Αφηγούμενος την προσέγγισή του για τον ήρωα σύμβολο της αντίστασης και της προόδου, τον Προμηθέα τού Αισχύλου, που ανεβαίνει απόψε και αύριο στο αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου, ο σκηνοθέτης Κώστας Φιλίππογλου εξηγεί πως πρόκειται για την πιο στατική τραγωδία που γράφτηκε ποτέ, "καθώς έχουμε έναν άνθρωπο δεμένο πάνω στον βράχο. Αυτός ο παράλογος εγκλωβισμός τού Προμηθέα θυμίζει ακραίες εικόνες ανθρώπινης βαρβαρότητας από φυλακές υψίστης ασφαλείας και στρατόπεδα συγκέντρωσης. Εικόνες σοκαριστικές από ανθρώπους δεμένους με αλυσίδες στα χέρια και τα πόδια τους". Εκφράζει τον ενθουσιασμό του για την "εξαιρετική μετάφραση του Γιώργου Μπλάνα, προσθέτοντας πως "δεν μπορεί να σκεφτεί ανέβασμα αρχαίας ελληνικής τραγωδίας χωρίς τον Μπλάνα".
Αναφερόμενος στις Ωκεανίδες, διευκρινίζει ότι "στην ουσία δεν είναι πλάσματα του νερού, αλλά του αέρα! Ζουν από σπηλιά σε σπηλιά και πετάνε από μέρος σε μέρος. Έρχονται με φτερωτά άρματα όπως και ο Ωκεανός και φέρουν μια αίσθηση ελευθερίας. Μοιάζει έτσι να δημιουργείται ένα τοπίο που κινείται. Έχουμε μια κεντρική φιγούρα, έναν χορό που συμπάσχει με τα πάθη του και ήρωες όπως ο Ωκεανός, η Ιώ, ο Ερμής... Ο χορός αναδεικνύεται σε πολύ σημαντικό στοιχείο αυτής της τραγωδίας, αποτελείται από όλους τους ηθοποιούς και έξι επαγγελματίες χορεύτριες. Ένας πολύ εκπαιδευμένος χορός, που δημιουργεί υπέροχες εικόνες παράξενων πλασμάτων" διευκρινίζει ο σκηνοθέτης, και δεν διστάζει να χαρακτηρίσει τον εγκλωβισμό του Προμηθέα "έντονα ποιητικό".
Στη συγκεκριμένη τραγωδία δεν υπάρχει θνητός. "Είναι όλοι θεοί εκτός από την Ιώ, μια θνητή που κάνει ένα επικό ταξίδι για να φτάσει στην Αίγυπτο. Έτσι έχουμε μια αρχαϊκή δομή που δεν έχει καμία σχέση με τις άλλες τραγωδίες" συμπληρώνει ο Φιλίππογλου.
Στην εισαγωγή του, εμπνευσμένη από τη "Θεογονία" του Ησιόδου, ο Γιώργος Μπλάνας εντάσσει το κοινό στην παράσταση με ομαλό τρόπο, έτσι ώστε, να μπορεί να κατανοήσει το θέμα. Στην έναρξη της παράστασης εισέρχονται στη σκηνή τρεις άνθρωποι που αναρωτιούνται για όλα, θυμίζοντας μπεκετικούς κλόουν.
Ο Προμηθέας είναι μια αρχετυπική και τεράστια φιγούρα. Φιλάνθρωπος και συμπονετικός για το γένος των ανθρώπων. Αρνείται να συμφωνήσει με την απόφαση του Δία, ο οποίος θέλει να εξαφανίσει το ανθρώπινο γένος, πιστεύοντας πως δεν μπορείς να ηγείσαι μιας καινούργιας εξουσίας με μια γενοκτονία, την οποία ο ίδιος θεωρεί απαράδεκτη. Επειδή λοιπόν δεν μπορεί να πολεμήσει με τον Δία, χαρίζει στους ανθρώπους τη φωτιά. Και άμα δίνεις τη φωτιά, προσφέρεις την επιθυμία, τον πόθο, τη γνώση, τη σκέψη. Έτσι ο άνθρωπος αναπτύσσεται, μαθαίνει τι σημαίνει βούληση, επιβίωση και για πρώτη φορά κοιτά ψηλά στον ουρανό. Άλλωστε, άνθρωπος σημαίνει αυτός που κοιτάει ψηλά. Και διαπιστώνει την πραγματικότητα για την ύπαρξή του.
Ο απείθαρχος Τιτάνας αμφισβητεί την εξουσία του Δία και η τιμωρία θα είναι αμείλικτη. Ωστόσο, δεν θα σταματήσει να καταφέρεται κατά της εξουσίας, εξαγριώνοντας τον πατέρα των Θεών, ο οποίος τον καταποντίζει στον Τάρταρο.
Τραγωδία με φιλοσοφικό και πολιτικό υπόβαθρο, το ποιητικό αριστούργημα του Αισχύλου μιλάει για την ελεύθερη βούληση και την αμφισβήτηση της εξουσίας. Ο Προμηθέας κραυγάζει πως η αμφισβήτηση της εξουσίας είναι πάντα ένα ρήγμα, ένα άλμα, ένα δημιουργικό ξέσπασμα της ελεύθερης βούλησης - χωρίς τακτικούς ελιγμούς, χωρίς «στρατηγικούς» περιορισμούς και γίνεται έτσι η πρώτη φωνή στην ανθρώπινη Ιστορία που δηλώνει ευθαρσώς: "Είμαι ρεαλιστής γιατί ζητώ το αδύνατο. Και το ζητώ χωρίς άλλον λόγο από τον εαυτό μου".
Συντελεστές
Σκηνοθεσία: Κώστας Φιλίππογλου. Μετάφραση: Γιώργος Μπλάνας. Κίνηση - καλλιτεχνική συνεργασία: Φρόσω Κορρού. Σκηνικά - κοστούμια: Kenny MacLellan. Μουσική: Lost Bodies. Σχεδιασμός φωτισμών: Νίκος Βλασόπουλος. Διανομή: Προμηθέας, Τάσος Νούσιας, Ήφαιστος - Ωκεανός, Γεράσιμος Γεννατάς, Κράτος - Ερμής, Δημήτρης Κουρούμπαλης, Ιώ, Marlene Kaminski, Α' Κορυφαία Χορού, Κατερίνα Λούρα, Β' Κορυφαία Χορού, Ίριδα Μάρα. Χορός: Δέσποινα Λαγουδάκη, Χριστίνα Μπίτου, Βιβή Μπουτάτη, Πηνελόπη Μωρούτ, Νατάσα Σαραντοπούλου. Στον χορό συμμετέχει όλος ο θίασος.
Μάνια Ζούση
