Θα μπορούσε να χαρακτηριστεί «σκάνδαλο του αιώνα» ή «η παγκόσμια συνομωσία της ελίτ του πλούτου». Δεν ήταν φυσικά κεραυνός εν αιθρία, δεν έσκασε σαν βόμβα. Πλήθος αποκαλύψεων, εκθέσεων, αναλύσεων από ειδικούς, οργανώσεις, δημοσιογράφους όλα τα προηγούμενα χρόνια είχαν προϊδεάσει τον κόσμο για τον σκανδαλώδη ρόλο των φορολογικών παραδείσων στον πλανήτη, για τις μεθόδους απόκρυψης και «διασποράς» του πλούτου, για την τεραστίων διαστάσεων φοροδιαφυγή που συγκαλύπτεται από ένα δαιδαλώδες, χαοτικό, νομιμοφανές σύστημα κυκλικής ροής του χρήματος.
Σε κάθε περίπτωση, τα στοιχεία που ήρθαν στο φως προχθές βράδυ μέσα από τα «έγγραφα του Παναμά» αποκαλύπτουν το μέγεθος της υποκρισίας και τον απύθμενο φαρισαϊσμό των ταγών του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος, που κουνούν απειλητικά το δάχτυλο σε χώρες και λαούς, επιβάλλοντάς τους σκληρά μέτρα «οικονομικής πειθαρχίας», ενώ την ίδια ώρα χαλαρά και απρόθυμα υπόσχονται να... «κάνουν περισσότερα» για να σταματήσουν οι «πρακτικές» της μεγάλης, παγκόσμιας φοροδιαφυγής.
Βασιλιάδες, ποδοσφαιριστές, πρωθυπουργοί..., μπαμπάδες πρωθυπουργών, πολυεθνικές, σύζυγοι Ευρωπαίων επιτρόπων φιγουράρουν στα ονόματα της λίστας που είδε το φως της δημοσιότητας το βράδυ της Κυριακής, ξεδιπλώνοντας τον τρόπο που οι πλούσιοι και οι ισχυροί του πλανήτη χρησιμοποιούν τους φορολογικούς παραδείσους για να αποκρύπτουν τον πλούτο τους και να αποφεύγουν τη φορολόγησή του.
Διαρροή - ορόσημο
Κατ' αναλογία με τα «έγγραφα του Πενταγώνου» (Pentagon Papers) την απόρρητη αμερικανική έκθεση για τη συστηματική παραπληροφόρηση γύρω από τον πόλεμο στο Βιετνάμ από την κυβέρνηση του προέδρου Τζόνσον - που αποκάλυψαν τον Ιούνιο του 1971 οι "Times" της Νέας Υόρκης- τα «έγγραφα του Παναμά» (Panama Papers), η μεγαλύτερη διαρροή εμπιστευτικών πληροφοριών στην Ιστορία της δημοσιογραφίας με θέμα το παγκόσμιο δίκτυο φοροδιαφυγής και ξεπλύματος μαύρου χρήματος, προκάλεσε και συνεχίζει να προκαλεί αλυσιδωτές αντιδράσεις στον κόσμο.
Εκατόν επτά μέσα ενημέρωσης και ειδησεογραφικοί οργανισμοί σε 76 χώρες, σε συντονισμό με το International Consortium of Investigative Journalists (ISIJ) απέκτησαν πρόσβαση σε αυτό τον τεράστιο όγκο πληροφοριών. Ύστερα από επεξεργασία, αποκωδικοποίηση και ταυτοποίηση που διήρκησε έναν χρόνο, έφεραν στο φως τον σκιώδη κόσμο των υπεράκτιων οικονομικών δραστηριοτήτων και των φορολογικών παραδείσων. Πηγή της μεγάλης αυτής αποκάλυψης ήταν και πάλι -ποιος άλλος;- το WikiLeaks. Ο ιστότοπος έδωσε στους δημοσιογράφους 11,5 εκατ. έγγραφα και πάνω από 2,6 terrabytes πληροφοριών! Τα αρχεία που διέρρευσαν προέρχονται από τους φακέλους της δικηγορικής εταιρείας του Παναμά Mossack Fonseca, η οποία ειδικεύεται στις υπηρεσίες offshore, και αφορούν μια περίοδο σχεδόν 40 χρόνων, από το 1977 ώς το 2015.
Τα "έγγραφα του Παναμά" αποκαλύπτουν ότι πέραν των χιλιάδων ανωνύμων της πλουτοκρατίας, πλήθος άλλοι, αρχηγοί κρατών, πολιτικοί, αστέρες των αθλητισμού, διασημότητες, εγκληματικά δίκτυα, πρόσωπα στα οποία έχουν επιβληθεί διεθνείς κυρώσεις έχουν προσφύγει σε εταιρείες offshore για να κρύψουν τις περιουσίες τους. Ανάμεσά τους και περισσότερες από 15.600 μεγάλες εταιρείες και τα «παραμάγαζα» που είχαν στήσει προκειμένου να αποφύγουν τους φορολογικούς ελέγχους, όπως η UBS, η HSBC, η Commerzbank, HSH Nordbank κ.ά. Συνολικά 214.000 εταιρείες και off shore παραρτήματα / μορφώματα εμφανίζονται στα στοιχεία που αποκάλυψε το WikiLeaks.
Ρεπορτάζ - Επιμέλεια: Νίκος Κυριακίδης
