Του Αλφόνσο Τζιάνι
“Η ομιλία του Κόντε αξίζει λιγότερο από ένα μηδενικό”. Με αυτά τα σκληρά λόγια ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και επικεφαλής της Λέγκας Ματέο Σαλβίνι σχολίασε την ομιλία του πρωθυπουργού Κόντε πριν από λίγες ημέρες στη Γερουσία. Η περίσταση που διατυπώθηκε η φράση αυτή δίνει την πλήρη αίσθηση του κλίματος της μαρμαρυγής, του εσωτερικού ανταρτοπόλεμου που χαρακτηρίζει τη “σταθερή αστάθεια” του ιταλικού πολιτικού πλαισίου. Ωστόσο, ο Κόντε στη Γερουσία είχε υπερασπιστεί τον Σαλβίνι από τις βαριές κατηγορίες που τον βομβαρδίζουν στον απόηχο της ιστορίας για τις πιθανές οικονομικές σχέσεις της Λέγκας με το περιβάλλον του Πούτιν. Ο Κόντε δεν μπόρεσε να αντιταχθεί στα αποδεικτικά στοιχεία και δήλωσε ότι ο κερδοσκόπος Σαβοΐνι είχε ταξιδέψει στη Μόσχα κατόπιν πρόσκλησης του υπουργού Εσωτερικών Σαλβίνι και επομένως όχι σύμφωνα με το πρωθυπουργικό γραφείο.
Αυτό που έθιξε ιδιαίτερα το Σαλβίνι ήταν ένα απόσπασμα στην ομιλία του Κόντε, όπου είπε ότι, σε περίπτωση ανυπέρβλητων διαφορών στον κυβερνητικό συνασπισμό, θα έφερνε τη συζήτηση στο Κοινοβούλιο, εφαρμόζοντας τη λεγόμενη «κοινοβουλευτικοποίηση της κρίσης», το οποίο συνταγματικά είναι αδιανόητο.
Το απόσπασμα πυροδότησε στον Σαλβίνι την υποψία ότι ο Κόντε ήθελε να αναζητήσει μια διαφορετική κυβερνητική πλειοψηφία, ίσως χωρίς να προχωρήσουμε σε νέες εκλογές. Στην πραγματικότητα, οι πιο σημαντικές εφημερίδες της χώρας μας, όπως η "La Repubblica" και η "Corriere della Sera", τις τελευταίες εβδομάδες προσπαθούσαν να παρουσιάσουν όλο και περισσότερο τον Κόντε ως έγκυρο πολιτικό και πάνω απ' όλα υπεράνω των δύο κυβερνητικών συμμάχων.
Συγκλίσεις Σαλβίνι - Τζινγκαρέτι;
Ο διαχωρισμός στο εσωτερικό της ιταλικής κυβέρνησης είναι όλο και πιο εμφανής και αξιοσημείωτος. Κατά την ψηφοφορία για τον διορισμό της Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν στη θέση της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής πραγματοποιήθηκε μια διπλή ρήξη στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι ορδές του Σαλβίνι ενώθηκαν με αυτές της Λεπέν, ψηφίζοντας “κατά”, σπάζοντας επίσης το μέτωπο των εθνικιστών όπου ηγείται ο Όρμπαν και ο Κατζίνσκι. Αντίθετα, το Κ5Α ψήφισε μαζί τους υπέρ της Φον Ντερ Λάιεν.
