Την ανάγκη άμεσης αντικατάστασης της υφιστάμενης οικονομικής πολιτικής της εσωτερικής υποτίμησης και της λιτότητας από ένα νέο αναπτυξιακό μοντέλο, που θα βασίζεται στην απασχόληση και θα συνοδεύεται από επενδύσεις και παραγωγική ανασυγκρότηση της ελληνικής οικονομίας, επισημαίνει στην έκθεσή του το ΙΝΕ / ΓΣΕΕ, υπογραμμίζοντας πως σε διαφορετική περίπτωση θα χρειαστούν τουλάχιστον 20 χρόνια για επιστρέψει η ανεργία σε επίπεδα κάτω του 10%, ενώ ακόμα και μετά από 12 χρόνια, δηλαδή το 2025, ο αριθμός των ανέργων θα ξεπερνά το 1.000.000.
Απαντώντας έμμεσα στον πρωθυπουργό Αντ. Σαμαρά και στις κυβερνητικές εξαγγελίες για μείωση της ανεργίας και δημιουργία 730.000 θέσεων εργασίας την επόμενη επταετία (2020), ο επιστημονικός διευθυντής του ΙΝΕ / ΓΣΕΕ Σάββας Ρομπόλης τόνισε κατά την παρουσίαση της έκθεσης στη Θεσσαλονίκη πως "για να μειωθεί η ανεργία στο 15,9% το 2020, θα πρέπει ο ετήσιος αριθμός αύξησης του ΑΕΠ να είναι 8%"! Όπως τόνισε, "το Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν μπορεί να αυξηθεί και να μειωθεί η ανεργία εάν σε βραχυχρόνια διάρκεια μειωθούν οι τιμές των εγχώριων προϊόντων, αυξηθούν οι μισθοί και εάν σε μακροχρόνια διάρκεια βελτιωθεί η διαρθρωτική ανταγωνιστικότητα μέσω ενός επενδυτικού προγράμματος τεχνολογικής και παραγωγικής ανασυγκρότησης. Το γεγονός ότι η οικονομική πολιτική στην Ελλάδα παραμένει στοχευμένη με προσήλωση στη μείωση των δημοσίων δαπανών και την αύξηση των εσόδων από τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους, δεν θα βοηθήσει αλλά αντιθέτως θα επιδεινώσει εκτός των άλλων την κατάσταση στην πραγματική οικονομία".
*Στην έκθεση σημειώνεται πως μέσα στη "μαύρη μνημονιακή τετραετία" χάθηκαν 930.000 θέσεις εργασίας, οι αποδοχές των εργαζομένων μειώθηκαν κατά 41 δισ. ευρώ και θα μειωθούν άλλα 2 δισ. ευρώ το 2014, η αγοραστική δύναμη μειώθηκε κατά 23% και αντιστοιχεί πλέον στο 65% (από 81%) του μέσου όρου της Ε.Ε., η παραγωγικότητα της εργασίας υποχώρησε στα επίπεδα του 1984 και το κόστος εργασίας μειώθηκε κατά 20%. Να σημειωθεί ότι μεταξύ 2010 - 2013 οι κατώτατες αποδοχές υποχώρησαν κατά 18,8% στα ξενοδοχεία, 9,8% στο εμπόριο και 8,2% στις τράπεζες.
*Δυσμενείς επίσης εξελίξεις προβλέπονται στην έκθεση για τη ρευστότητα και τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος, οι οποίες σηματοδοτούν την «ώρα μηδέν» για το ασφαλιστικό. Το οριακό έτος στην εξέλιξη των αποθεματικών του ΣΚΑ είναι το 2016, γεγονός που αναδεικνύει την αναγκαιότητα ενός νέου πλαισίου χρηματοδότησης του συνταξιοδοτικού συστήματος με την ανεύρεση νέων πόρων εκτός κρατικού προϋπολογισμού.
