Χωρίς φρένο συνεχίζονται οι ανατιμήσεις στα υγρά καύσιμα καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει ενταθεί και δεν φαίνεται άμεσα αποκλιμάκωση, ενώ οι ευκαιρίες για κερδοσκοπία στις αγορές μάλλον περισσεύουν, με τελικό αποδέκτη και πάλι τον καταναλωτή, ενώ η κυβέρνηση γυρεύει λύσεις από την Ε.Ε. και επανέρχεται με ανεπαρκή επιδόματα, όταν και όποτε το αποφασίσει.
Οι αγορές, όμως, δεν περιμένουν και ήδη στην εγχώρια αγορά ξεπεράστηκε και το όριο των 2 ευρώ στην αμόλυβδη και προς τα εκεί οδεύει και το diesel, ενώ ο χειμώνας έληξε νωρίς, κυρίως για τη Βόρεια Ελλάδα όπου οι θερμοκρασίες είναι ιδιαίτερα χαμηλές αυτή την περίοδο, αφού και το πετρέλαιο θέρμανσης βρίσκεται πάνω από το 1,5 ευρώ καθιστώντας απαγορευτικές τις όποιες τελευταίες προμήθειες της σεζόν.
Μέχρι και τις 18/3 οι μέσες πανελλαδικές τιμές των υγρών καυσίμων κατέγραφαν σε σχέση με την παραμονή της έναρξης των εχθροπραξιών στη Μέση Ανατολή (27/2), αυξήσεις:
* 11,76% (+20,6 λεπτά/λίτρο) στην αμόλυβδη,
* 23,58% (+36,9 λεπτά/λίτρο) στο πετρέλαιο κίνησης (diesel),
* 28,75% (+33,9 λεπτά/λίτρο) στο πετρέλαιο θέρμανσης.
Ωστόσο, όλα δείχνουν ότι οι τιμές δεν έχουν πιάσει «ταβάνι» καθώς νέες ανατιμήσεις αναμένονται και την ερχόμενη εβδομάδα, με παράγοντες της αγοράς να εκφράζουν φόβους για τιμές που θα αγγίξουν ακόμα και τα 2,5 ευρώ το λίτρο.
Στις ακριβότερες αγορές η ελληνική
Αν και η κυβέρνηση από όταν ξεκίνησε η κρίση στη Μέση Ανατολή κομπάζει για τις -κατά βάση συγκυριακά (αυξημένες ΑΠΕ και υδροηλεκτρικά, λιγότερο φυσικό αέριο στην ηλεκτροπαραγωγή και χαμηλότερη ζήτηση το προηγούμενο διάστημα λόγω ήπιων καιρικών συνθηκών)- συγκρατημένες τιμές στη χονδρεμπορική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας, εντούτοις η μέση τιμή της αμόλυβδης βρίσκεται στις πέντε ακριβότερες της Ε.Ε.
Σύμφωνα με το τελευταίο εβδομαδιαίο δελτίο για τις τιμές υγρών καυσίμων στην Ε.Ε. (oil bulletin-DG Energy), η χώρα μας με αναφορά τη μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης της προηγούμενης Δευτέρας (16/3) στο 1,924 ευρώ/λίτρο βρίσκεται στην πέμπτη θέση με την ακριβότερη βενζίνη μεταξύ των 27 κρατών-μελών, πίσω από τις πιο «βόρειες» Ολλανδία, Δανία, Φινλανδία, αλλά και τη Γερμανία - χώρες με αισθητά υψηλότερα κατά κεφαλήν εισοδήματα έναντι της Ελλάδας. Η μέση τιμή της αμόλυβδης στη χώρα μας είναι κατά περίπου 5% υψηλότερη σε σχέση και με τον μέσο όρο των 27 της Ε.Ε.
Πλαφόν και πρατηριούχοι
Με «τυράκια» που δεν αφορούν το πλαφόν που επέβαλε άρον άρον η κυβέρνηση σε ένα νέο επικοινωνιακό παραλήρημα για να δείξει ότι έχει τον έλεγχο της αγοράς -πλην διυλιστηρίων- αλλά διάφορα αιτήματα των πρατηριούχων, υποχώρησε τελικά ο κλάδος που είχε προαναγγείλει απεργιακές κινητοποιήσεις.
