Σφοδρή επίθεση κατά της κυβέρνησης Μητσοτάκη εξαπέλυσε από βήματος Ολομέλειας ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ (25.6.26), κατά τη συζήτηση για τον νέο «Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης», υπογραμμίζοντας ότι η πολιτική της Νέας Δημοκρατίας έχει οδηγήσει την Τοπική Αυτοδιοίκηση στη βαθύτερη κρίση της σύγχρονης περιόδου, μετατρέποντας τους δήμους και τις περιφέρειες σε οικονομικά εξαρτημένους μηχανισμούς, χωρίς επαρκείς πόρους, προσωπικό και πραγματική δυνατότητα άσκησης πολιτικής.
Ο Σωκράτης Φάμελλος ξεκίνησε την ομιλία του εκφράζοντας αλληλεγγύη στον λαό της Βενεζουέλας μετά τους καταστροφικούς σεισμούς, ενώ στη συνέχεια έθεσε δύο ζητήματα που αποτυπώνουν τη «συνολική κρίση δημοκρατίας» που προκαλεί η κυβέρνηση:
Πρώτον, έκανε εκτενή αναφορά στο σκάνδαλο της διαρροής προσωπικών δεδομένων αποδήμων ψηφοφόρων, χαρακτηρίζοντας την πρόσφατη δικαστική απόφαση «κόλαφο» για τη Νέα Δημοκρατία. Σημείωσε με έμφαση ότι η καταδίκη στελεχών της ΝΔ, μεταξύ των οποίων και της πρώην ευρωβουλεύτριας, Άννας-Μισέλ Ασημακοπούλου, επιβεβαιώνει ότι προσωπικά δεδομένα δεκάδων χιλιάδων εκλογέων χρησιμοποιήθηκαν παράνομα για κομματικούς σκοπούς.
Κατηγόρησε ευθέως το Υπουργείο Εσωτερικών ότι, αντί να προστατεύσει τα στοιχεία των αποδήμων, τα μετέτρεψε σε εργαλείο κομματικής εκμετάλλευσης, εντάσσοντας την υπόθεση σε μια ευρύτερη εικόνα «συστημικής διαφθοράς» και πολλαπλών σκανδάλων που, όπως είπε, έχουν μετατρέψει την Ελλάδα σε «τον καλύτερο πελάτη της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας».
«Νίκη της ζωής απέναντι στην ανάλγητη δεξιά του Μητσοτάκη»
Δεύτερον, αναφέρθηκε στην κρίση που έχει προκύψει στα «Προσφυγικά» της Λεωφόρου Αλεξάνδρας, επικρίνοντας την κυβέρνηση Μητσοτάκη για αδράνεια και αδιαφορία απέναντι σε έναν χώρο ιστορικής μνήμης, κοινωνικής αλληλεγγύης και προσφυγικής κληρονομιάς.
Χαιρέτισε την απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Αθηναίων να διακόψει την ανάπλαση που προωθούσε η Περιφέρεια Αττικής, τονίζοντας ότι αυτή συνέβαλε στη λήξη της απεργίας πείνας του Αριστοτέλη Χαντζή και χαρακτήρισε την εξέλιξη «νίκη της ζωής απέναντι στην ανάλγητη δεξιά του κ. Μητσοτάκη».
«Μακρύ χέρι του κράτους» η Αυτοδιοίκηση επί Νέας Δημοκρατίας
Περνώντας στον Κώδικα Αυτοδιοίκησης, ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ επισήμανε παρά τις αρχικές προσδοκίες που δημιούργησε η εξαγγελία ενός νέου θεσμικού πλαισίου, το εν λόγω νομοσχέδιο αποδείχθηκε τελικά απολύτως κατώτερο των περιστάσεων.
Σύμφωνα με τον Σ. Φάμελλο, η κυβέρνηση αντιμετωπίζει την Αυτοδιοίκηση όχι ως θεσμό δημοκρατικής αποκέντρωσης, αλλά ως «μακρύ χέρι του κράτους» και εισπρακτικό μηχανισμό, επιδιώκοντας να διατηρεί τους δημάρχους και τους περιφερειάρχες σε καθεστώς οικονομικής και πολιτικής εξάρτησης από το κεντρικό κράτος.
Υπογράμμισε ότι οι δήμοι βρίσκονται σήμερα σε ασφυκτική κατάσταση, καθώς καλούνται να ασκήσουν ολοένα και περισσότερες αρμοδιότητες με δραματικά μειωμένους πόρους. Επικαλέστηκε τα στοιχεία της ΚΕΔΕ, σύμφωνα με τα οποία οι θεσμοθετημένοι πόροι της Αυτοδιοίκησης υπολείπονται σημαντικά των προβλεπόμενων, ενώ επισήμανε ότι οι ΟΤΑ λειτουργούν κατά μέσο όρο με περίπου το μισό προσωπικό από αυτό που προβλέπουν οι οργανισμοί τους.