Αναλυτικά, τα κυριότερα στοιχεία της έκθεσης του ΙΝΕ / ΓΣΕΕ που αποδεικνύουν τα δραματικά αποτελέσματα της πολιτικής της εσωτερικής υποτίμησης και της λιτότητας είναι τα ακόλουθα:
* Η μείωση του όγκου της εγχώριας ζήτησης κατά την πενταετία 2009-2013 κατά το 1/3 συνέβαλε στην υποχώρησή του κατά 14 χρόνια, δηλαδή στα επίπεδα του 1998. Η μείωση αυτή στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε σε μία περίοδο κατά την οποία η αντίστοιχη ζήτηση στις 37 πιο αναπτυγμένες χώρες παρέμεινε περίπου σταθερή. Ως αποτέλεσμα, κατά την πενταετία 2009-2013, η μείωση που παρουσίασε η εγχώρια ζήτηση στην Ελλάδα έναντι των 37 κυριότερων ανταγωνιστριών χωρών ανήλθε σε 32,4%, επαναφέροντας τον σχετικό δείκτη σε επίπεδα χαμηλότερα από τα αντίστοιχα του 1990.
* Το αποτέλεσμα των πολιτικών αποδιάρθρωσης της αγοράς εργασίας στην Ελλάδα, σε συνδυασμό με την περιστολή της ζήτησης και της αγοραστικής δύναμης είναι η μείωση (2010-2013) του αριθμού των απασχολουμένων κατά 20% (930.000 άτομα), ως επακόλουθο της μείωσης του προϊόντος, αποδεικνύοντας την ισχυρή συσχέτιση των δύο μεταβλητών (ΑΕΠ και απασχόληση) που μειώθηκαν κατά 23% του ΑΕΠ και κατά 20% του αριθμού των απασχολούμενων. Το υπόλοιπο τμήμα της μείωσης του προϊόντος προήλθε από τη μείωση της παραγωγικότητας της εργασίας. Έτσι, το κύριο βάρος της προσαρμογής μεταφέρθηκε στην απασχόληση και η μείωσή της στην διάρκεια της κρίσης μετατράπηκε σε κατακόρυφη αύξηση της ανεργίας (2013, 27,3%, ΕΛΣΤΑΤ).
* Η αύξηση του ποσοστού ανεργίας από το 7,7% το 2008 σε 27,3% το 2013, κατά την περίοδο 2009-2013, δεν οφείλεται μόνο στη μείωση του αριθμού των απασχολουμένων, αλλά και στη σταθεροποίηση του εργατικού δυναμικού.
* Η αύξηση του ποσοστού ανεργίας κατά την περίοδο 2010-2013, σε συνδυασμό με τη διοικητική μείωση των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων και τις διαρθρωτικές αλλαγές στην αγορά εργασίας, έχει προκαλέσει μείωση του μέσου πραγματικού μισθού κατά 21% έναντι του 2009.
* Οι μειώσεις του μέσου πραγματικού μισθού και της απασχόλησης συρρικνώνουν το διαθέσιμο πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών που προέρχεται από εργασία. Στη διάρκεια των ετών 2010-2013, σε τρέχουσες τιμές, οι αποδοχές εργασίας μισθωτών και αυτοαπασχολούμενων μειώθηκαν κατά 41 δισ. ευρώ και πρόκειται να μειωθούν κατά περίπου επιπλέον 2 δισ. ευρώ το 2014.
* Σε 1.350.000 άτομα ανήλθε ο αριθμός των ανέργων κατά το 2013, έναντι 378.000 άτομα το 2008. Επομένως, η πολιτική της εσωτερικής υποτίμησης έχει προκαλέσει, μεταξύ άλλων, και απώλειες περίπου ενός εκατομμυρίου θέσεων εργασίας. Για το 2014 προβλέπεται ότι θα υπάρξει μείωση (προσωρινή, εποχική, επιδοτούμενη απασχόληση, κ.λπ.) του αριθμού των ανέργων κατά περίπου 80.000 άτομα σε μέσο ετήσιο επίπεδο και θα προέλθει κατά τα 3/4 από τη συρρίκνωση του εργατικού δυναμικού κατά το 1/4 από τη μείωση της απασχόλησης.
