Ιδιαίτερα επιβλαβής για τον ελληνικό αγροτικό τομέα θεωρείται η εμπορική συμφωνία ΕΕ - Mercosur την υπογραφή της οποίας ενέκρινε χωρίς διάλογο-ενημέρωση η κυβέρνηση της ΝΔ επιχειρώντας μάλιστα να πείσει ότι πρόκειται για συμφωνία υπέρ των παραγωγών.
Ως το ανέκδοτο για τον αγροτικό τομέα χαρακτήρισε τις δικαιολογίες της κυβέρνησης περί θετικής συμφωνίας για τους αγρότες ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Γεωτεχνικών Δημοσίων Υπαλλήλων (ΠΟΓΕΔΥ), Ν. Κακκαβάς, σημειώνοντας ότι μετά την κλιματική κρίση και το αυξημένο κόστος παραγωγής, θα ισοπεδώσει τις τιμές των αγροτικών προϊόντων και θα εξοντώσει ολόκληρους κλάδους της Ελληνικής πρωτογενούς παραγωγής και δυστυχώς, όλα αυτά θα συμβούν με τη συναίνεση και την υπογραφή της Ελληνικής Κυβέρνησης.
Αναφέρεται δε σε πληροφορίες ότι η συμφωνία αυτή μαζί με τη σύνθεση της εκπροσώπησης των αγροτών, που θέλει να επιβάλει η κυβέρνηση χωρίς τη σύμφωνη γνώμη των αγροτών, πιθανόν να ακυρώσει τη συνάντηση αύριο με τον πρωθυπουργό.
Ειδικότερα, επισημαίνει ότι ο τρόπος παραγωγής των αγροτικών προϊόντων που αποτελούν την κύρια παραγωγή της Mercosur, διαφέρει ριζικά από τον Ευρωπαϊκό και οδηγεί σε πολύ χαμηλό κόστος παραγωγής.
Υπάρχει εκτεταμένη η λεγόμενη «υιοθεσία γης», καθώς μεγάλες εταιρείες αγοράζουν τη γη και προχωρούν σε καθετοποιημένη παραγωγή (το 60% της γεωργικής γης της Βολιβίας και το 35% της Παραγουάης ανήκει σε εταιρείες), σημαντική παιδική εργασία, αποψίλωση δασών για δημιουργία νέας γεωργικής γης στον Αμαζόνιο και αλλού, ενώ οι εκτάσεις οι οποίες είναι καλλιεργημένες με γενετικώς τροποποιημένα φυτά αποτελούν το 47% του συνόλου παγκοσμίως.
Εισαγωγές-εξαγωγές
Σημειώνεται ότι το 2024, η ΕΕ εισήγαγε προϊόντα αξίας 56 δισ ευρώ από τις χώρες της Mercosur, εκ των οποίων το 43% ήταν αγροτικά προϊόντα και το 31% ορυκτά. Αντίστοιχα, η ΕΕ εξήγαγε στις χώρες αυτές προϊόντα αξίας 55 δισ ευρώ, εκ των οποίων το 28% ήταν μηχανήματα και το 25% χημικά. Η υπό έγκριση εμπορική συμφωνία προβλέπει την κατάργηση ή τη μείωση του 93% των υπαρχόντων δασμών, που για τα κρέατα σήμερα φθάνουν στο 63% και για τα ποτά στο 35%.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΠΟΓΕΔΥ, η μείωση των δασμών θα ωφελήσει τη Γερμανία και τις Σκανδιναβικές χώρες και όσες χώρες εξάγουν προς τη Mercosur και θα δημιουργήσει τεράστιο πρόβλημα στον γεωργικό τομέα των Ευρωπαϊκών χωρών με αθέμιτο ανταγωνισμό αγροτικών προϊόντων της Λατινικής Αμερικής, αμφιβόλου ποιότητας ή και επικίνδυνων για την υγεία των καταναλωτών
Ο ίδιος τονίζει τη βασική διαφορά μεταξύ Ελλάδας και ΕΕ καθώς οι Βρυξέλλες δικαιολογούν αυτή την απόφαση με το επιχείρημα ότι οι αγρότες στην ΕΕ είναι μόνο το 3,8% του οικονομικά ενεργού πληθυσμού, ενώ στη βιομηχανία απασχολείται το 24%, όμως στη χώρα μας οι επαγγελματίες αγρότες καταλαμβάνουν το 9% της απασχόλησης (ΕΛΣΤΑΤ 2021) και άλλο 9% καταλαμβάνουν και οι εργαζόμενοι στη μεταποίηση, ενώ το 40% της Ελληνικής μεταποίησης σχετίζεται με τα τρόφιμα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το 2024 η Ελλάδα εισήγαγε από τις χώρες της Mercosur αγροτικά προϊόντα, τρόφιμα και ποτά αξίας 452.105.624 ευρώ και εξήγαγε στις ίδιες χώρες αντίστοιχα προϊόντα αξίας μόλις 34.568.702 ευρώ (αναλογία 1:13).