Η ομιλία του Κόντε, που έδωσε το πράσινο φως στο διαβόητο τρένο υψηλής ταχύτητα TAV ανάμεσα στο Τορίνο και τη Λυών, δημιούργησε ένα χάος στο Κ5Α, που είναι εναντίον του TAV και είχαν κάνει πολλές εκλογικές εκστρατείες γι' αυτό, οικοδομώντας ένα τμήμα της αξιοπιστίας τους. Ο αντιπρόεδρος του κυβέρνησης και ηγέτης του Κ5Α Ντι Μάιο επανέλαβε ότι θα φέρει το θέμα του TAV για ψήφιση στη Βουλή. Στην περίπτωση αυτή, θα βλέπαμε να ψηφίζει υπέρ της Λέγκας, μαζί με τη Φόρτσα Ιτάλια και τους Αδελφούς της Ιταλίας της Μελόνι κυρίως το Δημοκρατικό Κόμμα. Αποδεικνύοντας κάτι που από καιρό είναι εμφανές, ότι υπάρχουν ορισμένες προγραμματικές συγκλίσεις ανάμεσα στο κόμμα του Σαλβίνι και του Τζινγκαρέτι.
Το Κ5Α φοβάται να ρίξει την κυβέρνηση...
Για ένα μεγάλο τμήμα του Κ5Α η θέση του Ντι Μάιο ερμηνεύτηκε γι' αυτό που στην πραγματικότητα ήταν: μια κοροϊδία. Θα ψήφιζε εναντίον του TAV στη Βουλή γνωρίζοντας ότι αυτό θα περάσει, ενώ θα μπορούσε να το μπλοκάρει ρίχνοντας τη σημερινή κυβέρνηση. Κάτι που ο Ντι Μάιο απέκλεισε εκ νέου με σαφήνεια. Την ίδια στιγμή, οι δύο κυβερνητικοί σύμμαχοι, που τσακώνονται διαρκώς, έγιναν πιο συμπαγείς ψηφίζοντας στη Βουλή το “δεύτερο διάταγμα για την ασφάλεια”, ένα διάταγμα που προώθησε ο Σαλβίνι εναντίον των ΜΚΟ, των μεταναστών και των διαδηλωτών. Ένα διάταγμα που δίκαια θεωρήθηκε εντελώς αντισυνταγματικό από εξέχοντες νομικούς και συνταγματολόγους. Κατά τα άλλα, το Συνταγματικό Δικαστήριο εκφράστηκε αυτές τις ημέρες εναντίον ορισμένων σημείων που αφορούν τη λεπτή σχέση κράτους και περιφερειών στο “πρώτο διάταγμα για την ασφάλεια”.
Η τελευταία ψηφοφορία στη Βουλή για το “δεύτερο διάταγμα” κατέγραψε τη ρητή αποστασιοποίηση δεκαεπτά βουλευτών του Κ5Α, πέρα από την κατάφωρη εγκατάλειψη της αίθουσας τη στιγμή της ψηφοφορίας από την πλευρά του προέδρου της Βουλής, του Ρομπέρτο Φίκο του Κ5Α, που ασκεί από καιρό κριτική στην ηγεσία του ίδιου του Κινήματος που συμμετέχει. Το διάταγμα, για το οποίο η κυβέρνηση έθεσε θέμα ψήφου εμπιστοσύνης, πέρασε τελικά, αλλά δεν θα είναι τόσο απλό στη Γερουσία, όπου η ψηφοφορία θα διεξαχθεί στις 13 Αυγούστου, όπου οι αριθμοί της κυβερνητικής πλειοψηφίας είναι μικρότεροι και όπου ακόμη και ελάχιστες αποστασιοποιήσεις μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο το αποτέλεσμα των ψηφοφοριών. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να επιβεβαιώσουν τη σαφή στήριξη της Φόρτσα Ιτάλια και των Αδελφών της Ιταλίας προδιαγράφοντας έτσι μια αλλαγή στη σύνθεση της πλειοψηφίας.
Φαίνεται λοιπόν ότι συντρέχουν όλοι οι λόγοι για την πτώση της σημερινής κυβέρνησης. Σε άλλες εποχές κατέρρευσαν κυβερνήσεις για πολύ λιγότερα. Εάν αυτό δεν συμβεί, είναι γιατί όλοι, για διαφορετικούς λόγους, φοβούνται τις νέες εκλογές. Συμπεριλαμβανομένου και του Σαλβίνι, που στις δημοσκοπήσεις συνεχίζει να ανεβαίνει στην πρώτη θέση με σχεδόν 37%, αλλά προτιμά να εκμεταλλεύεται το θετικό κύμα που έχει χωρίς να διατρέξει πολλούς κινδύνους. Τουλάχιστον όσο μπορεί.
