Δύο "εξαιρετικής τέχνης" Καρυάτιδες έφεραν στο φως το περασμένο Σάββατο οι ανασκαφικές εργασίες που συνεχίζονται στον λόφο Καστά στην Αμφίπολη. Σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού, οι Καρυάτιδες αποκαλύφθηκαν με την αφαίρεση των αμμωδών χωμάτων, στον χώρο μπροστά από τον δεύτερο διαφραγματικό τοίχο, κάτω από το μαρμάρινο επιστύλιο, ανάμεσα στις, επίσης, μαρμάρινες παραστάδες. Φιλοτεχνημένες από θασίτικο μάρμαρο, συμφυείς με πεσσό, έχουν πλούσιους βοστρύχους που καλύπτουν τους ώμους τους, φέρουν ενώτια και φορούν χειριδωτό χιτώνα. Το πρόσωπο της δυτικής Καρυάτιδας σώζεται σχεδόν ακέραιο, ενώ από την ανατολική λείπει. Το δεξί χέρι της μιας και το αριστερό χέρι της άλλης ήταν προτεταμένα, ώστε με την κίνηση τους να αποτρέπουν συμβολικά εκείνους οι οποίοι θα επιχειρούσαν την είσοδο στον τάφο, και ήταν ένθετα. Ακολουθείται δηλαδή η ίδια τεχνική, όπως στις κεφαλές και στα φτερά των Σφιγγών. Οι μορφές, επί των οποίων σώζονται ίχνη κόκκινου και μπλε χρώματος, παραπέμπουν στον τύπο της Κόρης. Ανάμεσα στα αμμώδη χώματα βρέθηκαν θραύσματα των γλυπτών, όπως τμήμα παλάμης και μικρότερα θραύσματα από τα δάκτυλά τους. Η διάταξη της δεύτερης εισόδου με τις Καρυάτιδες αποτελεί σημαντικό εύρημα, το οποίο συνηγορεί στην άποψη ότι πρόκειται για εξέχον μνημείο, ιδιαίτερης σπουδαιότητας.
Μπροστά από τις Καρυάτιδες, και από το ύψος της μέσης τους και κάτω, αποκαλύπτεται τοίχος σφράγισης από πωρόλιθους σε όλο το πλάτος των 4,5μ. Πρόκειται για δεύτερο τοίχο σφράγισης, που ακολουθεί την ίδια τεχνική, όπως και στην πρόσοψη του ταφικού μνημείου. Είναι ένα ακόμη χαρακτηριστικό της προσπάθειας των κατασκευαστών για την αποτροπή εισόδου στο μνημείο.
Τις αμέσως προηγούμενες ημέρες, κατά τη συνέχιση των έργων υποστήλωσης και αντιστήριξης των δομικών στοιχείων στο εσωτερικό του μνημείου, σύμφωνα με το υπουργείο Πολιτισμού, με την αφαίρεση των χωμάτων πίσω από τον δεύτερο διαφραγματικό τοίχο, αποκαλύφθηκε σε απόσταση 2 περίπου μέτρων από το θόλο και 4,5 μ. περίπου από το δάπεδο μαρμάρινη ορθογώνια πλάκα, μήκους 4,2μ., πλάτους 1 μ. και πάχους 0.21 μ., σε άριστη κατάσταση. Εδράζεται οριακά σε πώρινο λίθο του τρίτου διαφραγματικού τοίχου και στο ανώτερο τμήμα ορθομαρμάρωσης, το οποίο φέρει κυμάτιο. Στο κάτω μέρος της πλάκας υπάρχει γραπτός διάκοσμος σε γαλάζιο, κόκκινο και κίτρινο χρώμα, όπου παριστάνονται φατνώματα με ρόδακα στο κέντρο. Πρόκειται για τμήμα της οροφής του συγκεκριμένου χώρου. Επιπλέον, αποκαλύφθηκαν οι συνθήκες έδρασης του επιστυλίου. Διαπιστώθηκε ότι η κατακόρυφη ρωγμή του επιστυλίου εκτείνεται σε όλο το ύψος του και είναι διαμπερής. Στον χώρο μπροστά από το επιστύλιο τοποθετήθηκε τριγωνικό μεταλλικό πλαίσιο, παράλληλα με την νότια πλευρά του. Το επιστύλιο αντιστηρίχθηκε με τέσσερα πλάγια στηρίγματα, τα οποία εδράζονται στο μεταλλικό πλαίσιο.
