Η τουριστική ανάπτυξη, η περιβόητη "βαριά βιομηχανία" της χώρας, αποτελεί την "καραμέλα" στα χείλη των κυβερνητικών και σταθερό μοτίβο στα δελτία ειδήσεων, που θεωρούν ότι οι κινητοποιήσεις των εργαζομένων "εκθέτουν τη χώρα διεθνώς" και "διώχνουν τους τουρίστες". Τι γίνεται όμως με τις πολύωρες καθυστερήσεις, τις ακυρώσεις δρομολογίων σε μεγάλο μέρος της ακτοπλοΐας, σε τουριστική, μάλιστα, περίοδο; Η ακτοπλοΐα βρίσκεται σε τέλμα, με τις τράπεζες να έχουν τον πλήρη έλεγχο του παιχνιδιού, τις εταιρείες να σιωπούν, το υπουργείο Ναυτιλίας να νίπτει τας χείρας του, τις τιμές των εισιτηρίων στα ύψη, νησιά αποκλεισμένα. Οριακή είναι η κατάσταση στο Βόρειο Αιγαίο.
Μόνο τη Δευτέρα, ανεκτέλεστο έμεινε το δρομολόγιο του "Μυτιλήνη", με προορισμό την Ικαρία, λόγω μηχανικής βλάβης, ενώ με 17 (!) ώρες καθυστέρηση αναχώρησε το "Θεόφιλος", λόγω προβλήματος ανεφοδιασμού καυσίμων, από Θεσσαλονίκη για Σάμο, πέμπτη φορά τους τελευταίους δύο μήνες. Μηχανική βλάβη σημειώθηκε στο ταχύπλοο master jet φτάνοντας με καθυστέρηση μίας ώρας στον Πειραιά από τη Μύκονο. Την Τετάρτη, με 4.5 ώρες καθυστέρηση "έδεσε" στον Πειραιά το "Κρήτη ΙΙ" της ΑΝΕΚ από τα Χανιά, αφού λόγω μηχανικής βλάβης ταξίδεψε από τα ανοικτά της Μήλου με μία μηχανή σε λειτουργία. Συχνές είναι οι καθυστερήσεις και οι ακυρώσεις και στα ενδοκυκλαδίτικα δρομολόγια, κάτι που ανέδειξε στη Βουλή ο ΣΥΡΙΖΑ, κάνοντας λόγο για "επαναλαμβανόμενη τακτική της εταιρείας ΝΕΛ", αναφέροντας τον κίνδυνο "το εν λόγω ζήτημα να προκαλέσει μοιραία κωλύματα και στις μετακινήσεις επισκεπτών κατά τη θερινή τουριστική περίοδο".
"Παράθυρο" κάλυψης ακτοπλοϊκών δρομολογίων από ημερόπλοια
Την ίδια στιγμή, οι περισσότερες εταιρείες αδυνατούν να πραγματοποιήσουν έγκαιρο προγραμματισμό των δρομολογίων και των ανταποκρίσεων, καθιστώντας "άθλο" για έναν επισκέπτη από το εξωτερικό να οργανώσει έγκαιρα τις διακοπές του. Παράλληλα, επιχείρηση μείωσης των οργανικών συνθέσεων καταγγέλλουν οι ναυτεργάτες, με τελευταίο παράδειγμα την "επιλεκτική", όπως τη χαρακτηρίζουν, μείωση θέσεων σε τρεις κατηγορίες ημερόπλοιων, στα οποία, συν τοις άλλοις, δίνεται η δυνατότητα να πραγματοποιούν μεγαλύτερα δρομολόγια, ανοίγοντας το δρόμο κάλυψης ακόμη και ακτοπλοϊκών δρομολογίων.
"Άλλο ένα χαμένο καλοκαίρι", όπως υποστηρίζουν κάτοικοι και φορείς, θα είναι το φετινό για τη Λήμνο. Το νησί του Βορείου Αιγαίου βρίσκεται σε μια ιδιότυπη "ομηρεία". Η Λήμνος εξυπηρετείται από τον "Ταξιάρχη" της NEL, κατασκευής 1975, πλοίο τέταρτης κατηγορίας (το μοναδικό νησί που εξυπηρετείται,όποτε γίνεται αυτό, αποκλειστικά από πλοία τέταρτης κατηγορίας, τα οποία μπορούν να καλύπτουν μικρές αποστάσεις σε ήπιες συνθήκες καιρού και θάλασσας), με τις πολύωρες καθυστερήσεις και ματαιώσεις δρομολογίων να αποτελούν σύνηθες φαινόμενο.
Στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ακτοπλοϊκών Συγκοινωνιών(ΣΑΣ) την περασμένη Τρίτη, η ΝΕL αιτήθηκε παράταση έως το 2015, εξυπηρέτησης της γραμμής από το ίδιο πλοίο, αφού ήδη από το 2013, σύμφωνα με τον νόμο, θα έπρεπε να έχει αντικαταστήσει τον "Ταξιάρχη" από νεότερο και πιο σύγχρονο πλοίο. Ωστόσο, με νόμο της κυβέρνησης Παπανδρέου το 2010, δόθηκε παράταση έως το 2014. Στη συνέχεια, η κυβέρνηση Παπαδήμου ψήφισε νόμο που έδινε δικαίωμα παράτασης στην υποχρέωση αντικατάστασης για άλλα τρία χρόνια μετά από γνωμοδότηση του ΣΑΣ και απόφαση του ΥΝΑ.
Ακυρώσεις κρατήσεων και επιχειρήσεις που "γονατίζουν"
Αυτό επικαλέστηκε στο ΣΑΣ η εταιρεία, με τον δήμαρχο Α. Χατζηδιαμαντή να δηλώνει ξεκάθαρα την αντίθεσή του ζητώντας την εφαρμογή του νόμου, την εξυπηρέτηση της γραμμής με σύγχρονα πλοία που ανταποκρίνονται στις ανάγκες των νησιωτών και να μη δοθεί νέα παράταση. Όπως ανέφερε ο ίδιος στην "Αυγή": "Οι εκπρόσωποι της εταιρείας απέδωσαν τα πάντα στην Τράπεζα Πειραιώς και στο πρόβλημα της χρηματοδότησης, υποστηρίζοντας ότι αφού ελέγχεται από το Δημόσιο, αυτό θα μπορούσε να παρέμβει. Όμως τόσα χρόνια που δεν είχαν πρόβλημα, γιατί δεν έκαναν αυτό που έπρεπε; Να εκσυγχρονίσουν τον στόλο και να εξυπηρετήσουν τους νησιώτες;". Τόσο η εταιρεία όσο και ο Μ. Βαρβιτσιώτης αναγνώρισαν το "δίκιο" των Λημνιωτών, χωρίς ωστόσο να προβάλουν κάποια χειροπιαστή λύση. Στο αίτημα του δημάρχου να εφαρμοστεί ο νόμος και η εταιρεία να κριθεί έκπτωτη από τη γραμμή, ο υπουργός Ναυτιλίας υποστήριξε ότι αυτό θα ήταν καταστροφικό μέσα στο καλοκαίρι. "Ό,τι μας λένε οι υπουργοί όλα αυτά τα χρόνια. Από καλοκαίρι σε καλοκαίρι. Το πρόβλημα δεν μπορεί να περιμένει άλλο", τόνισε ο Α. Χατζηδιαμαντής. Στο μεταξύ, για άλλο ένα καλοκαίρι, κρατήσεις ακυρώνονται και επιχειρήσεις "γονατίζουν", με τις εκτιμήσεις του ΕΟΤ να είναι αρνητικές για Ιούλιο-Αύγουστο.
Ο ρόλος των τραπεζών
Σε διαδικασία εξυγίανσης προχωρούν οι πιστώτριες τράπεζες των ακτοπλοϊκών εταιριών, αξιολογώντας τις επενδυτικές επιλογές τους, συμπεριλαμβανομένης και της Πειραιώς, που κατέχει τη μερίδα του λέοντος της ΝΕL και μετοχές τόσο στην ΑΝΕΚ όσο και στη Hellenic Seaways. Σε κυρίαρχη δύναμη τείνει να αναδειχθεί η Attica Group (Superfast Ferries, Blue Star), που έχει δρομολογήσει μακροπρόθεσμη αναδιάρθρωση του δανεισμού της και την προσέλκυση συμμάχων ώστε να χρηματοδοτήσει το επενδυτικό της πλάνο, βγαίνοντας "μπροστά" στη διαδικασία αναδιάρθρωσης της ακτοπλοΐας, που μετατρέπεται σε πυλώνα συγκέντρωσης κεφαλαίου, με σενάρια συγχωνεύσεων και εξαγορών να πέφτουν στο τραπέζι. Με ανοιχτό το ενδεχόμενο πώλησης πλοίων από εταιρείες που επιχειρούν εξισορρόπηση των ισολογισμών για να μειωθεί ο τραπεζικός δανεισμός, ΣΥΡΙΖΑ και νησιώτες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου της εγκατάλειψης κυρίως των άγονων γραμμών.