«Σε κάνει το internet να διαβάζεις λιγότερο ή περισσότερο; Θα σταματούσες το διάβασμα για να δεις το video clip που αναφέρεται; Μπορεί ένα βιβλίο να γραφτεί μέσω Facebook; Αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε έναν ήρωα ή τον εαυτό μας όταν γράφουμε ή διαβάζουμε ψηφιακά; Μπορεί η λογοτεχνία να εμπλακεί στη σημερινή ψηφιακή μας πραγματικότητα;».
Μία σειρά από ερωτήματα που αφορούν την ανάγνωση και τις μεταβολές που έχουν συντελεστεί τα τελευταία χρόνια. Είναι δεδομένο πλέον ότι η σχέση μας με την ανάγνωση έχει αλλάξει ριζικά. Αλλάξαμε τη ροή της ανάγνωσης. Αλλάξαμε τα μέσα στα οποία αποτυπώνουμε τα γράμματα, τις λέξεις και τις ιδέες. Αλλάξαμε ακόμα και τα γράμματα! Η εικόνα, σταθερή η κινούμενη, τα πολυμέσα, παρεμβάλλονται πλέον στο κείμενο και όχι ως διακόσμηση ή επεξήγηση, αλλά ως συστατικό μέρος της διαδικασίας της ανάγνωσης. Αλλάξαμε τον χρόνο ολοκλήρωσης του κειμένου. Τα κείμενα πια δεν τελειώνουν όταν ο συγγραφέας τους βάζει την τελεία. Αποκτούν ζωή στα κοινωνικά δίκτυα και στο νέο διαδικτυακό περιβάλλον, εμπλουτίζονται, λογοκρίνονται, κρίνονται. Αλλάξαμε μέγεθος αναγνώσματος. Δεν διαβάζουμε ένα ολόκληρο βιβλίο πια, ψάχνουμε το κεφάλαιο, τη σελίδα, την παράγραφο, ίσως και μόνο τη λέξη.
Αλλάξαμε πολύ. Και ως συγγραφείς, και ως εκδότες, και ως αναγνώστες. Αλλάξαμε τις απαιτήσεις μας εν γένει. Όμως παραμένει η ίδια βασική φιλοσοφία, χιλιάδες χρόνια τώρα. Η ανάγκη αποτύπωσης της πληροφορίας / ιδέας / σκέψης και η αποκωδικοποίησή της από τον αναγνώστη. Αυτό δεν άλλαξε. Είμαστε ο εγγράμματος πολιτισμός.
Τα ερωτήματα αυτά μπαίνουν καθημερινά στο μυαλό μας. Καλούμαστε να απαντήσουμε, τόσο για μας, που μάθαμε να διαβάζουμε και να σκεφτόμαστε στο έντυπο, όσο και για τις νεότερες γενιές, που με κάποιο φόβο τις βλέπουμε να αποστρέφονται αυτό που ορίζαμε ως αξία και να αναζητούν άλλες φόρμες με τις οποίες θα έρχονται σε επαφή με τις ιδέες της κοινωνίας τους. Και ποιος είναι ο πλέον κατάλληλος χώρος για να γίνει αυτή η συζήτηση;
Τα ερωτήματα αυτά λοιπόν μας θέτει η Δημοτική Βιβλιοθήκη Πάρου «Γιάννης Γκίκας» το Σάββατο 21 Φεβρουαρίου, με την ψυχολόγο Ματίνα Αναγνωστοπούλου, και απευθύνεται σε νέους 13-19 ετών. Και στην εκδήλωση δεν θα απαντηθούν μόνο αυτά τα ερωτήματα. Ήδη από την πρόσκληση έχουν απαντηθεί τα ερωτήματα του ποιος, πότε και πού παράγει πολιτισμό στις μικρές κοινωνίες της ελληνικής επαρχίας. Ή, καλύτερα, του ποιος θα έπρεπε να παράγει πολιτισμό. Και γεννιούνται μεγαλύτερα ερωτήματα. Όπως, πότε αυτό θα είναι κατάκτηση όλων των κατοίκων αυτής της χώρας; Πότε η συμμετοχή και ο πολιτισμός θα είναι παντού;
Καλλίμαχος