ήταν εκτός του πανεπιστημίου, αλλά συνδεόταν με τη Μάρθα με πολύχρονη φιλία μέσα από τις δουλειές της στις "Αναγνώσεις". Γι' αυτές τις δουλειές μίλησε ο Κώστας Βούλγαρης, για τα επετειακά αφιερώματα της 25ης Μαρτίου. Για τα αφιερώματα αυτά, που ήταν, όπως τόνισε ο ομιλητής, μια επίπονη επιστημονική δουλειά. Για τη Μάρθα την φίλη και τη συνάδελφο μίλησαν ο Νίκος Μαυρέλος και η Μαρία Δημάση μέλη ΔΕΠ του ΔΠΘ. Μίλησαν με τρυφερότητα και ευαισθησία, όπως άλλωστε άρμοζε στη Μάρθα.
Για τη Μάρθα της Αριστεράς μίλησε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ της Ροδόπης Μουσταφά Μουσταφά. Που στις εκλογές του 2009, χωρίς να το σκεφτεί δεύτερη φορά, δέχτηκε την πρόταση που της έγινε από το κόμμα στην Ροδόπη και κόσμησε το ψηφοδέλτιο του με την παρουσία της χωρίς να σκεφτεί ούτε για μια στιγμή πως ήταν ξένη σε ξένο τόπο, χωρίς να σκεφτεί καθόλου το "prestige" της, γιατί έτσι είχε μάθει να δουλεύει, συλλογικά και αριστερά. Τα χρόνια του Παρισιού ήταν αεί παρόντα, τα χρόνια εκείνα που σημάδεψαν τόσο την επιστημονική της όσο και την πολιτική της πορεία.
Συνάδελφός της μίλησε για τη συμμετοχή της στην ΠΟΣΔΕΠ, ως προέδρου μάλιστα του σωματείου των πανεπιστημιακών. Για τους αγώνες της Μάρθας ενάντια στην απόπειρα ιδιωτικοποίησης των ΑΕΙ και της κατάργησης του άρθρου 16. Για τις μάχες που έδινε σχεδόν μόνη της μέσα στο τμήμα της, κόντρα στους εθνικισμούς της περιοχής αλλά και στις παθογένειες του πανεπιστημίου μίλησαν άλλοι.
Γιατί ήταν κοινός τόπος για όσους τη γνώριζαν πως η Μάρθα ήταν συνεπής και σταθερή υποστηρίκτρια των ανθρωπίνων και μειονοτικών δικαιωμάτων. Γιατί, όπως φάνηκε από τις παρεμβάσεις όλων των ομιλητών, όλοι αναγνώρισαν το προφανές: πως το πανεπιστήμιο ήταν φτωχότερο με την απουσία της. Αλλά εκείνοι που μίλησαν για το πολιτικό σκέλος, οι σύντροφοί της, τόνισαν τη μεγάλη απουσία της. Γιατί, όπως σημείωσαν, αυτό που άφησε η Μάρθα, πέρα από την επιστήμη της, ήταν το πολιτικό και προσωπικό ήθος της.
Δεν ήταν γεμάτο το αμφιθέατρο. Αλλά όσοι ήρθαν ήξεραν γιατί ήρθαν και αυτό είναι σημαντικό. Οι συνάδελφοί της, οι σύντροφοί της, οι φοιτητές της, παλιοί και νεώτεροι, ήταν εκεί, μια δύσκολη Παρασκευή που άρχιζε το εορταστικό τριήμερο. Μια ευγενική πρωτοβουλία, που την πήραν φίλοι της Μάρθας και τη στήριξε ο πρύτανης, ήταν αυτή που έγινε για έναν υπέροχο άνθρωπο μια Παρασκευή του Μάρτη.
Σταμάτης Σακελλίων