με το Ν. Κακκαβά, η απομάκρυνση των δασμών θα διευρύνει το έλλειμμα του ισοζυγίου εξαγωγών – εισαγωγών αγροτικών προϊόντων, τροφίμων και ποτών της Ελλάδας σε καταστροφικά επίπεδα όχι μόνο για την πρωτογενή παραγωγή, αλλά και για την Εθνική Οικονομία, καθώς ελλείμματα του εμπορικού ισοζυγίου αγροτικών προϊόντων, τροφίμων και ποτών άνω των 2 δισ ευρώ συνέβαλαν στη χρεωκοπία της χώρας το 2009. Το εμπορικό ισοζύγιο των αγροτικών προϊόντων, τροφίμων και ποτών τους 7 πρώτους μήνες του 2025 είναι ήδη ελλειμματικό κατά 0,5 δις ευρώ. Επίσης, η μεγάλη αύξηση της αξίας των συναλλαγών από το 2019 μέχρι το 2024 δεν οφείλεται σε αντίστοιχη αύξηση των ποσοτήτων, αλλά στην αύξηση των τιμών ανά κιλό (ακρίβεια).
Ένα άλλο σημείο στο οποίο αναφέρεται ο πρόεδρος της ΠΟΓΕΔΥ είναι ότι οι εξαγωγές των ελληνικών αγροτικών προϊόντων δεν αναμένεται να αυξηθούν σημαντικά με την προβλεπόμενη μείωση των δασμών γιατί προνομιακή θέση σε αυτές τις χώρες έχουν η Ισπανία και η Πορτογαλία με παρόμοια προϊόντα, αλλά και επειδή οι καταναλωτές της Mercosur έχουν χαμηλό βιοτικό επίπεδο και τα ελληνικά προϊόντα είναι ποιοτικά αλλά και ακριβά για αυτούς. Σημαντική ευκαιρία, ίσως έχει η ελληνική κονσερβοποιία γιατί υπήρχαν υψηλοί δασμοί (55%).
Προστασία με ευχολόγια - σοβαροί κίνδυνοι
Πάντως και η προστασία των ΠΟΠ προϊόντων θα γίνει πλήρως σε μία επταετία, αλλά θα έχουν τα προαναφερθέντα μειονεκτήματα για τη συγκεκριμένη αγορά, ενώ η φέτα κινδυνεύει να απωλέσει τον χαρακτηρισμό ΠΟΠ με την άφρονη αντιμετώπιση των αυτόχθονων φυλών αιγοπροβάτων στα πρωτοφανή, σε έκταση, μέτρα εκρίζωσης της ευλογιάς, αλλά και η παραγωγή αιγοπρόβειου γάλακτος δεν θα επαρκεί για επιπλέον εξαγωγές.
Σε σχέση με τη ρήτρα αμοιβαιότητας για την αλλαγή του τρόπου αγροτικής παραγωγής στις χώρες της Mercosur και τη συμμόρφωση προς τα ευρωπαϊκά πρότυπα, αναφέρεται ότι αποτελεί απλώς ευχολόγιο, καθώς δεν πρόκειται να αλλάξει το δεδομένο ότι μόνο στην Αργεντινή και στη Βραζιλία καλλιεργούνται γενετικώς τροποποιημένα φυτά σε έκταση 900.000.000 στρεμμάτων (30 φορές η συνολική γεωργική έκταση της Ελλάδας) ή ότι θα υπάρχουν αυξημένες επιμολύνσεις στα αγροτικά τους προϊόντα με αφλατοξίνες, καρκινογόνες ορμόνες και απαγορευμένα φυτοφάρμακα, χωρίς να υπάρχει επαρκές σύστημα ιχνηλασιμότητας, ώστε οι δειγματοληπτικοί έλεγχοι στην Ευρώπη να έχουν κάποιο αποτέλεσμα (όταν και αν γίνονται…).
«Δεν μπορεί να γίνει η Λατινική Αμερική Ευρώπη σε λίγα χρόνια και δεν νομίζω ότι το θέλει, καθώς έχοντας γεωργική έκταση τριπλάσια της Ευρωπαϊκής αντίστοιχης, εξάγει αγροτικά προϊόντα σε όλο τον κόσμο» σημειώνει ο Ν. Κακκαβάς.
Τέλος, άμεση απόρροια είναι ότι θα πληγούν καίρια από τις μεγάλες πιέσεις στην τιμή του παραγωγού στην Ελλάδα οι τομείς του μελιού, του ρυζιού, του αραβοσίτου, του κρέατος πουλερικών και βοοειδών, του κρασιού, του επιτραπέζιου σταφυλιού, των λεμονιών, αβοκάντο και άλλων προϊόντων, τονίζει ο πρόεδρος της ΠΟΓΕΔΥ και συμπληρώνει ότι «“υπάρχει ακόμη ο κίνδυνος ελληνοποιήσεων, αλλά και μονοπωλιακών εμπορικών πρακτικών μετά την εκτόπιση / εξόντωση των Ελληνικών επιχειρήσεων.
Το δε υπό θεσμοθέτηση ταμείο στην ΕΕ των 6 δισ. ευρώ ως αποζημίωση για τις ζημίες από την εφαρμογή της επικείμενης συμφωνίας για 27 χώρες της ΕΕ και για όλους τους κλάδους παραγωγής είναι ανεπαρκέστατο, σημειώνει και καταλήγει ότι «οι αυξήσεις των εισαγωγών από τη Mercosur σε ποσοστό άνω του 8% από το μέσο όρο της προηγούμενης τριετίας προβλέπεται να οδηγήσουν σε μία αβέβαιη έρευνα από μία επιτροπή...».