Κατηγόρησε επίσης την κυβέρνηση ότι, μέσω της συζήτησης για τη συνταγματική αναθεώρηση, επιδιώκει να μετακυλήσει οικονομικά βάρη στους δήμους, ανοίγοντας τον δρόμο για την επιβολή τοπικών φόρων, ενώ παράλληλα εγκαταλείπει τους εργαζόμενους στην Αυτοδιοίκηση σε καθεστώς ανασφάλειας, υποστελέχωσης και διαρκούς ομηρίας.
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η αναφορά του Σ. Φάμελλου στο σκάνδαλο των «σπιτιών ανακύκλωσης», κάνοντας λόγο για στημένους διαγωνισμούς, υπερκοστολογημένες προμήθειες και διπλές ή τριπλές χρηματοδοτήσεις.
Τόνισε ότι η υπόθεση ερευνάται πλέον από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, υπενθυμίζοντας ότι ο ΣΥΡΙΖΑ είχε αναδείξει το ζήτημα εδώ και χρόνια με κοινοβουλευτικές παρεμβάσεις. Και κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι γνώριζε τις παρατυπίες και επέλεξε να τις συγκαλύψει.
Η εναλλακτική πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ
Παρουσιάζοντας την εναλλακτική πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, ο Σ. Φάμελλος ανέφερε ότι η Αριστερά πρεσβεύει ένα διαφορετικό μοντέλο για την οικονομική ενίσχυση της αυτοδιοίκησης:
- με κατοχυρωμένους πόρους, που θα κατανέμονται απευθείας και συνταγματικά
- με φορολογική μεταρρύθμιση που δεν θα στηρίζει τους μεγάλους και εύπορους δήμους αλλά πρώτα την αποκέντρωση
- με μόνιμο και εξειδικευμένο προσωπικό
- με στήριξη κοινωνικών δομών και τοπικών υπηρεσιών.
«Δεν θέλουμε τους Δημάρχους όμηρους και υποτελείς να μαζεύονται στους προθαλάμους των υπουργικών γραφείων για να πάρουν χρηματοδότηση. Απαιτείται ένα νέο αναπτυξιακό πρόγραμμα για την Αυτοδιοίκηση. Τα προγράμματα Φιλόδημος 1 & 2 ήταν μεταρρυθμίσεις που έδωσαν ώθηση στην αυτοδιοίκηση, αλλά δυστυχώς το Ταμείο Ανάκαμψης ήταν μια χαμένη ευκαιρία», τόνισε.
«Βαθιά αντιδημοκρατικό» εκλογικό σύστημα που προτείνει η ΝΔ - «Δεν μπορείτε να χωνέψετε ότι χάσατε τον Δήμο Αθηναίων»
Έντονη ήταν η κριτική του Σ. Φάμελλου και για το νέο εκλογικό σύστημα των αυτοδιοικητικών εκλογών, το οποίο χαρακτήρισε βαθιά αντιδημοκρατικό.
Κατέδειξε ότι η κυβέρνηση Μητσοτάκη επιχειρεί να αποτρέψει τη δυνατότητα συγκρότησης προοδευτικών συνεργασιών στον δεύτερο γύρο των εκλογών, επειδή δεν έχει αποδεχθεί την απώλεια του Δήμου Αθηναίων.
Όπως είπε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ:
«Το σχέδιο νόμου δεν απαντά στα μεγάλα και σοβαρά προβλήματα της Αυτοδιοίκησης. Δεν δίνει λύσεις στα οικονομικά προβλήματα, δεν ρυθμίζει τις αρμοδιότητες, δεν ενισχύει επιχειρησιακά τους ΟΤΑ. Πού είναι η τοπική ανάπτυξη, ο δημοκρατικός προγραμματισμός, η κοινωνική οικονομία, η αποκέντρωση λειτουργιών και οικονομίας; Ψιλά γράμματα θα μου πείτε, έχουν προτεραιότητα οι… φραπέδες και οι χασάπηδες.
Έχει όμως και βαθιά αντιδραστικές και αντιδημοκρατικές διατάξεις, όπως ο πρωτοφανής στη σύλληψή του και απαράδεκτος εκλογικός νόμος. Δεν αντέχετε στην ιδέα των συνεργασιών των προοδευτικών δυνάμεων και δεν μπορείτε να χωνέψετε ότι χάσατε τον Δήμο Αθηναίων.