Οι οικονομικές εξουσίες φοβούνται μια τραυματική διακοπή της θητείας της Βουλής, ακόμη περισσότερο λίγο πριν από τη συζήτηση για τον προϋπολογισμό και τις δύσκολες διαπραγματεύσεις με τα όργανα της Ε.Ε. για να πάρουν την τόσο επιθυμητή ελαστικότητα στα ελλείμματα του προϋπολογισμού, που είναι χειρότερα εξαιτίας της άσχημης κατάστασης της ιταλικής οικονομίας, πυροδοτώντας την άνοδο των spreads.
Οι τελευταίες σημαντικές ομιλίες του διοικητή της ιταλικής Κεντρικής Τράπεζας Ινιάτζιο Βίσκο και του προέδρου του συνδέσμου βιομηχάνων Confindustria Βιτσέντσο Μπότσια διαμόρφωσαν ένα σενάριο γεμάτο με αβεβαιότητες για την ιταλική οικονομία, καταδεικνύοντας επίσης ότι οι βιομήχανοι αρχίζουν να παίρνουν αποστάσεις από μια κυβέρνηση που βρίσκεται σε μόνιμη διαμάχη στο εσωτερικό της, παρ' όλο που η επίπεδη φορολόγηση Flat Tax που υποσχέθηκε ο Σαλβίνι τους κάνει να τρέχουν τα σάλια τους.
Αυτή η κατάσταση είναι το καλύτερο πεδίο για μια συνεπή αντιπολίτευση. Αλλά είναι αυτό που λείπει από την Ιταλία. Η αντιπαράθεση είναι το ίδιο μεγάλη τόσο ανάμεσα στα κόμματα της κυβέρνησης όσο και της αντιπολίτευσης, τόσο σε αυτά της Δεξιάς όσο και αυτής που επικαλείται το Δημοκρατικό Κόμμα, που βρίσκεται σε σύγχυση και είναι διασπασμένο στο εσωτερικό του. Από την άλλη πλευρά, είναι απογοητευτικά και τα αποτελέσματα του ψηφοδελτίου 'Η Αριστερά' στις πρόσφατες ευρωεκλογές. Η ανάγκη ανοικοδόμησης μιας νέας δύναμης της Αριστεράς, που να θέτει τις βάσεις της αλλαγής, δρώντας σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Αριστερά, είναι διαρκώς και πιο αναγκαία. Έχουμε ανάγκη έναν ιταλικό ΣΥΡΙΖΑ. Ακόμη περισσότερο από τη στιγμή που δεν μας λείπουν τα κινήματα αντίστασης και που αναπτύσσονται σε διαφόρους τομείς της κοινωνίας των πολιτών.
* Ο Αλφόνσο Τζιάνι συμμετείχε στην κυβέρνηση Πρόντι, διετέλεσε βουλευτής του Κόμματος Προλεταριακής Ενότητας για τον Κομμουνισμό (PdUP), του Ιταλικού Κομμουνιστικού Κόμματος (PCI) και της Κομμουνιστικής Επανίδρυσης, για να περάσει στην Αριστερά Ελευθερία Οικολογία (SEL) και να πρωταγωνιστήσει στη δημιουργία της “Άλλης Ευρώπης με τον Τσίπρα”. Έχει δημοσιεύσει αρκετά βιβλία και αρθρογραφεί κυρίως ως πολιτικός σχολιογράφος στο “Manifesto” και άλλες εφημερίδες και περιοδικά.
Μετάφραση - απόδοση: Αργύρης Παναγόπουλος