Όπως επισήμανε η πρόεδρος των βενζινοπωλών του νομού Αττικής Μ. Ζάγκα -μιλώντας στην ΑΥΓΗ της Κυριακής- για τη συνάντηση στο υπουργείο Ανάπτυξης, πετύχαμε κάποιες δεσμεύσεις για αιτήματα που είχαμε θέσει και παλαιότερα και δεν είχαν εισακουστεί, όπως το voucher των 3.000 ευρώ ανά πρατήριο για την αναβάθμιση των συστημάτων εισροών-εκροών (το συνολικό κόστος υπολογίζεται κοντά στις 6.000-7.000 ευρώ) και την εξέταση της φορολόγησης του κλάδου ώστε να υπάρξει πιο δίκαιη αντιμετώπιση καθώς υπάρχουν πολλά προβλήματα και αστοχίες, ιδίως στις ατομικές επιχειρήσεις. Ανέφερε επίσης ότι τέθηκε και το θέμα της μείωσης της φορολογίας στα καύσιμα που θα εξετάσει γενικώς η κυβέρνηση, σημειώνοντας χαρακτηριστικά ότι η ίδια θα το επαναφέρει συνέχεια καθώς πρόκειται για ένα πρόβλημα που βρίσκεται διαρκώς απέναντί μας, δεδομένου ότι οι φόροι επιβαρύνουν σχεδόν τα δύο τρίτα της τελικής τιμής του καυσίμου.
Σε σχέση με το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους ανέφερε ότι δεν γίνεται τίποτα· όμως υπήρξε δέσμευση ότι θα ισχύσει μέχρι 30 Ιουνίου και δεν θα πάρει παρατάσεις, όπως είχε γίνει στην προηγούμενη κρίση (αν και για τα σούπερ μάρκετ μπορεί να υπάρξει άλλη εξέλιξη), ενώ θα υπάρξει και κάποια «βοήθεια» για τα πρατήρια στα νησιά που έχουν επιπλέον επιβαρύνσεις λόγω και των μεταφορικών.
Εκτίμησε δε ότι, όπως εξελίσσεται η κατάσταση διεθνώς, η άνοδος των τιμών δεν φαίνεται να σταματά και στο τέλος θα φτάσουμε με 50 ευρώ να παίρνει ο καταναλωτής 25 λίτρα απλή αμόλυβδη. Δεν μπορεί να συνεχιστεί αυτό επί μακρόν, επισήμανε, και πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση πρέπει να δεσμευτεί ότι θα πάρει μέτρα γιατί τελικά δεν θα μπορεί να κινηθεί η αγορά, δημιουργώντας ασφυξία τόσο στους καταναλωτές όσο και στους πρατηριούχους.
Νωρίς για μέτρα
Πάντως, ο υπουργός Οικονομικών, πρόεδρος του Eurogroup, Κ. Πιερρακάκης δήλωσε την Πέμπτη ότι είναι ακόμη πολύ νωρίς για να ληφθούν δραστικά μέτρα για τη μείωση των τιμών ενέργειας που έχουν εκτοξευτεί και μίλησε για αβεβαιότητα.
Σε κάθε περίπτωση -τόσο ο ίδιος όσο και ο Κ. Μητσοτάκης- ξεκαθάρισαν ότι μειώσεις στη φορολογία, π.χ. στον ΕΦΚ, δεν συζητούνται χωρίς να υπάρχουν «ευρωπαϊκές ευελιξίες» (σ.σ. στους δημοσιονομικούς κανόνες), αν και Ιταλία και Αυστρία προχώρησαν ήδη μονομερώς σε έκτακτες και προσωρινές μειώσεις φόρων στα καύσιμα.
Υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα έχει τον τέταρτο υψηλότερο ΕΦΚ στην Ε.Ε., στα 70 λεπτά/λίτρο στην αμόλυβδη, πολύ πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο που είναι κοντά στα 55 λεπτά.
Αντίθετα, η κυβέρνηση επαναφέρει το ενδεχόμενο να δοθεί, όπως και με την κρίση στην Ουκρανία, το ανεπαρκέστατο fuel pass για τους πιο ευάλωτους, αλλά κι αυτό όχι άμεσα.
