Η κρίση του κορονωϊού μού θυμίζει το ναυάγιο του "Τιτανικού". Η οίηση των κατασκευαστών του σύγχρονου υπερωκεάνειου του παγκόσμιου νεοφιλελευθερισμού με αφορμή, αλλά όχι αιτία, την πανδημία οδηγεί σε ένα τρομερό ναυάγιο, όπου και πάλι θα ληφθούν μέτρα ώστε να σωθούν οι επιβάτες της Α' θέσης και να πνιγούν αυτοί της Γ'.
Και στο μυαλό μου ήρθε ένα θεατρικό παιχνίδι που συμπεριλαμβάναμε στη βιωματική επιμόρφωση των εκπαιδευτικών που είχαν αναλάβει την εκπαίδευση των προσφυγόπουλων, προκειμένου να καλλιεργήσουν την ενσυναίσθηση που θα τους ήταν απαραίτητη για την επικοινωνία τους με τα τόσο ταλαιπωρημένα παιδιά: Με ήχους σειρήνας συναγερμού δημιουργούσαμε συνθήκες πανικού και τους δίναμε το παράγγελμα ότι πρέπει μέσα σε λίγα λεπτά να πάρουν μαζί τους σε μικρά βαλιτσάκια ό,τι θεωρούν πιο σημαντικό για εκείνους και πιο χρήσιμο για τη μετέπειτα πορεία τους. Ήταν πραγματικά πολύ ενδιαφέρουσες οι πληροφορίες που παίρναμε εκπαιδευτές/τριες και εκπαιδευόμενοι/ες σχετικά με το πόσο μακρύς είναι ο δρόμος του σεβασμού των δικαιωμάτων του «άλλου».
Το βαλιτσάκι της τηλεκπαίδευσης
Λοιπόν, στη σημερινή συνθήκη πανικού, κλήθηκαν οι επικεφαλής του υπουργείου μας της Παιδείας να διασώσουν ό,τι μπορούν και ό,τι είναι κατά τη γνώμη τους πιο σημαντικό. Και πήραν μαζί τους το βαλιτσάκι της τηλεκπαίδευσης. Δεν θα ασχοληθώ με τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των όσων έβαλαν σ' αυτό το βαλιτσάκι.
Θα ασχοληθώ με κάτι που ξέχασαν να πάρουν μαζί τους οι ιθύνοντες του υπουργείου μας, στη φάση του πανικού τους: τη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού που υπογράφηκε από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών το 1989 και επικυρώθηκε από την Ελληνική Βουλή με τον Ν. 2101/2 Δεκεμβρίου 1992 (ΦΕΚ 192, τ.Α). Το άρθρο 28 της Σύμβασης είναι αφιερωμένο στο αναφαίρετο και καθολικό δικαίωμα στην εκπαίδευση. Συγκεκριμένα, το άρθρο αναφέρει ότι τα συμβαλλόμενα κράτη αναγνωρίζουν το δικαίωμα του παιδιού στην εκπαίδευση και μεριμνούν για να επιτευχθεί η άσκηση του δικαιώματος αυτού προοδευτικά και στη βάση της ισότητας των ευκαιριών.
Έχουν όλοι Η/Υ;
Αναρωτήθηκαν, άραγε, αυτοί που θέσπισαν το μέτρο της τηλεκπαίδευσης πόσα παιδιά έχουν ξεχάσει να πάρουν μαζί τους στη σωσίβια λέμβο; Αναρωτήθηκαν πόσοι γονείς εργαζόμενοι αλλά χαμηλά αμειβόμενοι ή μακροχρόνια άνεργοι διαθέτουν τα μέσα να αγοράσουν στα παιδιά τους Η/Υ; Πόσα παιδιά που ζουν στα χωριά μας ή που ζουν στο περιθώριο της κοινωνίας στα αστικά κέντρα έχουν Ίντερνετ; Τα παιδιά που ζουν σε καταυλισμούς με σπίτια από ελενίτ και χαρτόκουτα, χωρίς νερό και ρεύμα, πώς μπορούν να έχουν πρόσβαση στην τηλεκπαίδευση; Πώς θα έχουν ίσες ευκαιρίες στις Πανελλαδικές εξετάσεις τα παιδιά από τα χωριά που δεν έχουν Ίντερνετ; Πώς λοιπόν το μέτρο της τηλεκπαίδευσης συνάδει με το καθολικό και επί ίσοις όροις δικαίωμα των παιδιών στην εκπαίδευση;. Μήπως παρανομείτε, κυρία υπουργέ της Παιδείας, όταν καταπατάτε τον νόμο 2101/92; Μήπως εκθέτετε τη χώρα μας διεθνώς όταν αδιαφορείτε για τις διεθνείς συμβάσεις και τον ΟΗΕ;
Και βέβαια θα μου πείτε: ποιος νοιάζεται για σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα τέτοια εποχή; Για τα Άγραφα και τα χωριά του Ολύμπου θα νοιαστούμε τώρα; Για τη Σάμο και το Θιάκι; Για τον Ασπρόπυργο, το Πέραμα, τη Δραπετσώνα ή τον Εύοσμο θα σκάσουμε τέτοιες ώρες; Και πάλι όμως μια μικρή λεπτομέρεια ίσως διαφεύγει της προσοχής της υπουργού μας. Η Ιστορία έχει επιβεβαιώσει τη ρήση ότι οι κοινωνικές αλλαγές δεν έρχονται από την αδυναμία των δυνατών αλλά από τη δύναμη των αδυνάτων. Όσοι έχουμε μακρόχρονη εμπειρία έρευνας / δράσης στο πεδίο της ενδυνάμωσης των παιδιών που ζουν στη φτώχεια, μπορούμε με απόλυτη σιγουριά να διαβεβαιώσουμε τους ιθύνοντες του υπουργείου μας ότι δεν μπορούν ούτε να διανοηθούν πόση δύναμη κρύβουν μέσα τους τα παιδιά των οικονομικά αδυνάτων γονιών.
Στο ναυάγιο του "Τιτανικού" σώθηκε περίπου το ένα τρίτο των επιβατών του και τα δύο τρίτα πνίγηκαν. Πέραν του πανικού, μία αιτία ήταν και οι κλειδωμένες πόρτες που οδηγούσαν στην Α’ θέση και στις σωσίβιες λέμβους. Ας ελπίσουμε ότι με τη λήξη της πανδημίας οι πόρτες για το καθολικό δικαίωμα στην εκπαίδευση θα ξεκλειδωθούν και τα τόσο δυνατά στη θέληση και αγωνιστικότητα παιδιά των οικονομικά αδυνάτων γονιών θα μπορούν να απολαύσουν το νομικά και ηθικά κατοχυρωμένο δικαίωμά τους. Και ότι όλα τα παιδιά, ανεξάρτητα από κοινωνική τάξη, θρησκεία, γλώσσα, πολιτικές πεποιθήσεις των γονιών, θα μοιράζονται μια ποιοτική δημοκρατική εκπαιδευτική εμπειρία.
ΥΓ.: Οι αριστείς του υπουργείου μας δεν κατάφεραν να εξασφαλίσουν ούτε μια πλατφόρμα που να αντέχει ένα τμήμα της σχολικής κοινότητας. Φαντάσου και να υπήρχε καθολική συμμετοχή!
* Η Αναστασία Χατζηστεφάνου - Βαφέα είναι εκπαιδευτικός, μέλος του Τμήματος Δικαιωμάτων ΣΥΡΙΖΑ
