Θα μπορούσε το εκλογικό αποτέλεσμα στην Αργεντινή να σηματοδοτεί μια γενικότερη δεξιά στροφή, την αρχή του τέλους για το ρεύμα της κοινωνικής αλλαγής που σάρωσε τις περισσότερες χώρες της Νότιας Αμερικής στις αρχές του 21ου αιώνα; Τα κυρίαρχα ΜΜΕ φαίνεται να το πιστεύουν. Μιλούν για τη θριαμβευτική επιστροφή τού νεοφιλελευθερισμού στην ήπειρο και προσδοκούν, σήμερα, μια δεύτερη, αλλά εξίσου σημαντική ρεβάνς.
Οι πολίτες της Βενεζουέλας προσέρχονται τη σημερινή ημέρα στις κάλπες για να εκλέξουν το νέο Κοινοβούλιο της χώρας. Τα σοβαρά οικονομικά προβλήματα που αντιμετωπίζει η χώρα και η παρατεταμένη εκστρατεία αποσταθεροποίησης που ακολούθησε τον θάνατο του Ούγκο Τσάβες επιτρέπουν στη δεξιά αντιπολίτευση να ελπίζει ότι θα κατορθώσει κάτι που δεν έχει πετύχει εδώ και 17 χρόνια: μια νίκη σε εθνικές εκλογές. Και οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι δεν απέχει και πολύ από τον στόχο της.
Το κυβερνών Ενωμένο Σοσιαλιστικό Κόμμα της Βενεζουέλας (PSUV) ελέγχει σήμερα λίγο λιγότερο από τα δύο τρίτα των εδρών του Κοινοβουλίου. Στόχος τής δεξιάς αντιπολίτευσης, που δεν έχει επικρατήσει σε εθνικές εκλογές μετά την πρώτη εκλογή του Τσάβες στην προεδρία, είναι ο μαγικός αριθμός των 165 εδρών. Αν το πετύχει, θα είναι σε θέση να αντιστρέψει τη συνταγματική μεταρρύθμιση των τσαβίστας ή να ζητήσει από το Ανώτατο Δικαστήριο της χώρας να αποπέμψει τον πρόεδρο, Νίκολας Μαδούρο.
Ακόμη όμως κι αν δεν τα καταφέρει, η αντιπολίτευση θα καταφύγει μάλλον σε μια παλιά και δοκιμασμένη συνταγή. Θα καταγγείλει νοθεία και θα επιχειρήσει να ξεκινήσει ακόμη έναν γύρο κινητοποιήσεων για την ανατροπή του εκλογικού αποτελέσματος στα πρότυπα εκείνου που ακολούθησε τις προεδρικές εκλογές του 2013. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται άλλωστε και το προεκλογικό αίτημα για την αποστολή "αξιόπιστων εκλογικών παρατηρητών" από τον Οργανισμό Αμερικανικών Κράτων, τον μόνο δηλαδή λατινοαμερικανικό οργανισμό που ελέγχεται ακόμη από την Ουάσιγκτον.
Και βέβαια υπάρχει και η πρόσφατη νίκη του Μαουρίτσιο Μάκρι στην Αργεντινή. Παρά τις διαφορές που χαρακτηρίζουν τις δύο περιπτώσεις, δεν λείπουν και τα κοινά σημεία. Ιδίως αυτά που συνδέουν τους δύο υποψηφίους που ηγούνται ή ηγήθηκαν της κυβερνητικής παράταξης στις εκλογές. Τόσο ο Ντανέλ Σκιόλι στην Αργεντινή όσο και ο Νίκολας Μαδούρο αποτελούν διαδόχους ηγετών που σε μεγάλο βαθμό συνέδεσαν τα ονόματά τους με την αριστερή στροφή της προηγούμενης δεκαετίας.
Η βασική ομοιότητά τους όμως είναι άλλη. Και οι δυο τους χαρακτηρίζονται από έντονη διστακτικότητα. Στην προσπάθειά του να διεκδικήσει το κέντρο, ο Σκιόλι αποξενώθηκε από την αριστερή πτέρυγα των περονιστών. Και ο Μαδούρο επικρίνεται όλο και περισσότερο στο κόμμα του για τον φόβο του να ταράξει, έστω και ελάχιστα, τα νερά. Την ατολμία αυτή έχει εκμεταλλευτεί στο έπακρο η δεξιά αντιπολίτευση, με αποτέλεσμα να έχει πια αποκτήσει την πρωτοβουλία των κινήσεων. Οι σημερινές εκλογές τής δίνουν την ευκαιρία να κάνει ένα αποφασιστικό βήμα που θα μεταβάλει ακόμη περισσότερο τις ισορροπίες στη Νότια Αμερική.
Μ. Τρίκκας
