Η αμερικανική κυβέρνηση τράβηξε το χειρόφρενο, αλλά ο κραδασμός του φρεναρίσματος δεν έφτασε ακόμη στην οικονομία και την κοινωνία. Ο πρόεδρος Μπάρακ Ομπάμα υπέγραψε, ως όφειλε, όλα τα διατάγματα για περικοπές στα υπουργεία και τις κρατικές υπηρεσίες, ώστε μέχρι τον Σεπτέμβριο να μειωθούν οι δαπάνες κατά 85 δισεκατομμύρια δολάρια.
Το «φρένο» υπήρχε ως απειλή από το καλοκαίρι του 2011, αλλά μέχρι πρότινος Δημοκρατικοί και Ρεπουμπλικάνοι συμφωνούσαν, έστω στο παρά πέντε, να μη το ενεργοποιήσουν, και έδιναν το «πράσινο» φως στην κυβέρνηση να συνεχίσει να δανείζεται. Το βράδυ της περασμένης Παρασκευής, οπότε είχε λήξει μια ακόμη παράταση, οι Ρεπουμπλικάνοι αποφάσισαν να μην συναινέσουν σε νέα, οπότε... έπεσε το μαχαίρι.
Οι επιπτώσεις αυτών των περικοπών θα φανούν στο μέλλον, εάν δεν γίνει πάλι ένα θαύμα, αυτή τη φορά στο “και πέντε”. Οι μεγαλύτερες περικοπές -46 δισεκατομμύρια δολάρια- έχουν προγραμματιστεί για το υπουργείο Άμυνας, κάτι που σίγουρα δεν αρέσει στους Ρεπουμπλικάνους, οπότε μπορεί να υποχωρήσουν. Ο πρώην δικός τους γερουσιαστής και νυν υπουργός Άμυνας της κυβέρνησης Ομπάμα, Τζακ Χέιγκελ, προειδοποίησε ότι οι περικοπές μπορεί «να απειλήσουν την ικανότητα των ΗΠΑ να φέρουν εις πέρας τις στρατιωτικές αποστολές τους» και ότι θα επιβαρύνουν «κυρίως το πολιτικό προσωπικό των ενόπλων δυνάμεων και τις οικογένειες των φαντάρων».
Αυτό είναι το ένα πρόβλημα που ενδέχεται να ανησυχήσει την αμερικανική Δεξιά. Το δεύτερο, οι περικοπές στην παιδεία, την υγεία, τη δημόσια διοίκηση και τις δημόσιες επενδύσεις, θα έχει αποτέλεσμα, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, να μειωθεί κατά 0,5% το αμερικανικό ΑΕΠ. Εάν αυτή τη φορά χρησιμοποιεί τον σωστό... πολλαπλασιαστή.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Standard & Poor's, δε, οι περικοπές θα έχουν μόνο «περιορισμένες επιπτώσεις», αρκεί να μη διαρκέσουν πολύ, αρκεί δηλαδή να υποχωρήσουν σύντομα οι Ρεπουμπλικάνοι.
Ανεξαρτήτως πολλαπλασιαστή, οι περικοπές μεταφράζονται στην κατάργηση 750.000 θέσεων εργασίας σε σχολεία, παιδικούς σταθμούς, αεροδρόμια, υπηρεσίες, εθνικά πάρκα κ.λπ. «Ο πόνος των περικοπών δεν θα γίνει αμέσως αισθητός, αλλά θα είναι αληθινός» ήταν η δυσοίωνη δήλωση του Ομπάμα, που ρίχνει την ευθύνη για το χειρόφρενο στους Ρεπουμπλικάνους.
Οι διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό θα συνεχιστούν, καθώς και με τις αυτόματες περικοπές έχει διασφαλιστεί η χρηματοδότηση μέχρι τον Μάιο. Από τα μέσα Μαΐου ή θα βρεθεί ένας συμβιβασμός ή το αμερικανικό κράτος θα κηρύξει στάση πληρωμών. Αυτό το δίλημμα το αντιμετωπίζει για τρίτη φορά σε ένα χρόνο η Ουάσινγκτον και μέχρι τώρα το έλυνε αυξάνοντας το ανώτατο επιτρεπτό όριο του χρέους. Ίσως να το ξανακάνει.