Και τώρα νομοθετείτε να μην επιτραπεί ξανά αντίστοιχη εξέλιξη, δηλαδή δημόσια και διάφανη συνεργασία προοδευτικών δυνάμεων στον 2ο γύρο. Γιατί στο DNA της ΝΔ είναι μόνο οι υπόγειες συνεργασίες και τα πάρε- δώσε κάτω από το τραπέζι .
H Δημοκρατία και το ευρωπαϊκό κεκτημένο είναι για εσάς ψιλά γράμματα. Εδώ ανέχεστε σύστημα παρακολουθήσεων Υπουργών μέσα από το Μαξίμου, με τη Δημοκρατία των ΟΤΑ θα ασχοληθείτε; Δε χρειάζεται ούτε 42% να έχει συγκεντρώσει ο συνδυασμός που θα ανακηρυχθεί νικητής, αρκεί να συγκεντρώσει “ψήφους συμπάθειας”.
Και όπως λένε οι στίχοι της Νικολακοπούλου με μουσική Ξαρχάκου, τον μεγάλο Έλληνα συνθέτη, που απολαύσαμε χθες βράδυ στο προαύλιο της Βουλής:
“Ψηφίζεις για το αύριο και σου βγαίνει το χθες”
Σας το αφιερώνω ως τίτλο για το νομοσχέδιο».
Παράλληλα, ο Σ. Φάμελλος έκανε αναφορά στις επισημάνσεις της Επιστημονικής Υπηρεσίας της Βουλής, αλλά και στην παρέμβαση του πρώην Προέδρου της Δημοκρατίας, Προκόπης Παυλόπουλος, τονίζοντας ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να διαμορφώσει εκλογικούς κανόνες που θα εξασφαλίζουν διαχρονικό πολιτικό έλεγχο στους δήμους και τις περιφέρειες.
Ως προς το ζήτημα των εργαζομένων στους ΟΤΑ, τάχθηκε υπέρ της μονιμοποίησης προσωπικού κοινωνικών δομών, της πλήρους κατάργησης της λεγόμενης «διάταξης Βορίδη» και της στελέχωσης των δήμων με μόνιμο και εξειδικευμένο προσωπικό, δηλώνοντας παράλληλα τη στήριξη του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ στις κινητοποιήσεις της ΠΟΕ-ΟΤΑ.
Έθεσε επίσης ερωτήματα σχετικά με το μέλλον των ΔΕΥΑ, εκφράζοντας φόβους ότι πίσω από τις συγχωνεύσεις και τις επεκτάσεις που συζητούνται υποκρύπτεται σχέδιο ιδιωτικοποίησης του νερού μέσω της επέκτασης των αρμοδιοτήτων της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ.
«Μόνο αν πέσει το καθεστώς Μητσοτάκη, θα δώσουμε ανάσα στον τόπο»
Ιδιαίτερα εκτεταμένη ήταν και η επίθεσή του στην κυβέρνηση για το θέμα των πολεοδομιών, η οποία αποδυνάμωσε συνειδητά τους μηχανισμούς ελέγχου της δόμησης, εγκατέλειψε τα Παρατηρητήρια Δόμησης και άφησε τις Υπηρεσίες Δόμησης υποστελεχωμένες, ώστε σήμερα να εμφανίζεται ως «μεταρρύθμιση» η μεταφορά τους στο Κτηματολόγιο.
Κατηγόρησε τη ΝΔ ότι χρησιμοποιεί ως πρόσχημα τα πρόσφατα σκάνδαλα στις πολεοδομίες, ενώ, όπως είπε, οι εμπλεκόμενοι προέρχονται από «γαλάζια στελέχη και κεντρικούς μηχανισμούς εξουσίας».
Κλείνοντας, ο Σωκράτης Φάμελλος ανέφερε ότι η κυβέρνηση επιδιώκει μια Αυτοδιοίκηση αδύναμη, εξαρτημένη και πειθαρχημένη στα κομματικά κελεύσματα, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ προτείνει ένα μοντέλο ισχυρών, οικονομικά αυτοτελών και δημοκρατικά λειτουργούντων δήμων και περιφερειών, με ουσιαστική συμμετοχή των πολιτών και ενισχυμένες κοινωνικές υπηρεσίες.
Κατέληξε τονίζοντας ότι μόνο μέσα από πολιτική αλλαγή και την απομάκρυνση του καθεστώτος Μητσοτάκη μπορεί να ανασυγκροτηθεί η Αυτοδιοίκηση, να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στους θεσμούς και να ενισχυθεί η δημοκρατική λειτουργία της χώρας.