Τα χέρια και τα μαχαίρια...
Οι δύο "εξαιρετικής τέχνης" Καρυάτιδες "από θασίτικο μάρμαρο συμφυείς με πεσσό" που έφεραν στο φως οι ανασκαφικές εργασίες στον Τύμβο Καστά στην Αμφίπολη, προσελκύουν διεθνές ενδιαφέρον, δυστυχώς όμως αναδεικνύουν για μια ακόμα φορά την αμετροέπεια της πολιτικής ηγεσίας του τόπου και του υπουργείου Πολιτισμού, αλλά και των εγχώριων μέσων ενημέρωσης, που επιδίδονται σε σειρά ανεκδοτολογικών σεναρίων πέρα από κάθε σοβαρή επιστημονική δεοντολογία και λειτουργία.
Αναζωπυρώθηκαν λοιπόν τα σενάρια για τον δημοφιλή νεκρό, για τη σύληση ή όχι του τάφου, υψώθηκαν εκ νέου οι πρωθυπουργικές κορώνες για την ελληνικότητα της Μακεδονίας και γενικώς τρεις ημέρες τώρα ακούμε και πάλι κάθε είδους πομφόλυγα σχετικά με το εξαιρετικής σημασίας ανασκαφικό εύρημα στην Αμφίπολη. Ακόμα και το υπουργείο Πολιτισμού, που στα ανώτατα κλιμάκια της ηγεσίας του βρίσκεται μια αρχαιολόγος, η γενική γραμματέας Λίνα Μενδώνη, στην ανακοίνωσή του για τις Καρυάτιδες, προβαίνει, ως μη όφειλε, σε συμπεράσματα πριν ακόμα αποφανθεί η αρχαιολογική έρευνα. Γράφει λοιπόν για τα χέρια των δύο Καρυάτιδων, τα οποία σημειωτέον λείπουν, ότι "ήταν προτεταμένα, ώστε με την κίνησή τους να αποτρέπουν συμβολικά εκείνους οι οποίοι θα επιχειρούσαν την είσοδο στον τάφο". Από πού τεκμαίρεται άραγε αυτό; Να το εκλάβουμε ως επιστημονική ανακοίνωση ή να το αποδώσουμε στην εικοτολογική ζέση του συντάκτη ή της συντάκτριας της εν λόγω ανακοίνωσης; Λίγη σοβαρότητα δεν βλάπτει. Βέβαια, όταν ο ίδιος ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ, ως μάγος της φυλής, αποφαίνεται ότι "ένας μακεδονικός τάφος τέτοιων διαστάσεων είναι ήδη κάτι πάρα πολύ μεγάλο και μία ακόμη επιβεβαίωση για την ελληνική ταυτότητα της Μακεδονίας μας" κι όταν ο υπουργός Πολιτισμού, προ ολίγων μόλις ημερών, αποφαίνεται για το ασύλητο του τάφου στον Λόφο Καστά, τι να κάνει και ο συντάκτης ή η συντάκτρια της ανακοίνωσης; Πρέπει να τιμήσει το άμισθο της θέσεώς του. Και τι να πει κανείς μπροστά σ' όλο αυτό; Σιωπά καταλαβαίνοντας την ελαφρότητα των προσώπων και τον καιροσκοπισμό των πολιτικών τους και θλίβεται για τη στυγνή εκμετάλευση του σπουδαίου ανασκαφικού ευρήματος. Δεν περιμένουν καν τη χρονολόγηση του μνημείου κι ας έχει αρχίσει να απασχολεί έντονα την επιστημονική κοινότητα, ξεχνώντας ότι η αρχαιολογία τεκμηριώνει το παρελθόν με αυστηρούς επιστημονικούς κανόνες κι όχι επισφαλείς εικασίες. Είναι η επιστήμη που ακόμα και δυο χέρια που ανήκουν σε "εξαιρετικής τέχνης" Καρυάτιδες μπορεί να τα μετατρέψει σε μαχαίρια...
